Ο Γέρων Ελπίδιος

Ο αξιομνημόνευτος γέρων Ελπίδιος ήτο δίδυμος αδελφός του Ιερομάρτυρος Φιλουμένου, του μαρτυρήσαντος προσφάτως εις την Παλαιστίνην υπό των Εβραίων, το δε άγιόν του λείψανον ευρίσκεται άφθαρτον εις τα Ιεροσόλυμα με εμφανή τα σημεία της αγιότητος εκ της υπερφυσικής ευωδίας και των θαυ­μάτων…

Εκ της νεαράς ηλικίας των μακαρίων αυτών ηνήφθη εις την ψυχήν των ο θείος πόθος και αντί άλλης α­πασχολήσεως είχον την μελέτην των πατερικών βιβλί­ων και την προσευχήν. Όταν κάποτε ανέγνωσαν τον βίον του οσίου πατρός ημών Ιωάννου του Καλυβίτου, τόσον πολύ εθέλχθησαν εκ του ηρωικού παραδείγμα­τος του επιγείου αυτού αγγέλου, ώστε αμέσως και οι δύο εκ συμφώνου έφυγον κρυφίως εκ των γονέων των δια την Ιεράν Μονήν Σταυροβουνίου, εις ηλικίαν μό­λις δεκατεσσάρων ετών.

Η Μονή αυτή ευρίσκετο τότε εις πνευματικήν άνθησιν, έχουσα ως πρότυπον την κοινοβιακήν ζωήν των αγιορείτικων μονών. Τότε έλαμπε εις αυτήν ως φωστήρ μεταξύ των πολλών άλλων και ο ακάματος παπα-Κυπριανός, ο πνευματικός γίγας, του οποίου το παράδειγμα και η διδασκαλία εφώτιζον και ελάμπρυνον τον πνευματικόν ορίζοντα εις όλην την Κυπρια­κήν Εκκλησίαν. Η γνήσια οσιοπατερική γραμμή του περιβάλλοντος αυτού έβαψε την πρώτην και ανεξίτηλον βαφήν της πατερικής γραμμής και παραδόσεως εις τας παιδικάς ψυχάς των νεαρών τότε δοκίμων.

Εις την Ιεράν αυτήν παλαίστραν έμεινον επί εξαετίαν όλην, κατόπιν δε έφυγον διά την Παλαιστίνην, δι­ότι έκλονίσθη επικινδύνως υγεία των λόγω του αυστηρού προγράμματος της Μονής. Ούτω παρέμεινον πλέον ως τακτικά μέλη της Αγιοταφιτικής Αδελφότητος. Κατά το 1937 ο π. Ελπίδιος εχειροτονήθη εις διάκονον και το 1940 εις πρεσβύτερον του εδόθη δε η ευκαιρία να τελείωση και το εκεί Γυμνάσιον. Έκτοτε υπηρέτησεν εις πολλάς θέσεις του Πατριαρχείου, ό­πως Ηγούμενος της Μονής του Προδρόμου, κατόπιν εις την Τιβεριάδα και ύστερον Πατριαρχικός Έξαρχος εις Ναζαρέτ. Εκεί έλαβε και το οφφίκιον του άρχιμανδρίτου, και εκεί τον συνηντήσαμεν κατά το Φθινόπωρον του 1946, ότε επεσκέφθημεν την Παλαιστί­νην. Θα μας μείνη αλησμόνητος η φιλοφροσύνη και η στοργή μετά της οποίας μας εξενάγησεν. Η συγκίνησίς μας δε έκορυφώθη, όταν κατά την ανάβασίν μας εις το Θαβώρειον Όρος έψαλλε μετά πάσης μελωδικότητος τα αρμόδια τροπάρια, καθώς και το συγκλονιστικόν «Ιδού αναβαίνομεν εις Ιεροσόλυμα και παραδοθήσεται ο υιός του ανθρώπου καθώς γέγραπται περί αυτού… ».

Τό 1947 προσελήφθη εις την υπηρεσίαν του Πατρι­αρχείου Αλεξανδρείας και απεστάλει εις Μοζαμβίκην όπου παρέμεινε μέχρι το 1952. Κατόπιν ήλθε εις Αθή­νας και ενεγράφη εις την Θεολογικήν Σχολήν του Πα­νεπιστημίου οπόθεν και απεφοίτησε το 1956. Το επόμενον έτος της αποφοιτήσεώς του μετέβη εις Λονδίνον, όπου ύπηρέτησεν ως προϊστάμενος του ναου των Αγίων Πάντων και συγχρόνως παρηκολούθησε μα­θήματα Ερμηνείας Καινής Διαθήκης και Εκκλησια­στικής Ιστορίας εις το Βασιλικόν Κολλέγιον. Το 1959 διωρίσθη υπό του Πατριαρχείου Αλεξανδρείας Έξαρχος του Θρόνου, κατ’ αρχάς εν Οδησσώ Ρωσσίας και ακολούθως εν Ελλάδι. Κατόπιν προσκλήσεως και πολλών προτροπών μετέβη εις Κύπρον ως ιεροκήρυξ της Επαρχίας Πάφου και μετά Ηγούμενος της Μο­νής Μαχαιρά.

Μετά από τα έπίμοχθα αυτά διακονήματα επέ­στρεψε εις την Ελλάδα και ανέλαβε την εφημερίαν του θεραπευτηρίου του Ερυθρού Σταυρού. Εδώ πα­ρέμεινε επί εξαετίαν και προσέφερε με ακούραστον διάθεσιν και θείον ζήλον μεγάλην πνευματικήν υπηρεσίαν όχι μόνον εις τους πάσχοντας, αλλά και εις το όλον περιβάλλον του νοσοκομείου πράγμα, το οποίον όλοι μέχρι σήμερον μετ’ ευγνωμοσύνης αναπολούν. Κατόπιν μετετέθη εις τον ναόν της Άγιας Τριάδος Αμπελοκήπων, όπου και συνέχισε την καλήν του διακονίαν, εντεύθεν δε απεσύρθη πλέον διά παντός διά να άνευρη τόπον ήσυχον, όπως πάντοτε ένοστάλγη. Ενθυμούμαι, όταν τον συνήντησα εις την Ναζαρέτ το 1946, μετά πόσης νοσταλγίας μοι έξομολογήθη την δι­ακαή του επιθυμίαν να ζήση ως απλούς μοναχός εις τόπον ήσυχον και αμέριμνον! Και πάλιν αργότερον, ότε ευρίσκετο εις την χώραν μας, έκλεπτε ολίγον χρόνον δι’ ολιγοήμερον επίσκεψιν εις τον Άθω, διά τον ο­ποίον εθερμαίνετο η καρδία του, αναζητών τόπον κατάλληλον της μελλοντικής του καταπαύσεως. Ο λό­γος της παραμονής του εις τον κόσμον, και εν τη υπη­ρεσία πάντοτε της Έκκκλησίας δεν ωφείλετο εις την αναζήτησιν τιμών τας οποίας ίσως άλλοι να επιδιώ­κουν, άλλ’ εις οίκογενειακάς υποχρεώσεις, αι οποίαι μοιραίως του εκληροδοτήθησαν χωρίς να τας προσδοκά.

Όταν κάποτε με έπεσκέφθη εις την Νέαν Σκήτιν, εις την καλύβην των Άγιων Αναργύρων, με παρεκάλεσε να τον εγγράψω διά της κυριάρχου Μονής εις την Ιδικήν μου συνοδίαν, διά να έχη θέσιν, όταν συν Θεώ αποδεσμευθή εκ των εν τω κόσμω υποχρεώσεων του, να έλθη να ζήση ως μοναχός. Εγώ τον ενεθάρρυνον ότι δεν θα του αρνηθώ όταν θα ήρχετο εις τό μέλλον, πράγμα τό οποίον εν τέλει έγινε υπό άλλας συνθήκας και εις ετέραν καλύβην της Σκήτεως, την ο­ποίαν εκτίσαμεν σχεδόν εξ αρχής μόνοι μας.

Οι Γέροντες Ευστάθιος και Ελπίδιος

Ούτε οι τιμητικοί τίτλοι, ούτε αι αξίαι του κόσμου τούτου ηδυνήθησαν να σκιάσουν τον πρώτον ζήλον και πόθον τον οποίον εξ αρχής η θεία χάρις ενεφύτευσεν εις την αθώαν ψυχήν τόσον αυτού όσον και του αδελφού του Φιλουμένου, με τον οποίον ωμοίαζον καταπληκτικώς και εις την όψιν και εις τον χαρακτήρα και εις την γνώμην και εις την θέλησιν. Δικαίως λοιπόν οι πατέρες μας λέγουν ότι «η πρώτη βαφή ως εκ πορ­φύρας ουκ αποβάλλει». Η πρώτη βαφή της μοναχικής ιδέας, η οποία ως θείος έρως και ζήλος εσπάρη εις την παιδικήν των ψυχήν εις την Μονήν της πατρίδος των, εκαρποφόρησε τριάκοντα και εξήκοντα και εκατόν κατά τον λόγον του Κυρίου μας, και ουδείς παράγων ή αφορμή των τοσούτων κλυδωνισμών της ζωής ήδυνήθη να τους απόσπαση εκ του αρχικού των σκοπού. Ιδού ο λόγος διά τον οποίον επιμένομεν ότι πρέπει να διαπαιδαγωγούνται παιδιόθεν οι άνθρωποι εις την ευσέβειαν και την αρετήν, διά να γίνουν στερεά τα θεμέλεια της μετέπειτα ζωής των. Θα προσθέσω έν ακόμη ζωντανόν παράδειγμα περί τούτου προς διαπίστωσιν αυτής της πραγματικότητος.

Όταν ήσαν εις την Ιερουσαλήμ και παρηκολούθουν εις το εκεί Γυμνάσιον τα εγκύκλια μαθήματα, δεν παρημέλουν τα μοναχικά των καθήκοντα. Και όταν ακόμη εύρισκον αντιδράσεις, διέμενον κεκλεισμένοι εις τα δωμάτια των και εμελέτων και ανεγίνωσκον κά­τι εκ της νυχθημέρου των ακολουθίας, όπως συνήθιζον εις το μοναστήριόν των. Όταν νεώτεροι τρόφιμοι της εκεί άδελφότητος και συμμαθηταί των ήρχοντο ά­νευ λόγου διά να τους ενοχλήσουν, πράγμα σύνηθες εις τους νέους, αυτοί διά να απαλλαγούν από αυτούς επροφασίζοντο ότι τότε θα ανεγίνωσκον την εννάτην ώραν ή τον εσπερινόν και ήρχιζον την προσευχήν, πράγμα το οποίον βλέποντες οι απρόσκλητοι και αδι­άφοροι επισκέπται έφευγον αμέσως και ούτως απηλλάσσοντο οι φιλόσοφοι ερασταί της προκοπής και σω­τηρίας από τας άσκοπους και ματαίας συναντήσεις. Η φιλακόλουθος αυτή διάθεσις υπήρχε πάντοτε εις τους ευλαβείς αυτούς αδελφούς καθ’ όλον τό στάδιον της ζωής των έως αυτού του γήρατος, εξ όσων διεπιστώσαμεν και εκ της προσωπικής συναναστροφής και των όσων ηκούσαμεν από τους γνωρίζοντας αυτούς. Ο π. Ελπίδιος εσπούδασε και την Νομικήν. Ούτω με­τά των καθηκόντων του εφημερίου είχε και τα μαθή­ματα, και εδυσκολεύετο κάποτε να συμπληρώνη τα μοναχικά του χρέη, τα οποία όμως δεν ηννόει ποτέ να παράλειψη. Τότε, εν τη απλότητί του έβαλλε την αδελφήν του ή τους ανεψιούς του νά αναγινώσκουν ο καθείς από έν μικρόν μέρος της ακολουθίας του, π.χ. έν κάθισμα του ψαλτηρίου ή κανόνας εκ της Παρα­κλητικής και του Μηναίου, εις δε τα πνευματικά του τέκνα και ιδίως τας αδελφάς του νοσοκομείου, να του κάμουν ολίγας μετανοίας, διά να συμπληρωθή ο κα­νών του.

Εδώ πάλιν εις το Άγιον Όρος δεν άφηνε κάτι από τα καθήκοντά του, αλλά τα συνεπλήρωνε εις το κελλίον του μετά προσθήκης, διότι ανεγίνωσκε παρακλή­σεις δι’ όλον τον κόσμον, εξορκισμούς και ευχάς δι’ ό­λους τους μοναχούς της Σκήτεως και όλου του Άγιου Όρους. Όταν ήθελε να ταξιδεύση εις την Δάφνην και εμάνθανε ότι θα εταξίδευε και κάποιος γνωστός του από τους πατέρας της Σκήτεως, εφαίνετο λυπημένος, και όταν ηρωτάτο διατί αισθάνεται ούτως, απεκρίνετο : «Θα πάη και αυτός ο ευλογημένος μαζί μας εις την Δάφνην και δεν σιωπά καθόλου και δεν θα μας αφήση να πούμε καμμιά ευχή». Επόθει πάντοτε ο ευλογημένος αυτός γέρων την αποδέσμευσιν από τας έξωτερικάς υποχρεώσεις, δια να ζήση ησύχως ως αληθινός μοναχός, πράγμα το οποίον από παιδικής ηλικίας εξέλεξεν.

Εκείνο επίσης το οποίον τον απησχόλει ήτο η από Θεού πληροφορία εις ποίον τόπον να αποκατασταθή. Το Άγιον Όρος ήτο πάντοτε η εκλογή και η νο­σταλγία του, αλλά ήθελε να έχη και από μέρους της χάριτος πληροφορίαν και παρεκάλει πάντοτε την Δέ­σποινά μας Θεοτόκον, την οποίαν ιδιαιτέρως ηυλαβείτο, να τον όδηγήση. Ούτως, όταν κάποτε ησθένησε και εισήχθη εις το νοσοκομείον και ηγωνία διά την έκβασιν της υγείας του, είδε την Δέσποινάν μας εις τον ύπνον του και του είπε: «Μή φοβείσαι, θα γίνης καλά και θα έλθης στο περιβόλι μου». Ύστερον, όταν τον απησχόλει πάλιν πως θα πραγματοποιηθή το θέμα αυτό, όπως έλεγε εις τους πατέρας, του έδειξεν η χά­ρις από την κορυφήν του Άθωνος μίαν φωτεινήν α­κτίνα, όπως το ουράνιον τόξον, η οποία κατήρχετο ά­νωθεν της καλύβης του Ευαγγελισμού όπισθεν του Πύργου της Σκήτεώς μας, όπου και όντως αργότερον παρέμεινε.

Μας επληροφόρησαν επίσης πνευματικοί του α­δελφοί μετά τον θάνατον του ότι εγνώριζε μετά λεπτο­μέρειας το μαρτύριον του αδελφού του Φιλουμένου εις την Παλαιστίνην, ότι ήκουε τούς δαρμούς του και τον ίδιον να του φωνάζη, «αδελφέ μου, με σκοτώ­νουν!». Κάποτε πάλιν ευρισκόμενος εις μίαν πτωχήν οικογένειαν ευλόγησε την τράπεζαν της οποίας το φαγητόν ήτο πολύ ολίγον και δεν θα έφθανε· τους καθησύχασεν όμως, τους προέτρεψε να έχουν πίστιν και μετά την ευλογίαν έφαγον πλουσίως και επερίσσευσε και διά το δείπνον. Εις τον Έρυθρόν Σταυρόν, όπου ήτο εφημέριος, είς φίλος του ιατρός, επρόκειτο να κάμη έγχείρησιν εις τον οφθαλμόν του, ο οποίος έπασχε από γλαύκωμα και όταν ο πατήρ Ελπίδιος τού ηυχήθη εθεραπεύθη και δεν εχρειάσθη να γίνη εγχείρησις. Πολλοί μας είπον ότι τον είδον όταν ελειτούργει να ίσταται εις τον αέρα και άλλοτε να έχη εις την κεφα­λήν του φωτοστέφανον.

Άλλοτε πάλιν εις τας Αθήνας ενώ επήγαινε με αυτοκίνητον εις την Πλάκαν με μίαν ευλαβεστάτην κυρίαν, διά να προσκυνήσουν την κάραν του Αγίου Νεομάρτυρος Πολυδώρου του Κυπρίου, ο οδηγός εις μίαν στιγμήν εβλασφήμησε. Τότε ο γέρων, χωρίς να τον γνωρίζη προηγουμένως, του είπε: «Ε, Κώστα Κεφαλλονίτη, γιατί βρίζεις τα θεία;». Ο οδηγός εταράχθη όταν ήκουσε τον άγνωστον γέροντα να τον ελέγχη ονομαστικώς και εζήτησε συγγνώμην διά το λάθος του. Η κυρία όμως τον ηρώτησε: «Πως ξέρεις, γέροντα, το όνομά του;» και αυτός της είπε·«Ε, καϋμένη, είπα ένα όνομα έτσι στην τύχη και βγήκε αληθι­νό».

Πάντοτε ταπεινός ων είχε ως κύριον μέλημα του την άφάνειαν του εαυτού του και τίποτε δεν ήθελε να τον αποκαλύπτη, να τον κάμνη γνωστόν. Διά τον πλησίον του ήτο όλος αγάπη και συμπάθεια. Εδώ εις τήν Σκήτιν ποτέ κανείς εκ των Γερόντων δεν παρεπονέθη διά κάποιαν του παράλειψιν ή σκάνδαλον ή ταραχήν εις βάρος άλλου. Ως προς τον Θεόν, ήτο ευσε­βέστατος και ευλαβέστατος και ζηλωτής της άμωμου πίστεως και ιδίως εις την λεπτότητα της πατερικής πα­ραδόσεως.

Ημείς ολίγον τον εζήσαμεν εκ του εγγύς και ησθάνθημεν την θέρμην της πατρικής του στοργής και καλοσύνης. Προσεπαθήσαμεν, όσον το εξ ημών, να τον αναπαύσωμεν εις το γήρας του εκ του φόρτου των πολλών του ασθενειών, αι οποίαι έβάρυνον τον Σταυ­ρόν του, αλλά έγνώριζεν ό καρτερόψυχος γέρων το νόημα αυτών και μάλλον αυτός ανέπαυεν ημάς. Εκεί­νο όμως, το οποίον έμεινεν ως κενόν είναι ότι ολίγον τον εχάρημεν και διά πολύ ολίγον τον ανεπαύσαμεν.

Η Δέσποινα μας Κυρία Θεοτόκος, η κουροτρόφος του ιερού αυτού τόπου, τον έλαβε ενωρίτατα διά την πραγματικήν ανάπαυσιν εις τον κλήρον των δικαίων, εκεί όπου ο ομαίμων του αδελφός ως Όσιος και Ιε­ρεύς και Μάρτυς τον ανέμενε και τον εκάλει: «Δεύρο, αδελφέ μου, όπως ομού μονάσωμεν και την αντάμειψιν λάβωμεν αχώριστοι και ενωμένοι. Αμήν».

www.pemptousia.gr

Διδαχή του Γέροντα Εφραίμ της Αριζόνας για την Νοερά Προσευχή

Ιερά Μονή Αγίου Αντωνίου 12/7/ 2011

Ευλογημένη ψυχούλα του θεού .............,

Διάβασα τα όσα μου έγραψες. θα σου γράψω μερικές συμβουλές.

Η Ευχή του Ιησού μας να΄ναι η τροφή, το ποτό, το οξυγόνο και η αναπνοή μας. Δεν γίνεται Ζωή Χριστού μέσα μας, χωρίς το πανάγιον Όνομα Του Ιησού μας.

Αυτή η προσευχή είναι ατομική βόμβα κατά του διαβόλου, γι αυτό και έχει τόση δυσκολία στην προσπάθεια να την κρατήσουμε στην αναπνοή μας, στην καρδιά μας - με ένα λόγo: Χωρίς Ιησού είμεθα νεκροί ψυχικώς. Επειδή εγώ ζω αυτήν την νεκρότητα της βρώμικης ψυχής μου, σου το γράφω σαν μία μεγάλη αλήθεια και διαπίστωση.

Βίαζε, παιδάκι μου, τον εαυτό σου να προσεύχεται. προσπάθησε να κρατάς τον νου σου από τον μετεωρισμό και διασκορπισμό. Ο διασκορπισμός του νου φέρνει όλη τη σαβούρα της κοσμικής βρωμιάς στην ψυχή μας, με αποτέλεσμα να λερώνεται όλος ο ψυχοσωματικός εαυτός μας και έτσι , η χάρις του θεού να φεύγει από την ψυχή μας και να νοιώθουμε έλεγχο τρανταχτερό στην συνείδησι.

Αγωνίσου να δώχνεις τους κακούς και βρώμικους και υπερήφανους λογισμούς του διαβόλου. Να είσαι πανέτοιμη και ρωμαλέα στον Ζήλο( τον κατά θεόν) και άκρως νηπτική ώστε μόλις η ψυχή αντιληφθεί πως εφθασαν οι κακές σκέψεις, αυτομάτως να δουλέψει ο νηπτικός μηχανισμός, δηλ. η ετοιμότητα και η μαχητικότητα της ψυχής προς ανατροπή της επιθέσεως με την ευχή, καταστροφή των βρώμικων φαντασιών, και με το πνευματικό μαστίγιο της αυτομεμψίας. Μια τέτοια αντιμετώπισι, το αποτέλεσμα θαναι θετικό και σωτήριο.

Την αυτομεμψία, ψυχούλα μου, να την υπεραγαπήσουμε. Να την έχουμε σαν καινούργιο γυαλιστερό μαχαίρι, και τα μάτια μας τετρακόσια' μόλις δούμε να εμφανίζεται η φωτιά της κατάκρισης, αμέσως το σπαθί ( στην αυτομεμψία) να κτυπήσουμε τον διάβολο, πριν μας σπαθίσει αυτός να κατακρίνουμε.

Η αυτοκατηγορία είναι ο πρόδρομος της χαριτωμένης και πανέμορφης ταπείνωσης.

"Μάθετε απ΄μένα να είστε ταπεινοί και πράοι κι τότε θα νοιώσετε την ομορφά της αγάπης μου"

χωρίς ταπείνωση, σκέτο βρώμικο σώμα, χωρίς ψυχή. Όταν όμως μας αγγίξει η θεοχαρίτητη ταπείνωση του Ιησού, τότε όλα ευωδιάζουν Ουράνιο μύρον και οσφραίνεται η κουρασμένη ψυχούλα μας και δεν ξέρει πως να ευχαριστήση Τον θείον Δοτήρα.

Στην κάθε σου δυσκολία και μπλέξιμο λογισμών τρέχε στον πνευματικό σου, να σε ξεμπλέξει με την εμπειρία του και την φώτηση του. Και μόνον με την εξομολογηση θα νοιώσεις ελάφρωση και αναπτέρωση.

Με ανύστακτες ευχούλες και αγάπη σε χαιρετώ.

+ Ο ελάχιστος

Γ. Εφραίμ

www.gonia.gr

Σύμβολο της Τριμερούς Επιτροπής το... 666!

Τις τελευταίες ημέρες επανήλθε στο προσκήνιο και την επικαιρότητα το θέμα των διάφορων παγκοσμίων «λεσχών», «διευθυντηρίων» κτλ., με αφορμή την ανάληψη πρωθυπουργικών καθηκόντων σε Ελλάδα και Ιταλία δύο ανθρώπων που κινούνται ακριβώς στους συγκεκριμένους παρασκηνιακούς κύκλους: του Λουκά Παπαδήμου και του Μάριο Μόντι.

Επίσης, εντελώς «συμπτωματικά», νέος επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας ανέλαβε ο Ιταλός Μάριο Ντράγκι, που επίσης «κατηγορείται» ότι ανήκει στα ως άνω γεωοικονομικά συμφέροντα. Ειδικότερα ξέσπασε θόρυβος γύρω από την περιβόητη Τριμερή Επιτροπή και την πραγματική (ή όχι) ισχύ της σε ό,τι αφορά τις λήψεις αποφάσεων σε παγκόσμιο επίπεδο. Άλλωστε τόσο ο Παπαδήμος όσο και οι Μόντι και Ντράγκι αποτελούν αποδεδειγμένα στελέχη της Τριμερούς Επιτροπής.

Εμάς δεν μας ενδιαφέρει εδώ – και το ίδιο ισχύει σε όλες τις αναλύσεις μας – η «κουτσομπολίστικη» διάθεση ορισμένων που ασχολούνται με το θέμα αυτό λόγω «μόδας» των ημερών (και που αύριο θα το ξεχάσουν, όπως έχουν ξεχάσει τόσα και τόσα). Αυτά τα άτομα άλλωστε πάντοτε βγαίνουν και παριστάνουν τους «πολυπράγμονες» επί παντός του επιστητού και έχουν γνώμη σχεδόν για τα πάντα: μετά από κάποια τρομοκρατική ενέργεια γίνονται «ειδικοί επί της τρομοκρατίας», μετά από κάποιο οικονομικό κραχ «ειδικοί οικονομολόγοι», αλλά και μετά από κάποιον σεισμό παριστάνουν τους... «ειδικούς σεισμολόγους»! Χωρίς αιδώ, χωρίς ντροπή...

Πέραν αυτού, δεν μας ενδιαφέρει ούτε το όψιμο ενδιαφέρον μερικών «εθνικοφρόνων», που τώρα μόλις έμαθαν τι σημαίνει Τριμερής Επιτροπή και έσπευσαν αμέσως να της στείλουν «ανάθεμα» για να... σώσουν έτσι τον ελληνισμό!... Αυτοί οι «τουρκοφάγοι» και «ελληναράδες» - στο σύνολό τους ανώνυμοι – εξαφανίζονται πάντοτε όταν ακούγεται η πρώτη κανονιά! Τόσο «γενναίοι»!... Νιώθουμε γι’ αυτούς τους δύστυχους πλήρη περιφρόνηση...

Εμάς λοιπόν το ζήτημα της Τριμερούς Επιτροπής και της επιρροής της πάνω στον πλανήτη (και ειδικά στον δυτικό κόσμο) μας ενδιαφέρει βασικά από πλευράς γεωπολιτικής οπτικής γωνίας, αλλά και διαλεκτικής εξέλιξης της ιστορίας. Μας ενδιαφέρει δηλ. στο πλαίσιο κυρίως – χωρίς να παραγνωρίζουμε φυσικά τις άλλες του παραμέτρους – της τιτάνιας πλανητικής σύγκρουσης που καταφτάνει με ραγδαίους πλέον ρυθμούς και για την οποία αναφερόμαστε σε κείμενά μας ήδη εδώ και περίπου 12 χρόνια. Μία σύγκρουση που θα εστιαστεί στην επιθυμία κατάληψης από τις υπερδυνάμεις του «καρδιακού χώρου» της υφηλίου, του κέντρου του κόσμου, που δεν είναι παρά η Ευρασία...

Ήδη από την περίοδο του Ψυχρού πολέμου τα δυτικά μπλοκ συμφερόντων (το πλέγμα πολιτικών ελίτ-στρατιωτικών κέντρων-πολυεθνικών επιχειρήσεων) στην προσπάθειά τους να αναχαιτίσουν τον κίνδυνο επικράτησης της κομμουνιστικής Ανατολής προέβησαν σε μια σειρά φιλόδοξων πλανητικών σχεδιασμών. Επιχείρησαν δηλ. τη δημιουργία μίας ελάχιστης έστω συνεννόησης και ένωσης των δυνάμεών τους ενώπιον του κοινού «ερυθρού» κινδύνου. Επακόλουθο αυτής της προσπάθειας υπήρξε η διαμόρφωση της Τριμερούς Επιτροπής το 1973 (τυχαία χρονιά; βλ. και πρωτοσέλιδο θέμα μας της 17ης Νοεμβρίου 2011 στην «Ε.Ω.»), η οποία ένωνε υπό προϋποθέσεις τα εν πολλοίς αντιφατικά συμφέροντα ΗΠΑ-Ευρώπης-Ιαπωνίας.

Όμως, παρ’ όλες τις καλές πιθανώς προθέσεις των δημιουργών της, η Τριμερής Επιτροπή δεν μπόρεσε ποτέ να αποτελέσει έναν συμπαγή πυρήνα δυναμικής λήψης αποφάσεων εκ μέρους της Δύσης, ακριβώς λόγω της πολυτασικότητας και της δημοκρατικότητας που χαρακτηρίζουν τον δυτικό κόσμο (όπου ο καθένας «λέει τα δικά του»!). Αντίθετα, στην Ανατολή το ίδιο χρονικό διάστημα διαμορφώθηκε σε πλήρεις διαστάσεις το Κόκκινο Ιερατείο της Μόσχας, που εμείς θεωρούμε 100 φορές πιο αποτελεσματικό και επικίνδυνο από την Τριμερή Επιτροπή, αφενός λόγω του υπερσυγκεντρωτικού του χαρακτήρα και αφετέρου λόγω του απολύτου του μυστικισμού...

Απόδειξη της ως άνω θέσης μας είναι ότι ενώ η διεθνής προπαγάνδα της σοβιετικής KGB δαιμονοποίησε αμέσως την Τριμερή Επιτροπή (αχρηστεύοντας έτσι τον όποιο ρόλο της να συμβάλλει ουσιαστικά σε μια πραγματική ένωση της Δύσης), από την άλλη πλευρά καμία ουσιαστική απάντηση δεν υπήρξε ποτέ έναντι του επεκτατισμού της Ανατολής... Το αποτέλεσμα είναι βέβαια σήμερα να έχουμε από τη μια μεριά μία συγκροτημένη Ανατολή (ευρασιατικός άξονας), ευρισκόμενη σε οικονομική άνοδο, από την δε άλλη μεριά μία Δύση πολυδιασπασμένη – ούτε να συνεννοηθούν μεταξύ τους οι ηγέτες της δεν μπορούν! – και με συνεχή οικονομική καθίζηση. Άρα, θεωρούν πολλοί ειδικοί αναλυτές του πλανήτη, καμία Τριμερής Επιτροπή δεν μπορεί να διασώσει τη Δύση από τον διαφαινόμενο όλεθρό της!...

Το 1973 λοιπόν ιδρύθηκε η Τριμερής Επιτροπή, ακριβώς για να προσαρμόσει τη Δύση στις συνθήκες της συμφωνίας της «Νέας Γιάλτας» που είχε υπογραφτεί το 1972 ανάμεσα σε ΗΠΑ και ΕΣΣΔ [έχουμε αναφερθεί σε άλλο κείμενό μας]. Θεωρητικός εγκέφαλος της άτυπης – αν και όχι τόσο «άτυπης» τελικά... – οργάνωσης συσπείρωσης των δυτικών συμφερόντων ανέλαβε ο πολιτικός επιστήμονας, ειδικός στις διεθνείς σχέσεις, Ζμπίγκνιου Μπρεζίνσκι, τον οποίο εμείς χαρακτηρίσαμε δημόσια ως «πράκτορα της αμερικανικής CIA και του Πενταγώνου» (χωρίς ποτέ να διαψευστούμε). Ο εν λόγω αναλυτής έθεσε εξαρχής σχεδιασμό δημιουργίας γεωπολιτικής κυριαρχίας της Δύσης – και βασικά των ΗΠΑ – μέσω μιας επιθετικής πολιτικής έναντι της Σοβιετικής Ένωσης. Έτσι, οδηγηθήκαμε στη δεύτερη φάση του Ψυχρού πολέμου (ύστερα από μια σχετική «νηνεμία» στις διεθνείς σχέσεις), ιδιαίτερα δε μετά την ανάληψη της προεδρίας των ΗΠΑ από τον φανατικό Ρόναλντ Ρέιγκαν (Ιανουάριος 1981). Ο Ρέιγκαν δεν δίστασε να χρησιμοποιήσει τον Δημοκρατικό – άρα συνδεόμενο με το εβραϊκό λόμπι – Μπρεζίνσκι για να εξυπηρετήσει τον σχεδιασμό επικράτησης των ΗΠΑ επί της ΕΣΣΔ. Το αποτέλεσμα ήταν μέχρι τουλάχιστον το 1985 ο πλανήτης να απειλείται ξανά από θερμοπυρηνικό ολοκαύτωμα, ως αποτέλεσμα του Γ΄ παγκοσμίου πολέμου ανάμεσα σε Δύση κι Ανατολή...

Όμως η Ανατολή, όπως πάντα, απάντησε ύπουλα! Σύμφωνα με τον σχεδιασμό του Γιούρι Αντρόποφ (ηγέτη της ΕΣΣΔ και πρώην διοικητή της KGB) έπρεπε να σκηνοθετηθεί η «εικονική» διάλυση της «αυτοκρατορίας του κακού» - σύμφωνα με την ορολογία του ίδιου του Ρέιγκαν – και η δήθεν πτώση του κομμουνισμού στις χώρες της Ανατολικής Ευρώπης! Έτσι, ο μεν κομμουνισμός «έπεσε», αλλά η εξουσία παρέμεινε στις χώρες αυτές στα χέρια των ίδιων ανθρώπων του παλιού καθεστώτος!!! Και η Δύση «έχαψε» το παραμύθι της KGB, με τον Φράνσις Φουκουγιάμα (επίσης επιστημονικό συνεργάτη των μηχανισμών ασφαλείας της Δύσης) να κάνει λόγο για «τέλος της ιστορίας» και αιώνια επικράτηση του φιλελευθερισμού στον κόσμο!...

Σε κάποια όμως χρονική στιγμή φάνηκε ότι όλα αυτά («ύφεση», «περεστρόικα» του Γκορμπατσόφ, περίοδος Γιέλτσιν, προσέγγιση της νέας Ρωσίας με τη Δύση) δεν ήταν παρά ένα προσεκτικά φτιαγμένο «επικάλυμμα», πίσω από το οποίο ελλόχευε ο παλιός κίνδυνος του Κόκκινου Ιερατείου! Και μάλιστα εντελώς ανασυγκροτημένος και ενισχυμένος από τη συμμαχία με την Κίνα, καθώς και με τακτικές συνεργασίες τοπικού επιπέδου με συγκεκριμένους κύκλους του εξτρεμιστικού Ισλάμ... Η σύλληψη άλλωστε του Ρώσου μαφιόζου Γιαπόντσικ στις ΗΠΑ το 1995 φανέρωσε ότι ήδη από τότε η αμερικανική οικονομία ήταν φοβερά διαβρωμένη από τη ρωσοκινεζική διείσδυση στις πλέον νευραλγικές της δομές!... Πανικόβλητο το FBI ενημέρωσε σχετικά πάντες τους αρμοδίους σχετικά με τον επικείμενο οικονομικό Αρμαγεδδώνα της Δύσης, που θα ερχόταν ως συνέπεια επιβολής των ανατολικών εμπορικών συμφερόντων μέσα μάλιστα στην «καρδιά» της Δύσης!

Τότε ο Μπρεζίνσκι συνέγραψε και κυκλοφόρησε, το 1997, το κλασικό πλέον σύγγραμμά του «Η μεγάλη σκακιέρα», ως ένα είδος μανιφέστου της Τριμερούς Επιτροπής για τις συνθήκες της Νέας Εποχής που κατέφτανε. Όμως το έργο αυτό ήταν τόσο εξόφθαλμα αντιρωσικό και αντιανατολικό (π.χ. έκανε ολόκληρη αναφορά στο... πώς η Δύση θα μπορούσε να διαμελίσει τη Ρωσία!!!), ώστε κάποιοι δυτικοί κύκλοι έσπευσαν να το χαρακτηρίσουν ως προβοκατόρικο και αναρωτήθηκαν ποιανού άραγε τα συμφέροντα εξυπηρετεί ο – πολωνικής καταγωγής – Αμερικανός αυτός πολιτειολόγος!... Η σκέψη αυτή ενισχύεται αν ληφθεί υπόψιν ότι αμέσως μετά, το έτος 2000, ο Εβραίος Σολομών Πασί (πρώην υπουργός εξωτερικών της Βουλγαρίας), αυτός ο δήθεν «φιλοδυτικός» άνθρωπος του Κόκκινου Ιερατείου πήρε τη βασική θέση του Μπρεζίνσκι και την εξειδίκευσε, ως προς τη διάλυση της Ρωσίας σε... 3 νέα κράτη! Τρομερή προβοκάτσια του Πασί, που βέβαια ακύρωσε όλα τα σχέδια της Δύσης και ενδυνάμωσε 100% τη Ρωσία!... [για το σχέδιο του Πασί έχουμε επίσης αναφερθεί σε άρθρα μας στην «Ε.Ω.»] Άραγε και ο Μπρεζίνσκι υπήρξε «εμφυτευμένη» περίπτωση πράκτορα της KGB στο ίδιο το κέντρο της χάραξης γεωπολιτικών σχεδιασμών των ΗΠΑ; Αργά ή γρήγορα θα μάθουμε!

Τα παραπάνω εκπληκτικά, που βέβαια δίνουν τελείως άλλες διαστάσεις στην πρόσφατη πρωθυπουργοποίηση του Παπαδήμου, ενισχύουν και τα όσα πλέον άνθρωποι του βαθέος παρασκηνίου αναφέρουν σχετικά με τον ίδιο τον πραγματικό ρόλο της Τριμερούς Επιτροπής. Έτσι, ξεκινούν από το ίδιο το επίσημο σύμβολο της παραπάνω «αδελφότητας», που αν κάποιος προσέξει καλύτερα είναι... ο αριθμός 666 του Αντίχριστου!!! Όντως, αν αναλύσει κάποιος τα παράξενα σχήματα (τρία στον αριθμό) που απαρτίζουν το σήμα της Τριμερούς Επιτροπής και τα τοποθετήσει στη σειρά, τότε βγαίνει σαφέστατα το νούμερο 666, με τα τρία εξάρια το ένα μετά το άλλο! Πραγματικά απίστευτο!...

Φυσικά στο θέμα αυτό θα επανέλθουμε, έστω και αν έχουμε κρίνει ότι πολλά στοιχεία, που δείχνουν ένα υπόβαθρο πολύ πέραν της ανθρώπινης φαντασίας, είναι μη δημοσιεύσιμα (τουλάχιστον όχι ακόμα). Εξάλλου οι εξελίξεις που καταφτάνουν θα είναι καταιγιστικές και συγκλονιστικές! Εμείς το ξαναγράψαμε από αυτήν εδώ την εφημερίδα: ο Λουκάς Παπαδήμος θα οδηγήσει την Ελλάδα στη Νέα Εποχή!... Είτε το θέλουν μερικοί είτε όχι! Όσο για τον Γιώργο Παπανδρέου, εμείς εδώ και αρκετό καιρό κάναμε την πρόβλεψη (άλλωστε και δημόσια τον καλέσαμε να το κάνει...) ότι σύντομα εγκαταλείπει την ελληνική πολιτική και αναλαμβάνει πόστο πλανητικών διαστάσεων!!! Σύντομα λοιπόν ο Γ.Α.Π. θα διαλύσει το ΠΑΣΟΚ, παραιτούμενος από την ηγεσία του και έτσι θα κινηθούν όλες εκείνες οι «υπόγειες» διαδικασίες που, μέσω του τέλους της Μεταπολίτευσης, θα απολήξουν στην επιβολή της ιστορικής νομοτέλειας μέσω Εκείνου που Πρέπει...

Δρ. Ησαΐας Κωνσταντινίδης


www.elora.gr

Στάρετς Θεόφιλος ο δια Χριστόν σαλός

ΜΕΡΟΣ Δ'

Μυστικοί αγώνες

Ο μακάριος προσευχόταν πάντοτε κρυφά. Πριν αρχίση τον κανόνα του στο κελλί, φορούσε τον μανδύα του, και όταν διάβαζε το Ευαγγέλιο και τους Χαιρετισμούς άναβε τρία κανδήλια σαν τά­μα στην μνήμη των τριών διασώσεών του από το νερό. Φορούσε μία μεταλλική ζώνη με την εικόνα των θεοφανείων προσαρμο­σμένη μόνιμα πάνω της. Για να μη μένη ού­τε στιγμή αργός, ο μακάριος έγνεθε μαλλί, έπλεκε κάλτσες και ύφαινε καναβάτσο, το οποίο έδινε συνήθως στους αγιογράφους για την εργασία τους. Κατά την διάρκεια της εργασίας του απήγγελλε το Ψαλτήρι, το οποίο ήξερε απ’ έξω, καθώς και άλλες προ­σευχές. Καθημερινά έκανε αμέτρητες μετά­νοιες μπροστά στις εικόνες κι έδινε στο ε­ξαντλημένο σώμα του πολύ λίγη ανάπαυσι. Για το σκοπό αυτό είτε έγερνε την πλάτη του και ακουμπούσε στον τοίχο ή ξάπλωνε στην βάσι της σόμπας του, όπου είχε τοπο­θετήσει ένα κούτσουρο ή καθόταν στο μέσο του κελλιού του σ' ένα μικρό, υπερβολικά στενό πάγκο, ώστε αν τον πάρη ο ύπνος, να πέση κάτω και να ξυπνήση, και. να επιστρέψη έτσι γρήγορα στις προσευχές του. Ωστόσο ο προϊστάμενος του ερημητηρίου, ο Ιερομόναχος Ιώβ, αποστρεφόταν τον μακάριο για την σαλότητά του και διαρκώς παρατηρούσε τη ζωή και τη συμπεριφορά του. Δεν τον έβλεπε ποτέ να προσεύχεται ή να κάνη κάποια ψυχοσωτήρια άσκησι. Οποτεδήποτε τύχαινε να τον επισκεφθή στο κελλί του, ο προορατικός Στάρετς γνώριζε πάντα ότι ερχόταν. Αφαιρούσε λοιπόν τα εξωτερικά του ενδύματα, έπεφτε στον πά­γκο του και έκανε τον κοιμισμένο. Με τον τρόπο αυτό εφάρμοζε τον λόγο του Κυρίου, ο οποίος είπε: Συ δε όταν προσεύχη, είσελθε εις το ταμείον σου, και κλείσας την θύραν σου πρόσευξαι τω Πατρί σου τω εν τω κρύπτω, και ο Πατήρ σου ο βλέπων εν τω κρύπτω αποδώσει σοι εν τω φανερώ[1].

Με αυτούς τους κρυπτούς κόπους και τις προσευχές έκτιζε ένα αιώνιο κατάλυμα στον ουρανό και αποταμίευε αγαθά που μέ­νουν στην αιωνιότητα.

Η μετακόμισις

Το κελλί του μακαρίου Στάρετς ήταν πάντοτε ακατάστατο, γεμάτο σωρούς από άχρηστα πράγματα. Όταν τον ρώτησαν γιατί αφήνει το κελλί του σ' αυτήν την κατάστασι, απάντησε:

«Έτσι ώστε όλα όσα με περιβάλλουν να μου θυμίζουν διαρκώς την ακαταστασία της ψυχής μου».
Μερικοί γέροντες από την Λαύρα, που είχαν επισκεφθή το κελλί αυτού του ανθρώπου του Θεού, ανέφεραν ότι ήταν γεμάτο από σειρές βάζα και δοχεία που περιείχαν φαγητά για τους επισκέπτες —τραχανά, τσάι. λάδι, αλεύρι, ζάχαρι, ψωμί, κουλου­ράκια, μέλι, χαβιάρι, φρούτα, ψάρια, σταφύλια, γλυκά και άλλα παρόμοια. Ευνόητο ήταν, αυτή η συλλογή των τροφίμων να προκαλέση κάποια ζήλεια στο μοναστήρι, κυρίως μεταξύ των νεωτέρων αδελφών. Οι νέοι αυτοί ήθελαν να τα πάρουν για τον εαυτό τους και κατέστρωσαν γι' αυτό το σκοπό ένα αρκετά μελετημένο σχέδιο. Έχοντας προσέξει ότι ο προϊστάμενος του ερημητηρίου αποστρεφόταν τον Θεόφιλο, έπεισαν τον αγαπημένο του εκκλησιαστικό, τον Πολύκαρπο, να παρακάλεση τον Ιώβ να μεταφέρη για χάρι του τον Στάρετς σε άλλο κελλί. Ο Πολύκαρπος ήταν πολύ πρόθυμος να το κάνη αυτό, μια και μισούσε τον μακάριο όσο και ο προϊστάμενος. Απ' ότι φαίνεται, ο Θεόφιλος είχε την συνήθεια να μαζεύη ολόκληρο πλήθος από σκουλή­κια, σκαθάρια, κατσαρίδες και ζωύφια μέ­σα σ' ένα ύφασμα και κατόπιν να τα αφήνη στην εκκλησία, όπου όλα αυτά πήγαιναν σε κάθε γωνιά. Ο Πολύκαρπος τότε έπρεπε —αλλοίμονο— να ψάξη και να εξόντωση αυτή την στρατιά. Στο ξέσπασμα της οργής του ωρμούσε με βρισιές επάνω στον μακά­ριο και συχνά τον κτυπούσε, αλλά ο Στά­ρετς στεκόταν ακίνητος μπροστά του, σταύρωνε τα χέρια και παρέμενε αμίλητος.

Η βουλή των πονηρών άνομα βουλεύσεται καταφθείραι ταπεινούς εν λόγοις αδίκοις και διασκεδάσαι λόγους ταπεινών εν κρίσει[2], είπε ο προφήτης Ησαΐας. Αυτή ήταν η αιτία του μίσους του Πολυκάρπου
προς τον Θεόφιλο. Συκοφαντώντας τον μακάριο στον γέροντα, έλαβε την εντολή από αυτόν να μεταφέρη τον «ένοχο» σε άλλο κελλί. Ο Πολύκαρπος έτρεξε τότε αμέσως στον Στάρετς με ένα χαιρέκακο μειδίαμα:

-Πάτερ Θεόφιλε! Ο γέροντας έδωσε την εντολή να μεταφερθήτε σε ένα άλλο κελλί».
Τα διαβήματά μου κατεύθυνον κατά το λόγιόν σου[3], απάντησε ταπεινά ο Στάρετς. Και παίρνοντας τον μανδύα του, μία εικό­να και το Ψαλτήρι, πήγε γρήγορα στο κελλί που του υπέδειξαν. Αυτό ακριβώς περίμεναν και οι δόκιμοι. Με την πρόφασι ότι με­ταφέρουν τα πράγματα του μακαρίου (ο οποίος δεν είχε τίποτε στο κελλί του παρά μόνο ένα αναλόγιο, έναν πάγκο κι ένα χον­τροκομμένο τραπέζι), πήραν τα τρόφιμα. Αλλά ο Στάρετς Θεόφιλος δεν ενωχλήθηκε καθόλου για την απώλεια των νόστιμων φαγητών και μέσα από την καλωσύνη της αγγελικής καρδιάς του, αναφωνούσε: Ως εμεγαλύνθη τα έργα σου Κύριε![4]

Μαθητές και συγκάτοικοι

Με σκοπό να αποφύγη παρόμοια περιστατικά και για να βοηθήση να ξερριζωθή η κακία που είχε εκδηλωθή σε ωρισμένους ανθρώπους, ο μακάριος άρχισε να δέχεται υποτακτικούς για συγκατοίκους στο κελλί του. Αυτοί δεν προερχόταν από τους αδελφούς, αλλά τους διάλεγε κατ' ευθείαν από λαϊκούς. Ο Στάρετς δεν πρόσεχε την συμπεριφορά εκείνου που επέλεγε, αν ήταν δηλ. εμπαθής ή όχι, φτάνει μόνο να διέθετε προθυμία, ειλικρίνεια και ελπίδα για διόρθωσι.

Το απολωλός πρόβατο

Κάποτε ήλθε στο ερημητήριο του Κιτάγεφ ένας κουρελής πλανόβιος ονόματι Ιβάν. Ήταν ένας λιποτάκτης του στρατού, που είχε διαπράξει μια ολόκληρη σειρά από εγκλήματα από τον καιρό που λιποτάκτησε, μερικά χρόνια πριν. Ο Στάρετς τον συνάν­τησε στο μαγειρείο του μοναστηριού και αποκαλύπτοντας τις κρυφές αμαρτίες του έφερε την καρδιά του σε μετάνοια. Βλέπον­τας μπροστά του αυτόν τον ασυνήθιστο μο­ναχό, ο Ιβάν εντυπωσιάστηκε και δεν ξε­κολλούσε πια από δίπλα του. Άρχισε να μετανοή με δάκρυα για τα εγκλήματά του.

«Ναι έχω μεγάλη ανάγκη να μετανοήσω. Διέπραξα πολλά κακά πάνω στη γη», κατέληξε ο Ιβάν και αναστέναξε βαριά.

Ο Στάρετς Θεόφιλος τον κοίταξε από πάνω μέχρι κάτω, κούνησε το κεφάλι του με συμπόνοια και αναστέναξε βαθιά. «Γνω­ρίζεις την παραβολή των ταλάντων;» τον ρώτησε.

«Δεν ξέρω τίποτα, πατερούλη. Ανόητος γεννήθηκα και ανόητος θα πεθάνω». απάντησε εκείνος με συντριβή.
Ο Στάρετς του είπε για την παραβολή των ταλάντων και, αφού του εξήγησε το περιεχόμενο, συνέχισε: «Λοιπόν η ζωή μας είναι καιρός εργασίας. Πρέπει κανείς να βιαστή να την εκμεταλλευθή, για να κερδίση ό­σα μπόρεση. Αν έφερνες να πουλήσης σημυδοπάπουτσα[5] στο παζάρι και, αντί να καθόσουν με σταυρωμένα χέρια, προσπαθούσες να προσέλκυσης αγοραστές, τότε, αφού τα πουλούσες όλα, θα μπορούσες να ψωνίσης ό,τι χρειάζεσαι για τον εαυτό σου».

«Μα, καλέ μου πατερούλη, πότε και από πού να πάρω αυτά τα τάλαντα; Είμαι αγράμματος, ανόητος, απλοϊκός. Δεν έχω κανένα χάρισμα».
«Αυτό δεν είναι αλήθεια! Ο Κύριος κάτι έχει δώσει στον καθένα που γεννήθηκε. Με άλλα λόγια, κάθε άνθρωπος κάτι έχει με το οποίο μπορεί να εργασθή και να κερδίση».
«Μα πού ‘ντα τότε; Πού είναι;»
«Λοιπόν, δεν έχεις παρά να ερευνήσης προσεκτικά τον εαυτό σου και θα ανακάλυψης τι τάλαντο έχεις και πώς μπορείς να το χρησιμοποίησης επικερδώς. Την φοβερή ε­κείνη μέρα της Κρίσεως θα μας ζητηθή λόγος για όλα: Είχες χέρια; Τι κέρδισες μ' αυτά; Είχες κεφάλι και γλώσσα; Τι κέρδισες μ' αυτά; Η αμοιβή δεν θα δοθή για το γεγο­νός ότι κέρδισες, αλλά για το τι κέρδισες».

Για μία ολόκληρη μέρα μετά την συζήτησι αυτή ο Ιβάν καθόταν παράμερα και παρατηρούσε τον Στάρετς εντυπωσιασμένος από την απλότητα του, την ταπείνωσι και την σοφία του. Τελικά, καθώς πλησίαζε το βράδυ, άναψε μέσα του η επιθυμία να ζήση κάτω από την πνευματική καθοδήγησι του μακαρίου. Πλησίασε τον Θεόφιλο και με κλάματα έπεσε στα πόδια του.

«Πατερούλη! Πάρε με κοντά σου! Μην αφήσης να χαθή η ψυχή μου μέσα στις αμαρτίες και την κακία!».
«Πολύ καλά, πολύ καλά!», απάντησε ο Στάρετς. «Τον ερχόμενον προς με ου μη εκβάλω έξω[6]. Βλέπω ότι η καρδιά σου επιθυμεί αληθινά να δουλεύση τον Κύριο. Έλα να ζήσης μαζί μου και να σωθής, αλλ' έχε υπ' όψιν σου ότι δεν έχω τίποτα δικό μου και πρέπει να ετοιμαστής να αντιμετωπίσης κρύο, δίψα, θλίψι και στέρησι. Και μη παραπονεθής γι' αυτή την ζωή, όταν αρχίσης να την υπομένης».
«Αληθινέ μου πατέρα! Ακόμη κι αν χρειαζόταν να δώσω και την ζωή μου για σένα χάριν του Κυρίου, είμαι έτοιμος να το κά­νω».

Από τότε ο Ιβάν άρχισε να υπηρετή τον μακάριο κι έγινε ο πρώτος του υποτακτι­κός. Ο Στάρετς Θεόφιλος ήταν αυστηρός και παρακολουθούσε με άγρυπνο μάτι την πνευματική του πρόοδο, καταστέλλοντας κάθε εμπαθή κίνησι που εμφανιζόταν.

Ο μισθός της λαθροφαγίας

Κάποτε έφεραν στον μακάριο ένα μεγά­λο κομμάτι καπνιστό φιλέτο μουρούνας. Το δώρο έβαλε σε πειρασμό τον Ιβάν, ο ο­ποίος το κράτησε για τον εαυτό του και το έφαγε. Ξαφνικά όμως ένιωσε ένα τρομερό πόνο στο στομάχι του και άρχισε να φωνάζη ζητώντας βοήθεια.

«Υπόφερε, υπόφερε, αδελφέ μου! Είναι το ψάρι, που χωνεύεται τώρα μέσα στο στομάχι σου», του είπε ο Στάρετς περιπαι­κτικά. Και κατόπιν πρόσθεσε: «Γιατί άκου­σες τον εχθρό: Γιατί παρασύρθηκες και έφαγες τροφή που ήξερες πως δεν ήταν για σένα;» Βλέποντας όμως την ειλικρινή μετά­νοια του φταίχτη, τον λυπήθηκε. Ο Στά­ρετς προσευχήθηκε λίγο και ο πόνος εξα­φανίσθηκε αμέσως.

Έτσι παιδαγωγούσε τον υποτακτικό του με διάφορες εργασίες και παράλογες εντο­λές, που, αν και παράξενες, έκρυβαν μέσα τους μεγάλη ωφέλεια για την προαγωγή της πνευματικής του καθαρότητος. Συγκερνώντας τον λόγο του με πνευματικές οδηγίες κατανοητές σ' εκείνον, ο Στάρετς κατώρθωσε πολύ γρήγορα να καθαρίση την καρδιά του Ιβάν από κάθε κακό, απ’ όλα τα πάθη και τους πειρασμούς του.

Η παράξενη καταιγίδα

Ο ευγνώμων υποτακτικός αναγνώριζε την μηδαμινότητά του μπροστά στον Στά­ρετς. Βλέποντας την αναλλοίωτη πατρική του αγάπη και φροντίδα, ο Ιβάν την ανταπέδιδε στον μακάριο με την πιο τρυφερή αφοσίωσι και παιδική υπακοή.

«Ιβάν!» του είπε ο Στάρετς μία μέρα. «Πάρε ένα καλάθι και πάμε να μαζέψουμε μανιτάρια».
Πήραν ό,τι χρειαζόταν και πήγαν σ' ένα πολύ πυκνό μέρος του δάσους. Ο αέρας ή­ταν πολύ ζεστός. Ο Στάρετς μάζευε μανιτά­ρια, αλλά κάθε λίγο αναστέναζε: «Ωχ, τι καταιγίδα έρχεται! Τι καταιγίδα!»

Ο Ιβάν κοίταζε επάνω. Ο ουρανός ήταν γαλανός, καθαρός και διάφανος. «Δεν έρχε­ται καταιγίδα, πατερούλη. Ούτε ένα σύννε­φο δεν φαίνεται».
«Ωχ, καταφθάνει μία πολύ σύντομα. Μας έχει ήδη πλησιάσει. Να την!»
Εκείνη ακριβώς την στιγμή τρεις γεροδεμένοι νεαροί με ρόπαλα πετάχθηκαν από τους θάμνους και ώρμησαν αγριεμένα προς τον Στάρετς. «Αχά, πιάσαμε καλόγερο! Δος μας χρήματα!»

Ο Στάρετς έκανε τον σταυρό του, κατό­πιν έψαξε ήρεμα μέσα στο καλάθι του κι έ­βγαλε το μεγαλύτερο μανιτάρι λέγοντας:
«Φάτε όσο επιθυμείτε».

«Τι;» φώναξαν οι ληστές. «Μας κοροϊδεύεις κι από πάνω;» Κι άρχισαν να τον κτυπούν σ' όλο του το σώμα.
«Φύγε Ιβάν!» ψιθύρισε ο καταματωμένος Στάρετς.
«Όχι», απάντησε ο πιστός υποτακτικός. «Όπου ο κύριος, εκεί και ο υπηρέτης του[7]». Βλέποντας τα αίματα στον Στάρετς, ώρμησε μανιασμένα πάνω στους ληστές. Αλλά αυτοί ήταν δυο φορές δυνατώτεροί του και, αφού τον έδεσαν, τον έδειραν κι αυτόν αλύπητα. Αφού διασκέδασαν αρκετά με τα ανυπεράσπιστα θύματά τους, οι λη­στές εξαφανίσθηκαν. Τότε κατάλαβε ο Ιβάν τι καταιγίδα ήταν αυτή που τους πλησίαζε.

Μια «αρκούδα» για την Λαύρα

Ο δεύτερος υποτακτικός του Στάρετς ήταν ένας απόστρατος στρατιωτικός ονό­ματι Κορνήλιος. Ήταν εξαιρετικά ισχυρο­γνώμων και πεισματάρης και επιπλέον είχε πολύ ωμή γλώσσα. Οι επισκέπτες του μα­καρίου δέχονταν διάφορες προσβολές από τον Κορνήλιο και συχνά έκαναν παράπονα στον Θεόφιλο για την τραχύτητα του υπο­τακτικού του.

«Δεν ξέρεις να συμπεριφέρεσαι σαν ερημίτης», είπε ο Στάρετς στον Κορνήλιο με αυστηρότητα, «θα σε στείλω στην Λαύρα. Εκεί θα σε στρώσουν καλά, αρκούδα». Κι έστειλε τον Κορνήλιο στον ξενώνα της Λαύρας.

Αποτέλεσμα ήταν, όταν ο Προηγούμενος Αγαπητός διωρίστηκε προϊστάμενος του ξενώνος της Λαύρας, να πάρη τον Κορνή­λιο για υποτακτικό του. Ο Αγαπητός ήταν ένας μεγάλος στάρετς και το όνομα του το θυμόταν για καιρό όλοι όσοι ωφελήθηκαν από την ελεημοσύνη του. Συνήθιζε να αγοράζη ολόκληρα τόπια πανιά, σκουτιά και άλλα υφάσματα και να τα ράβη ρούχα για άνδρες και γυναίκες. Όλα αυτά τα έδινε σε φτωχούς προσκυνητές. Εκτός από την συ­νεχή διανομή χρημάτων, ρουχισμού και ψωμιού ο πατήρ Αγαπητός πρόσφερε ακό­μη μηνιαία επιδόματα σε ένα μεγάλο αριθ­μό αληθινά φτωχών και χρεωμένων οικογε­νειών της πόλεως. Δεχόταν μοναχικά άτο­μα στο πτωχοκομείο της Λαύρας, παρέχον­τάς τους τροφή, ρουχισμό και ιατρική περίθαλψι και νουθετώντάς τα για την σωτηρία της ψυχής τους.

Αυτός ήταν ο γέροντας στον οποίο κοντά ο Κορνήλιος βρήκε τελικά τον εαυτό του. Βέβαια για τον πατέρα Αγαπητό δεν στά­θηκε καθόλου εύκολο να τα ταιριάση με τον Κορνήλιο. Ωστόσο τελικά τον έκειρε μοναχό και τον ωνόμασε Νέστορα, και ό­ταν πέθανε τον κήδεψε και τον θυμόταν με αγάπη. Αλλά είναι ανάγκη να αποτίσουμε ένα μικρό φόρο τιμής και στον Κορνήλιο. Ήταν αναντικατάστατος για τις κρυφές α­γαθοεργίες του πατρός Αγαπητού και γε­νικά του ήταν αφωσιωμένος με όλη του την ψυχή. Ο πατήρ Αγαπητός δεν περιώριζε τις αγαθοεργίες του μέσα στα όρια της Λαύρας. Του άρεσε να επισκέπτεται την φυλακή της πόλεως, διάφορα άσυλα για ά­τομα εσχάτης ένδειας και γενικά αληθινά φτωχούς ανθρώπους. Σ’ αυτές τις περιοδεί­ες τον συνώδευε ο Κορνήλιος. Φόρτωναν τον αμαξά τους με δέματα από ρούχα και παίρνοντας καλάθια με άσπρο ψωμί και χρήματα ξεκινούσαν για την πόλι, σαν να πήγαιναν να ψωνίσουν στα μαγαζιά. Στην πραγματικότητα όμως διενεργούσαν πνευματική «εμπορία» με επισκέψεις στους εν­δεείς. Άλλους έντυναν και σε άλλους έδι­ναν χρήματα και ψωμί. Κατόπιν γέμιζαν τα καλάθια τους με μερικά ψώνια για τα μά­τια του κόσμου και επέστρεφαν χαρούμε­νοι και ικανοποιημένοι. Μετά την μετακίνησί του στην Λαύρα ο Κορνήλιος, από α­παίδευτη «αρκούδα», μεταμορφώθηκε πρά­γματι σ’ έναν άξιο μαθητή του μεγάλου στάρετς και διδασκάλου του.

Αυτό ο μακάριος Θεόφιλος το είχε προείπει από πολύ καιρό πριν. Όταν ο πατήρ Αγαπητός (κατά κόσμον Τιμόθεος Μιλοβάνωφ) είχε επισκεφθή τον Στάρετς για πρώ­τη φορά στο ερημητήριο του Κιτάγιεφ, ε­κείνος του είπε: "Όταν θα γίνης προϊστά­μενος στον ξενώνα της Λαύρας, αυτό το στραβόξυλο ο Κορνήλιος θα σε διακονήση. Μαλώνει με όλους και τους κατσαδιάζει, αλλά μαζί σου θα τα πάη καλά».

Ο υπάκουος, μα και αδέξιος

Τρίτος υποτακτικός του μακαρίου Θεο­φίλου υπήρξε κάποιος Παντελεήμων. Μετά τον θάνατο του Στάρετς έζησε στον ξενώνα της Λαύρας μέχρι τα γηρατειά του. Διηγή­θηκε σε πολλούς πατέρες για τα διάφορα θαύματα του μακαρίου και για το προορατικό του χάρισμα, του οποίου πολλές φο­ρές είχε γίνει μάρτυς.
Κάποτε με εντολή του Στάρετς ο Παντελεήμων μετέφερε βραδυνό φαγητό από την τράπεζα. Γλίστρησε όμως και το έρριξε κοντά στο κατώφλι. Σαστισμένος ο υποτακτικός και για να αποφύγη την τιμωρία, άρχισε να μαζεύη το φαγητό από κάτω, ελπίζοντας να ξαναγεμίση μ' αυτό τα πιάτα. Αλλά ο Στάρετς ήλθε κοντά του και του είπε:

«Δεν ξέρεις να κάνης σωστά ούτε μια υπακοή, Παντελεήμων. Δεν πρόκειται να γί­νης μοναχός, μέχρι την ώρα που θα πεθάνης». Κι έτσι έγινε. Ο Παντελεήμων, ο οποίος έζησε μέχρι τα βαθειά γεράματα, πα­ρέμεινε απλός δόκιμος μέχρι λίγο πριν από τον θάνατό του, οπότε εκάρη ρασοφόρος μοναχός και ωνομάσθηκε Θεοδόσιος.

Ένα κατόρθωμα υπακοής

Ωστόσο ο Παντελεήμων ήταν απόλυτα υπάκουος στον γέροντα του. Ο μακάριος Θεόφιλος πήρε ευλογία να ταξιδεύση στο Βορονέζ για την εικοστή επέτειο της ανακομιδής των λειψάνων του άγιου Μητροφάνους, επισκόπου του Βορονέζ. Ο υποτα­κτικός του Παντελεήμων πήγε μαζί του στο μακρυνό ταξίδι. Αφού έφθασαν στο Βορονέζ, πέρασαν τις μέρες τους στην εκκλησία και τις νύχτες στην αυλή κοντά στο καμπα­ναριό. Όταν τελείωσαν το ευλαβικό τους προσκύνημα στον Άγιο, ξεκίνησαν για το ταξίδι της επιστροφής. Αφού βάδισαν για πολύ, τελικά έφθασαν κοντά στο Κίεβο.

«Καλά θα ήταν να κάναμε μία τελευταία στάσι», είπε ο μακάριος Θεόφιλος και κάθησε κάτω στο χώμα, για να ξεκουρασθή λίγο στον καθαρό αέρα. Αφού έφαγε λίγο άπλωσε το χέρι του στο ταγάρι. να βγάλη το παγούρι με το νερό. Αλλά αυτό δεν βρι­σκόταν εκεί.

«Παντελεήμων, πού είναι το παγούρι μας;» φώναξε ο Στάρετς με απογοήτευσι.
Ο υποτακτικός σκέφθηκε λίγο και κατό­πιν θυμήθηκε: «Είναι στο Βορονέζ, πατε­ρούλη. Το αφήσαμε έχει που τρώγαμε κάθε βράδυ. εκεί κάτω στα σκαλιά του καμπανα­ριού».
«Τι ανίκανος που είσαι! Πήγαινε πίσω να το πάρης, προτού εξαφανιστή!»
Ο Παντελεήμων χωρίς καθυστέρησι και χωρίς δεύτερη σκέψι ξεκίνησε αμέσως για το Βορονέζ, δίχως να ξεκουρασθή την νύ­χτα στο μοναστήρι τους, που απείχε από ε­κεί μόνο μισό βέρτσι. λες και το παγούρι ή­ταν κάτι το σπάνιο και πολύτιμο ή λες και το Βορονέζ ήταν μόνο δυο βήματα από το Κίεβο και δεν απείχε μια τόσο μεγάλη απόστασι απ’ αύτό[8].
Έφθασε αισίως στο Βορονέζ και προς μεγάλη του χαρά βρήκε το παγούρι στο ίδιο ακριβώς σημείο όπου το είχαν αφήσει. Το πήρε στα χέρια του και ξεκίνησε για το μοναστήρι. Ο απλός Παντελεήμων δεν έδωσε καμμιά σημασία στο κατόρθωμά του ούτε ένιωσε έπαρσι γι' αυτό, αλλά ούτε και γόγγυσε κατά του Στάρετς. Γνώριζε ότι οι πατέρες της ερήμου στην Ανατολή διέταξαν τους υποτακτικούς τους ακόμη και το να μπήξουν στο έδαφος ξερά ραβδιά και να τα ποτίζουν καθημερινά, για να αποφεύγουν την ακηδία.

Προφητικά καμώματα

Κάποτε την περίοδο της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, που ο μακάριος δεν έτρωγε για αρκετές μέρες στη σειρά και προσευχόταν κρυφά στον Θεό, έστειλε τον Παντελεήμο­να στο παζάρι να αγοράση μερικά μεγαλούτσικα κομμάτια δέρμα από παλιές μπό­τες. Η εντολή εκτελέσθηκε και τα κομμάτια δόθηκαν στον Στάρετς, ο οποίος τα έστρω­σε σ' ένα πάγκο πλάι-πλάι και διέταξε τον Παντελεήμονα να τα συρράψη σε μεγάλα φύλλα. Κατόπιν έφερε ένα βάζο με κατράμι και άρχισε να αλείφη με επιμέλεια αυτά τα δερμάτινα φύλλα.
«Γιατί το κάνεις αυτό, πατερούλη;» ρώ­τησε με περιέργεια ο Παντελεήμων.
«Το διατάζει ο Θεός, το διατάζει ο Θε­ός», απάντησε γρήγορα ο Στάρετς.
«Και τι σημαίνει αυτό;»
«Σημαίνει, αγαπητέ μου, ότι οι δαίμονες γράφουν πάνω σ' αυτά τα έργα των αμαρτωλών. Αλλά σήμερα όλα αυτά σκεπάστη­καν και δεν υπάρχουν πια αμαρτίες».
«Με την πράξι αυτή», εξηγούσε αργότε­ρα ο Παντελεήμων, «ο Στάρετς ήθελε να δείξη ότι οι αμαρτίες των πνευματικών του παιδιών, για τα οποία τόσο θερμά κι επίμο­να προσευχόταν εκείνες τις μέρες, είχαν πια συγχωρηθή από τον Θεό και η συνείδησί τους είχε καθαρισθή ενώπιον του Κυρί­ου».
«Μερικές φορές το καλοκαίρι», διηγόταν ο Παντελεήμων, «ο Στάρετς με φώναζε και μου έλεγε: «Αύριο να κόψης μερικά φρέσκα μήλα από τον κήπο (και μου ώριζε πόσα ακριβώς). Πρωί-πρωί με την αυγή να πας στο δάσος κοντά στον δρόμο. Εκεί θα συ­νάντησης μια συντροφιά προσκυνητών. Δώσε στον καθένα από δύο μήλα». Εγώ εκ­τελούσα τις εντολές του Στάρετς κόβοντας ακριβώς όσα μήλα μου είχε ορίσει. Κατόπιν πήγαινα στο μέρος που μου είχε υποδείξει και να, έβλεπα τους προσκυνητές, τους έδι­να από δύο μήλα και είχα πάντα ακριβώς τόσα, όσα χρειάζονταν. Και άλλες φορές μου έδινε ο Στάρετς τέτοιες εντολές κι εγώ θαύμαζα την προορατικότητά του».

Ο αφηρημένος «θεολόγος»

Ο τέταρτος υποτακτικός του Στάρετς ήταν κάποιος Κοσμάς. Αυτός ήταν ένας ε­ξαιρετικά διαβασμένος και θρησκευόμενος υποτακτικός, ώστε ακόμη και ο Στάρετς Θεόφιλος να τον αποκαλή αστειευόμενος «θεολόγο». Για ημέρες ολόκληρες ο Κοσμάς αφωσιωνόταν στην ανάγνωσι των αγίων Γραφών και των πατερικών βιβλίων. Μάλι­στα πολλές φορές ξεχνούσε, όχι μόνο να φάη και να πιη, αλλά και να εκπλήρωση τις άμεσες υποχρεώσεις της διακονίας του. Η αφηρημάδα του έφτανε σε τέτοιο σημείο ώ­στε, όταν κάποτε χρειάσθηκε να υπογράψη μία απόδειξι παραλαβής κάποιων εγγρά­φων, αυτός δεν θυμόταν ούτε το επίθετο του, αλλά ούτε και αυτό το όνομα του[9], ώ­στε να χρειασθή να του τα θυμίσουν άλλοι.
Από όλα τα άψυχα αντικείμενα αυτού του κόσμου ο Κοσμάς αγαπούσε μόνο τα βιβλία και πιο πολύ απ’ όλα την παλιά, φθαρμένη του Αγία Γραφή, την οποία κου­βαλούσε πάντοτε μαζί του πάνω στη ζώνη του. Την νύχτα την έβαζε κάτω από το κεφά­λι του για μαξιλάρι. Ο Κοσμάς περιέβαλλε με δουλική ευλάβεια και υποταγή τον γέρον­τά του και ήταν έτοιμος μ’ ένα του λόγο να ορμήση και στη φωτιά και στη θάλασσα. Απ' όλα τα πλάσματα πάνω στη γη ο Κοσ­μάς αποστρεφόταν περισσότερο τις γυναί­κες. Θεός φυλάξοι μη συναντούσε κάποια περαστική γυναίκα, καθώς πήγαινε το πρωί στον Δνείπερο για νερό! Θεωρούσε τότε τον εαυτό του μολυσμένο για ολόκληρη την ημέρα και, μόλις επέστρεφε, ραντιζόταν με αγιασμό. Όλοι οι λογισμοί και οι επιθυμίες του συγκεντρωνόταν στο να μπορέση στα γεράματά του να αποτραβηχθή στο βάθος κάποιου δάσους, να σκάψη εκεί μια μικρή σπηλιά και να κατοίκηση σ' αυτήν, επιδιδόμενος σε ψυχοσωτήριες ασκήσεις.

Κάποτε, ενώ έκανε τέτοιου είδους απραγματοποίητα όνειρα κι έκτιζε κάστρα στον αέρα, έρχεται από πίσω του ο Στά­ρετς Θεόφιλος και τον ρωτάει αναπάντεχα:
«Κοσμά, πού θα μείνης, όταν εγώ φύγω για την άλλη ζωή;».
«Όπου θέλει ο Θεός», απάντησε ο Κο­σμάς με έκπληξι. «Θα μπω σε κανένα μονα­στήρι».
«Όχι. εσύ δεν πρόκειται να γίνης μοναστηριακός. Θα ζήσης στην πατρίδα σου α­νάμεσα σε γυναίκες».
Ο Κοσμάς ανατρίχιασε με αυτή την απροσδόκητη απάντησι. Γι’ αυτόν αυτή η προφητεία ισοδυναμούσε με καταδίκη και τον έφερε σε μεγάλη σύγχυσι και ανησυχία. «Να ζήσω έξω από το μοναστήρι και μάλι­στα μαζί με γυναίκες! Όχι! Φύλαξε με. Θεέ μου, από τέτοια συμφορά!» είπε ο Κοσμάς από μέσα του.

Γρήγορα όμως τα προφητικά λόγια του μακαρίου Στάρετς βγήκαν αληθινά. Ένα χρόνο μετά από αυτή την συζήτησι ο Θεόφιλος εκοιμήθη και ο υποτακτικός του Κο­σμάς έφυγε για την πατρίδα του το Μπογκοντούχωφ, όπου εγκαταστάθηκε σε μια μικρή καλύβα έξω στα προάστεια. Εκεί έ­ζησε μια καθαρά ασκητική ζωή κι έγινε γνωστός σ' ολόκληρη την περιοχή σαν ένας γέροντας πεπειραμένος στην πνευματική καθοδήγησι και νουθεσία. Συνέβη ωστόσο σύντομα, χάρις στους κόπους μιας πλού­σιας κυρίας και διαφόρων γενναιόδωρων αφιερωτών η περιοχή δίπλα ακριβώς στην καλύβα του Κοσμά να αγορασθή για την ανέγερσι ενός φιλανθρωπικού ιδρύματος, μέσα από το οποίο αναπτύχθηκε σιγά-σιγά ένα γυναικείο μοναστήρι.

Ο Κοσμάς δεν πρόλαβε να δη την τελική ανάπτυξι αυτού του μοναστηριού, μια και σύντομα αρρώστησε κι έφυγε από αυτή την ζωή. Έζησε όμως ένα μεγάλο χρονικό διάστημα γειτονιά με τις πρώτες αδελφές του ιδρύματος, δηλαδή «μαζί με γυναίκες», όπως τελικά αποδείχθηκε. Μετά το θάνατό του το κτήμα του παραχωρήθηκε στη νεόκτιστη μονή και η μνήμη του αξιόλογου αυτού στάρετς διατηρείται με ευλάβεια μέχρι σήμερα.

Συνεχίζεται

[1] Ματθ. ς’ 6
[2] Ης. λβ’ 7
[3] Ψαλμ. ριη’ 133
[4] Ψαλμ. ργ’ 24
[5] ρωσ. λάπτι: παπούτσια κατασκευασμένα από φλοιό σημύδας. Την εποχή εκείνη αποτελούσαν την συνήθη υπόδησι των Ρώσων χωρικών.
[6] Ιωάν. ς’ 37
[7] πρβλ. Ιωάν. ιβ’ 26
[8] (Σ.Μ.) Το παράδοξο της εντολής του Στάρετς Θεοφίλου και το κατόρθωμα της υπακοής του Παντελεήμονος μπορούν να γίνουν πλήρως κατανοητά, αν ο σημερινός αναγνώστης λάβη υπ’ όψιν του ότι το Βορονέζ απέχει περί τα 640 χιλιόμετρα από το Κίεβο, δηλ. απόστασι τουλάχιστον δέκα ημερών για έναν πολύ καλό πεζοπόρο.
[9] Πιθανόν να πρόκειται περί του κατά κόσμον ονοματεπωνύμου του π. Κοσμά και αυτό να του συνέβη σε προχωρημένη ηλικία, όταν αυτός ανέπτυσσε κάποια ιεραποστολική δράσι, όπως θα δούμε παρακάτω.

ΑΓΙΟΡΕΙΤΙΚΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑ
ΤΡΙΜΗΝΙΑΙΑ ΕΚΔΟΣΙΣ ΙΕΡΑΣ ΜΟΝΗΣ ΞΗΡΟΠΟΤΑΜΟΥ
ΤΕΥΧΟΣ 10

www.impantokratoros.gr

Η ουρανογραφία των Αγίων

Τον 17ο αιώνα, ο ιατρός Ιούλιος Σίλερ άλλαξε τις ονομασίες των αστερισμών, δίνοντάς τους χριστιανικά ονόματα, και μας άφησε έναν υπέροχο χάρτη του ουρανίου θόλου. Έτσι, η παρατήρηση των αστερισμών απέκτησε μία άλλη διάσταση, καθώς συσχετίστηκε με την Εκκλησία και τους Αγίους.

Ο 17ος αιώνας έχει χαρακτηρισθεί ο αιώνας της ουρανογραφίας. Πολυάριθμοι χάρτες του ουρανού, ιδιαίτερα καλλιτεχνικοί και με πολλά στοιχεία, είδαν το φως της δημοσιότητας. Με την αυγή του αιώνα εκείνου, στα 1603, πρώτος ο μεγάλος Γερμανός αστρονόμος Μπάγιερ (Bayer) (1572-1625), δημοσίευσε έναν σπουδαίο χάρτη, για πρώτη φορά μετά την «Αλμαγέστη» του Πτολεμαίου, η οποία γράφτηκε το 140 μ.Χ.

Την ίδια περίοδο γεννήθηκε η ιδέα στον φίλο του Μπάγιερ (και μετέπειτα συνεργάτη στην προσπάθειά του), Ιούλιο Σίλερ (Julius Schiller), να «εκχριστιανίσει» τους αστερισμούς του ουρανίου θόλου και να αντικαταστήσει τους μυθολογικούς αστερισμούς της αρχαιότητας με άλλους, εμπνευσμένους από την Αγία Γραφή.

Ο Ιούλιος Σίλερ (Julius Schiller), ιατρός στο επάγγελμα, έχοντας κοντά του και συμπαραστάτη του τον επίσης ιατρό Raimund Minderer, δούλεψε παράλληλα με τον Μπάγιερ, τον διάσημο αυτό ουρανογράφο, στο Augsburg, πάνω από 20 χρόνια, για να αλλάξει τις ονομασίες των αστερισμών, δίνοντάς τους χριστιανικά ονόματα. Το 1627, εξέδωσε έναν Άτλαντα, με το όνομά του στο εξώφυλλο και με τον τίτλο «Coelum Stellatum Christianum», δηλ. «ο Χριστιανικός Ουράνιος Θόλος». Στο ένα ημισφαίριο του χάρτη αυτού εμφανίζονταν κυρίως μορφές από την Παλαιά Διαθήκη και στο άλλο μορφές από την Καινή Διαθήκη. Ήταν ένας φανταστικά ωραίος ουρανός με τους δώδεκα Αποστόλους κατά μήκος των ζωδιακών αστερισμών, τον Απόστολο Πέτρο με τα κλειδιά στο χέρι, τον Ανδρέα με τον σταυρό και το Ματθαίο με το Ευαγγέλιό του. Ο Πήγασος έγινε Αρχάγγελος Γαβριήλ και η Αργώ, Κιβωτός του Νώε. Ο Σίλερ, όμως, πέθανε τον ίδιο χρόνο και δεν μπόρεσε να διαφημίσει το έργο του. Έτσι, για να επιβληθεί ο «χριστιανικός ουρανός» ίσως χρειαζόταν επεμβάσεις άνωθεν, του πάπα για παράδειγμα. Κανένας, όμως, ούτε πάπας, ούτε κι αστρονόμος, δεν θέλησε να αντικαταστήσει τις «εθνικές» αρχαίες φιγούρες των αστερισμών του ουρανού με χριστιανικές.

Τριάντα χρόνια αργότερα, τον χάρτη αυτόν του Σίλερ τον αντέγραψε και τον εξέδωσε ο Cellarius στην Armonia Macrocosmica.

Τους χάρτες των αστερισμών με χριστιανικά ονόματα αποφάσισε να εκδώσει -εδώ και δύο χρόνια- σε ένα καλαίσθητο άλμπουμ, με τίτλο «Η Ουρανογραφία των Αγίων», η Εταιρεία Αστρονομίας και Διαστήματος, που έχει την έδρα της στον Βόλο (www. astronomos.gr). Ήταν μία επίπονη εργασία, που κράτησε δύο και πλέον χρόνια, αλλά, όπως μπορεί να διαπιστώσει εύκολα κανείς, άξιζε τον κόπο και τα έξοδα.

Είναι πολύ σπουδαίο να γνωρίζουμε όλα εκείνα τα στοιχεία που συνθέτει η κάθε εικόνα του χριστιανικού αστερισμού, για να καταλάβουμε καλύτερα το περιεχόμενό της, αλλά και να εκτιμήσουμε το μέγεθος της προσπάθειας και της προσφοράς του Σίλερ και των συνεργατών του, κατά την αναγεννητική εκείνη περίοδο του 17ου αιώνα. Και μη μας διαφεύγει πως λίγες ενέργειες και λίγες περισσότερες κινήσεις αν γίνονταν, είναι πολύ ενδεχόμενο σήμερα να είχαμε έναν χριστιανικό ουράνιο θόλο, αντί για τον μυθολογικό, κυρίως, αρχαίο ελληνικό. Ας μην ξεχνάμε ότι η πρόταση για την νέα χρονολογία με αρχή την γέννηση του Χριστού έγινε από έναν και μόνο άνθρωπο, και μάλιστα μοναχό, τον Διονύσιο τον Μικρό, τον 6ο μ.Χ. αιώνα, και λίγο αργότερα επικράτησε σ’ ολόκληρο τον χριστιανικό κόσμο, για να έχει σήμερα την γενική αποδοχή από τους κρατούντες της Εκκλησίας και της Πολιτείας.

Το μεγάλο αυτό λεύκωμα εκδόθηκε με την ευγενική χορηγία του ευσεβούς χριστιανού των Αθηνών Κ. Σ. Ζ., ο οποίος πίστεψε στην αναγκαιότητά του. Προλογίζεται δε από τον σεβασμιότατο μητροπολίτη Δημητριάδος και Αλμυρού κ.κ. Ιγνάτιο, ο οποίος σημειώνει χαρακτηριστικά:

«Η παρατήρηση του ουρανού, των αστερισμών και των αστέρων και η κατασκευή των χαρτών του ουράνιου θόλου μπορεί να σχετίζεται για κάποιους απλούς ανθρώπους με ανυπόστατες μελλοντολογίες, να θεωρείται από τους ναυτικούς ως το κύριο μέχρι πρόσφατα μέσο προσανατολισμού στην ποντοπόρο ναυσιπλοΐα, να αντιμετωπίζεται από τους επιστήμονες ως ένα εξαιρετικά ενδιαφέρον πεδίο έρευνας. Ελάχιστοι, όμως, θα μπορούσαν να βρουν άλλη συσχέτισή της με την Εκκλησία και τους αγίους, εκτός από το ότι συνιστά μία θαυμάσια ευκαιρία δοξολογίας του Κυρίου και Θεού μας, ο Οποίος κατά τον ψαλμωδό εποίησε “τους ουρανούς εν συνέσει” και “την σελήνην και τους αστέρας εις εξουσίαν της νυκτός”»…

Πλοίο του Αποστόλου Πέτρου / Μεγάλη Άρκτος

Το Πλοίο του Αποστόλου Πέτρου, που αντικαθιστά τον αστερισμό της Μεγάλης Άρκτου, είναι εκείνο που αναφέρεται στην ευαγγελική περικοπή (Λουκά 5, 2-11), η οποία έχει ως εξής: «Και είδε δύο πλοία αραγμένα και ακίνητα κοντά στην λίμνη (ο Ιησούς). Και οι ψαράδες είχαν βγει από αυτά και έραβαν τα δίχτυα στην παραλία. Και αφού μπήκε σε ένα από αυτά, που ανήκε στον Σίμωνα, τον παρακάλεσε να προχωρήσει σε μικρή απόσταση από την ξηρά. Και αφού κάθισε, δίδασκε από το πλοίο τα πλήθη του λαού. Όταν δε έπαψε να ομιλεί, είπε στον Σίμωνα: “Ξαναφέρε το πλοίο πάλι ανοιχτά της λίμνης και ρίξτε τα δίχτυά σας για ψάρεμα”. Και αποκρίθηκε ο Σίμων και είπε: “Δάσκαλε, όλη τη νύχτα, που είναι οι κατάλληλες ώρες για ψάρεμα, κοπιάσαμε ρίχνοντας τα δίχτυα και δεν πιάσαμε τίποτε. Αλλά, θα υπακούσω στον λόγο σου και θα ρίξω το δίχτυ”. Και αφού έκαμαν αυτό, έκλεισαν πλήθος ιχθύων. Άρχισε δε να σχίζεται το δίχτυ από το πολύ βάρος. Και προσκάλεσαν με νεύματα τους συνεταίρους τους, που ήσαν στο άλλο πλοίο, να έλθουν, για να πιάσουν μαζί μ’ αυτούς τα δίχτυα με τα ψάρια. Και εκείνοι ήρθαν και γέμισαν και τα δυό πλοία τόσο πολύ, ώστε κινδύνεψαν να βυθιστούν. Όταν δε ο Σίμων είδε το θαυμαστό γεγονός, έπεσε κάτω, μπροστά στα γόνατα του Ιησού και του είπε: “Κύριε έβγα από το πλοίο μου, διότι εγώ είμαι ένας άνθρωπος αμαρτωλός και δεν μου αξίζει να βρίσκομαι τόσο κοντά σου”. Είπε δε αυτά, διότι κατέλαβε αυτόν και όλους εκείνους, που ήσαν μαζί του, μεγάλη έκπληξη για το πλήθος των ψαριών, που είχαν κλείσει στα δίχτυα. Η ίδια δε έκπληξη κατέλαβε τον Ιάκωβο και τον Ιωάννη, τα παιδιά του Ζεβεδαίου, που ήσαν συνεταίροι του Σίμωνα. Και είπε ο Ιησούς προς τον Σίμωνα: “Μη φοβάσαι, από τώρα θα πιάνεις με τα δίχτυα του κηρύγματός σου ζωντανούς ανθρώπους και θα τους οδηγείς στην βασιλεία των ουρανών”. Και αφού έφεραν πάλι στην ξηρά τα πλοία, αφήκαν όλα, και ψάρια και δίχτυα και πλοία, και ακολούθησαν ως πιστοί μαθητές τον Χριστό».

Η Μεγάλη Άρκτος, που αντικαταστάθηκε εδώ από το Πλοίο του Αγίου Πέτρου, είναι ένας μεγάλος αειφανής αστερισμός στο βόρειο μέρος του ουρανού, που παλαιότερα χρησιμοποιούνταν και ως ρολόι της νύχτας. Αποτελείται και αυτός από 7 λαμπρά αστέρια που έχουν το ίδιο σχήμα με την Μικρή Άρκτο και γι’ αυτό ονομάζεται Μεγάλη Άμαξα, Μεγάλη Κουτάλα, Μεγάλο Αλέτρι κ.λπ. Στην ελληνική λαογραφία είναι γνωστός ο αστερισμός της Μεγάλης Άρκτου ως Κατσαρόλα η Μεγάλη κουτάλα, Εφταπάρθενος Χορός, Εφτά Αδέλφια κ.λπ.

Κατά την ελληνική Μυθολογία, η νύμφη Καλλιστώ ήταν κόρη του Λυκάονα, βασιλιά της Αρκαδίας. Την Καλλιστώ ερωτεύτηκε ο Δίας και έκανε μαζί της έναν γιο, τον Αρκάδα που όταν μεγάλωσε έγινε περίφημος κυνηγός. Επειδή η Καλλιστώ καυχιόταν για την ομορφιά της, κίνησε τη ζηλοτυπία της θεάς Ήρας, συζύγου του Δία, η οποία, για να την τιμωρήσει, την μετέβαλε σε αρκούδα. Με την μορφή αυτή περιφερόμενη στα δάση η Καλλιστώ, κάποια μέρα είδε τον γιο της, τον Αρκάδα, να κυνηγάει μέσα στο δάσος και παρακινημένη από το έντονο μητρικό της φίλτρο έτρεξε να τον αγκαλιάσει. Εκείνος όμως μόλις είδε την αρκούδα να τρέχει καταπάνω του, δεν κατάλαβε πως ήταν η μητέρα του και φοβήθηκε πολύ. Σήκωσε λοιπόν το δόρυ του έτοιμος να το εξακοντίσει εναντίον της και να διαπράξει έτσι το στυγερό έγκλημα της μητροκτονίας. Ο Δίας τότε, βλέποντας από τις κορυφές του Ολύμπου την σπαρακτική αυτή σκηνή, άρπαξε αμέσως την αρκούδα-Καλλιστώ και την τοποθέτησε πάνω στον ουρανό, ως Μεγάλη Άρκτο. Ταυτόχρονα μετέτρεψε τον Αρκάδα σε Μικρή Άρκτο και τον έβαλε επίσης πάνω στον ουρανό, ακριβώς απέναντί της. Έτσι τα δύο θηρία ατενίζουν και κυνηγούν το ένα το άλλο, χωρίς ποτέ να μπορούν να συναντηθούν.

Η ζηλότυπη Ήρα, όμως, και πάλι θύμωσε για την εύνοια αυτή του Δία και ζήτησε από τον θεό Ωκεανό να μην επιτρέπει στις δυό αρκούδες, που αναπαριστούσαν την Καλλιστώ και τον Αρκάδα, να κατεβαίνουν στα νερά του για να φρεσκάρονται και να λούζονται.

Και πραγματικά οι δύο αυτοί αστερισμοί ουδέποτε δύουν, ουδέποτε κατεβαίνουν κάτω από τον ορίζοντα, ουδέποτε εισέρχονται στα νερά του Ωκεανού, ο οποίος, όπως πίστευαν οι αρχαίοι Έλληνες και γενικότερα οι αρχαίοι λαοί, περιβάλλει την Γη, δηλ. την ξηρά, και αποτελεί έτσι την απέραντη θάλασσα.

Ο Άρατος αναφέρει ότι οι δύο άρκτοι στον ουρανό συμβολίζουν τις δύο αρκούδες που έτρεφαν τον Δία κατά την νηπιακή του ηλικία στην Κρήτη. Ο Δίας λοιπόν, όταν έγινε βασιλιάς των θεών, τις μετέφερε στον ουρανό από ευγνωμοσύνη.

Ο αστερισμός της Μεγάλης Άρκτου είναι ένας από τους μεγαλύτερους αστερισμούς του ουρανού, τρίτος κατά σειρά μεγέθους, μετά τους αστερισμούς της Ύδρας και της Παρθένου. Καταλαμβάνει μία έκταση 1.280 τετραγωνικών μοιρών στον ουράνιο θόλο και έχει 7 λαμπρά αστέρια. Τα τέσσερα αποτελούν ένα τετράπλευρο, δηλ. το κύριο σώμα της Άρκτου, και τα άλλα τρία μία τεθλασμένη γραμμή, δηλ. την ουρά της. Είναι πολύ ευδιάκριτος στον ουρανό. Αρκεί να στραφούμε προς τον βορρά και να παρατηρήσουμε λίγο ψηλά στον βόρειο ουράνιο θόλο. Τα δύο πρώτα άστρα, που αποτελούν τη μία πλευρά του τετραπλεύρου, λέγονται και Δείκτες της Μεγάλης Άρκτου, επειδή, εάν προεκτείνουμε στο πενταπλάσιο το ευθύγραμμο τμήμα που τα συνδέει, θα φθάσουμε σε έναν άλλο λαμπρό αστέρα, τον μοναδικό στην περιοχή αυτή, τον πολικό αστέρα. Είναι ο τελευταίος αστέρας της ουράς της Μικρής Άρκτου.

Στον κατάλογό του ο Ίππαρχος περιλάβαινε 35 αστέρια στον αστερισμό αυτό, ο Argelanter 140 και ο Heis 227, ορατούς με γυμνό μάτι, από 2ο μέχρι 6ο μέγεθος. Ενδιαφέροντα αντικείμενα του αστερισμού είναι οι αστέρες Μιζάρ και Δοκιμή, που συναποτελούν το μεσαίο αστέρι της ουράς του, το νεφέλωμα κουκουβάγιας κ.α.

Αγία Αικατερίνη / Αετός και Αντίνοος

Η αγία Αικατερίνη, που αντικαθιστά τον αστερισμό του Αετού και του Αντίνοου, καταγόταν από την Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου και από οικογένεια αριστοκρατική. Φημιζόταν για την σωματική της ωραιότητα, την μεγάλη μόρφωσή της και την χριστιανική αρετή της. Στις αρχές του 4ου μ.Χ. αιώνα, εποχή διώξεως του Χριστιανισμού, η Αικατερίνη κλήθηκε να αρνηθεί την πίστη της και να ασπασθεί την θρησκεία των ειδώλων. Κατά την παράδοση, συγκροτήθηκε ειδικό πολυμελές συμβούλιο από εθνικούς φιλοσόφους για να καταρρίψουν τα επιχειρήματα της Αικατερίνης και να την πείσουν να θυσιάσει στα είδωλα. Η δεκαπεντάχρονη σοφή Αγία, κατά την απολογία της, τόνισε ότι αναζητούσε συνεχώς την αλήθεια και ότι όσο μελετούσε, τόσο έβλεπε την ανωτερότητα της χριστιανικής θρησκείας. Γι’ αυτό έγινε χριστιανή και σκοπός της ήταν να φανεί άξια «νύμφη» του Χριστού. Λέγεται ότι η Αικατερίνη, με τα σοφά της επιχειρήματα και την ομολογία της, έκαμε τα μέλη του συμβουλίου που την ανέκριναν να ασπαστούν εκείνα την χριστιανική πίστη και να καούν μάλιστα ζωντανά με εντολή του χριστιανομάχου βασιλιά. Η ίδια η Αικατερίνη υποβλήθηκε σε διάφορα βασανιστήρια και τελικά αποκεφαλίστηκε. Κατά την διάρκεια του μαρτυρίου της και πολλοί άλλοι ειδωλολάτρες, ακόμα και επίσημοι, αποκήρυξαν την θρησκεία των ειδώλων και έγιναν χριστιανοί. Πολλά θαυμαστά γεγονότα συνόδεψαν το μαρτύριο και τον θάνατο της Αγίας. Με τον αποκεφαλισμό της ανέβλυσε από τον λαιμό της γάλα αντί αίμα και το σώμα της, κατά τους βιογράφους της, μεταφέρθηκε από τους Αγγέλους στο όρος Σινά, όπου ο τάφος της γρήγορα έγινε τόπος ευλαβικού προσκυνήματος. Η Αγία Αικατερίνη θεωρείται προστάτρια των σοφών, των φοιτητών και των παρθένων. Η ευρύτατη παιδεία της, κοσμική και θεία, η παρθενική της ωραιότητα, η μεγάλη της αρετή και το γενναίο και θαυμαστό της μαρτύριο τροφοδότησαν την τέχνη με πλήθος παραστάσεων από τον βίο της Αγίας. Η μνήμη της εορτάζεται στις 25 Νοεμβρίου.

Φαίνεται ότι η αγία Αικατερίνη είχε και μεγάλη αστρονομική μόρφωση. Αυτό συμπεραίνεται από μία φορητή εικόνα του ζωγράφου Βίκτωρα (16ος αι.), που βρίσκεται στο Βυζαντινό Μουσείο Αθηνών. Στην εικόνα αυτή παρουσιάζεται στα πόδια της Αγίας μία σφαίρα με τους βασικούς κύκλους της και με περισσότερο εμφανή τον ζωδιακό κύκλο.

Ο αστερισμός του Αετού, που αντικαταστάθηκε με την αγία Αικατερίνη, βρίσκεται πολύ εύκολα στον ουράνιο θόλο. Αρκεί να παρατηρήσουμε την γαλακτόχρωμη ζώνη του ουρανού, που εκτείνεται από τον αστερισμό της Κασσιόπης προς τον Κύκνο, και να προχωρήσουμε νότια, οπότε θα συναντήσουμε τον εν λόγω αστερισμό.

Οι αρχαίοι Έλληνες αστρονόμοι ονόμαζαν τον αστερισμό Αετό, οι δε ποιητές του έδιναν διάφορα άλλα ονόματα. Έτσι ονομάστηκε Όρνεο του Δία, Βασιλιάς Οιωνών από τον Πίνδαρο, Βάσανος και Βασανιστήριο από τους Λατίνους, Αετός του Προμηθέα σε ανάμνηση, κατά τον Hyde, του αετού που κατέτρωγε το συκώτι του Προμηθέα, ο οποίος ήταν δεμένος στον Καύκασο, Πτηνό η Τροφός του Δία από τους Ρωμαίους, Ιπτάμενο Γεράκι, Ιπτάμενος Αετός κ.λπ.

Η ελληνική Μυθολογία θέλει τον αστερισμό να συμβολίζει τον Δία. Όπως ο αετός είναι ο βασιλιάς των πουλιών, έτσι και ο Δίας είναι ο βασιλιάς των θεών.

Ο Δίας, σύμφωνα με τον σχετικό μύθο, μεταμορφώθηκε σε αετό και άρπαξε με τα νύχια του τον Γανυμήδη, τον γιο του Πριάμου, βασιλιά της Τροίας, και αφού τον απήγαγε, τον έφερε στον Όλυμπο και τον διόρισε οινοχόο των Ολυμπίων θεών. Για να παρηγορήσει δε τον πατέρα του, ο οποίος θρηνούσε γιατί έχασε τον ωραιότερο γιο του, του έδωσε τα περίφημα άλογά του, τον δε Γανυμήδη τον κατέταξε μεταξύ των αστερισμών του ουρανού.

Ο αστερισμός του αετού αναγνωρίζεται εύκολα στον ουράνιο θόλο με τους ακόλουθους τρόπους: α) ο λαμπρότερος αστέρας του, ο Αλτάιρ η α Αετού, σχηματίζει το λεγόμενο Θερινό Τρίγωνο με δύο άλλους λαμπρούς αστέρες. Τον Βέγα η α Λύρας και τον Ντενέμπ η α Κύκνου. β) Οι τρεις λαμπρότεροι αστέρες του α, β και γ αετού βρίσκονται σε ευθεία γραμμή και σε πολύ μικρή απόσταση μεταξύ τους.

Ο λαμπρότερος αστέρας του είναι ο α Αετού η Αλτάιρ, που έχει πρώτο μέγεθος. Είναι ένας από τους κοντινότερους αστέρες, αφού απέχει από εμάς «μόλις» 15 ε.φ.

Στην περιοχή του αστερισμού εμφανίστηκε το 1918 ένας καινοφανής αστέρας, αμέσως μετά το τέλος του Α Παγκοσμίου Πολέμου. Ονομάστηκε δε από τους συμμάχους «Αστέρας της νίκης». Ένας από τους πρώτους παρατηρητές που τον είδαν ήταν και ο γυμνασιάρχης της Μυτιλήνης Ολύμπιος, ο οποίος και έκανε την σχετική ανακοίνωση στο Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών.

Ο Αντίνοος, που αντικαταστάθηκε μαζί με τον Αετό από την αγία Αικατερίνη, ήταν ένας αστερισμός που σχηματοποιήθηκε από αστρονόμους-συμβούλους του αυτοκράτορα Αδριανού, με τα νότια άστρα του Αετού, προκειμένου να τιμήσει τον ευνοούμενό του νεαρό Αντίνοο. Σήμερα έχει καταργηθεί.

Ο Αντίνοος ήταν ωραιότατος νέος, που τον προσέλαβε ο Ρωμαίος αυτοκράτορας Αδριανός στην ακολουθία του, το 128 μ.Χ., όταν επισκέφθηκε την Βιθυνία. Καταγόταν από ποιμενική οικογένεια και γεννήθηκε το 110 μ.Χ. Σε ηλικία 20 ετών αυτοκτόνησε, πέφτοντας στα νερά του Νείλου ποταμού. Λέγεται μάλιστα ότι, σύμφωνα με την προφητεία των μάγων της Αιγύπτου, ο αυτοκράτορας θα πέθαινε, εκτός αν κάποιος από τους αφοσιωμένους φίλους του πρόσφερε την δική του ζωή στους χθόνιους θεούς.

Ο Αντίνοος έδειξε την αφοσίωσή του στον αυτοκράτορα, βρίσκοντας τον θάνατο στα νερά του Νείλου. Προς τιμήν του ο Αδριανός έκτισε πόλη στο σημείο όπου πνίγηκε και την ονόμασε Αντινούπολη, ίδρυσε ναούς και καθιέρωσε αγώνες, τα Αντινόεια. Ακόμη έδωσε διαταγή να γίνει αστερισμός, τον οποίο σχηματοποίησαν οι αστρονόμοι-σύμβουλοί του.

Απόστολος Ανδρέας / Ταύρος

Ο Απόστολος Ανδρέας, που αντικαθιστά τον αστερισμό του Ταύρου, ήταν ένας από τους 12 μαθητές του Χριστού, και μάλιστα ο πρώτος που κλήθηκε από Αυτόν. Ήταν γιος του Ιωνά, νεώτερος αδερφός του Πέτρου και καταγόταν από την κωμόπολη της Βηθσαϊδά. Και τα δύο αδέλφια ασχολούνταν με την αλιεία. Δεν ήταν ξένοι προς την γνώση του Μωσαϊκού Νόμου και των Προφητών. Ο ζήλος τους, η φιλομάθεια και η προσδοκία του Μεσσία έφεραν αρχικά τα δύο αδέλφια κοντά στον Ιωάννη τον Βαπτιστή, του οποίου έγιναν μαθητές. Μετά την επιστροφή του Ιησού από την έρημο, ο Ανδρέας μαζί με τον γιο του Ζεβεδαίου Ιωάννη, ύστερα από υπόδειξη του Προδρόμου, πήγαν και συνάντησαν τον Ιησού και έμειναν κοντά του ολόκληρη μέρα. Έτσι πείστηκαν ότι ήταν πράγματι ο αναμενόμενος Μεσσίας. Περιχαρής ο Ανδρέας έτρεξε στον αδερφό του Πέτρο και του ανήγγειλε το ευχάριστο νέο, λέγοντας «ευρήκαμεν τον Μεσσίαν» (Ιωάν. π 1, 42) και τον έφερε να δει κι αυτός προσωπικά τον Ιησού. Εξάλλου, κατά τον ευαγγελιστή Ματθαίο, όταν ο Ιησούς θέλησε να καταρτίσει τον όμιλο των δώδεκα μαθητών και Αποστόλων του, η πρώτη πρόσκληση έγινε στην ακροθαλασσιά της Γαλιλαίας προς τους αδελφούς Ανδρέα και Πέτρο με τα εξής λόγια: «Δεύτε οπίσω μου και ποιήσω υμάς αλιείς ανθρώπων» (Ματθ. δ 19). Για τον λόγο αυτό, αλλά και διότι ο Ανδρέας πρώτος σε σχέση με τον Πέτρο συνάντησε τον Ιησού, η Εκκλησία έδωσε στον Ανδρέα την προσωνυμία Πρωτόκλητος. Ο Ανδρέας μετά την επιφοίτηση του Αγίου Πνεύματος και την διασπορά των Αποστόλων κήρυξε το Ευαγγέλιο στην Βιθυνία, τον Εύξεινο Πόντο, την Θράκη, την Μακεδονία, την Ήπειρο και την Αχαΐα. Υπήρξε ιδρυτής της εκκλησίας του Βυζαντίου, που έγινε η Μεγάλη του Χριστού Εκκλησία της Κωνσταντινουπόλεως. Άξιος του ελληνικού ονόματός του και σε βαθύ γήρας, σε ηλικία ογδόντα χρονών, υπέμεινε ανδρειότατα μαρτυρικό θάνατο στην Πάτρα, της οποίας είναι πολιούχος και προστάτης. Κατά την παράδοση, ο Ανδρέας σταυρώθηκε σε σταυρό σχήματος Χ, και μάλιστα ανάποδα, δηλαδή με το κεφάλι προς τα κάτω. Εντυπωσιακή απεικόνιση «του μαρτυρίου του αγίου Ανδρέου εν Πάτραις» έχει φιλοτεχνήσει ο δόκιμος ζωγράφος Φώτιος Κόντογλου.

Η μνήμη του εορτάζεται στις 30 Νοεμβρίου.

Ο Ταύρος, που αντικαταστάθηκε από τον Απόστολο Ανδρέα, είναι ένας από τους ωραιότερους αστερισμούς του ουρανού και αναγνωρίζεται εύκολα από έναν πολύ λαμπρό αστέρα του, τον Λαμπαδία, καθώς και από δύο πολύ γνωστά σμήνη αστέρων του, τις Πλειάδες (Πούλια) και τις Υάδες. Μεσουρανεί το βράδυ κοντά στα μεσάνυχτα τον Δεκέμβριο.

Από την ελληνική αρχαιότητα το κύριο όνομα του αστερισμού αυτού ήταν Ταύρος. Λεγόταν όμως και Τομή η Προτομή, επειδή συνήθως εικονίζεται μόνο το μπροστινό μέρος του σώματός του, ακόμη δε είχε τα ονόματα: Φορέας, Απαγωγέας της Ευρώπης, Αγήνορας, Τμήμα Ταύρου κ.λπ. Ακόμη πιο παλιά οι Ακκάδες, που έζησαν στην Μεσοποταμία το 2300 π.Χ. περίπου, τον ονόμαζαν Ταύρο του Φωτός η Ουράνιο Ταύρο.

Κατά την ελληνική Μυθολογία, ο αστερισμός παριστάνει την μορφή του ταύρου, την οποία έλαβε ο Δίας για να απαγάγει την Ευρώπη, την κόρη του Αγήνορα, βασιλιά της Φοινίκης.

Σύμφωνα με τον σχετικό μύθο, η Ευρώπη έπαιζε με τις υπηρέτριές της στην ακρογιαλιά και προσπαθούσε να ανεβεί στην πλάτη ενός ωραίου άσπρου ταύρου, που έβοσκε στο λιβάδι. Τότε ο ταύρος, τη μορφή του οποίου πήρε ο Δίας, όρμησε στην θάλασσα και κολυμπώντας έφερε την κόρη στην Κρήτη. Γι’ αυτό και στους χάρτες του ουρανού εικονίζεται μόνο το μπροστινό μέρος του, διότι το υπόλοιπο βρίσκεται μέσα στα νερά της Μεσόγειας Θάλασσας. Εκεί όμως ο ταύρος προκάλεσε μεγάλες καταστροφές στους κατοίκους. Ο βασιλιάς Μίνωας τότε κάλεσε σε βοήθεια τον Ηρακλή, ο οποίος με τον 7ο άθλο του αιχμαλώτισε το ζώο, που έβγαζε φωτιά από το στόμα και το μετέφερε ζωντανό στις Μυκήνες. Εκεί αφιερώθηκε στην Ήρα, η οποία όμως το άφησε ελεύθερο για να μην τριγυρίζει στον ναό της και θυμίζει την δόξα του Ηρακλή. Έτσι ο ταύρος συνέχισε τις καταστροφές στην Πελοπόννησο και στην Αττική. Εκεί, κοντά στον Μαραθώνα, τον σκότωσε ο Θησέας, οπότε πλέον έγινε αστερισμός για να θυμίζει το κατόρθωμα των δύο ηρώων, του Ηρακλή και του Θησέα.

Ο αστερισμός του Ταύρου είναι ένας μεγάλος αστερισμός και καταλαμβάνει μία έκταση 797 τετραγωνικών μοιρών. Είναι το δεύτερο ζώδιο του ζωδιακού κύκλου που το διατρέχει ο Ήλιος από τις 20 Απριλίου μέχρι τις 20 Μαΐου και ο τρίτος κατά σειρά αστερισμός του, λόγω της μετάπτωσης των ισημεριών. Τον αστερισμό αυτό θεωρούμε ότι τον διανύει ο Ήλιος από τις 21 Μαΐου μέχρι τις 21 Ιουνίου, ενώ στην πραγματικότητα, σύμφωνα με τους υπολογισμούς των αστρονόμων, τον διανύει από 14 Μαΐου μέχρι 21 Ιουνίου, δηλ. τον διατρέχει μέσα σε 38 ημέρες, διότι έχει μεγάλη έκταση κατά πλάτος. Ο λαμπρότερος αστέρας του, ο Λαμπαδίας η Αλντεμπαράν, είναι κόκκινος γίγαντας αστέρας, τριπλάσιος σε λαμπρότητα από τον πολικό αστέρα και έχει πρώτο φαινόμενο μέγεθος.

Στην περιοχή του αστερισμού είναι δύο πολύ σπουδαία σμήνη αστέρων: Οι Πλειάδες και οι Υάδες. Οι Πλειάδες, που από τον λαό ονομάζονται Πούλια, αποτελούνται από 7 αστέρια, που φαίνονται με γυμνό μάτι, ενώ στην πραγματικότητα πρόκειται για περίπου 3.000 αστέρια. Πολλοί λαϊκοί στίχοι είναι αφιερωμένοι στην Πούλια, όπως «Απ’ όλα τ’ άστρα τ’ ουρανού, η Πούλια είν’ το κεφάλι» η «Όντας η Πούλια βασιλεύει, ο καλός ο ζευγολάτης αποσπέρνει κι ούτε τσοπάνος στα βουνά ούτε ζευγάς στον κάμπο».

Οι Υάδες είναι και αυτό ανοιχτό σμήνος αστέρων, ορατό με γυμνό μάτι. Σύμφωνα με την Ελληνική Μυθολογία, οι Υάδες είναι αδελφές των Πλειάδων και είχαν γονείς τον Άτλαντα και την Πλειόνη. Αποτελούσαν δε μαζί τις 14 Ατλαντίδες (κόρες του Άτλαντα).

Στην περιοχή του αστερισμού υπάρχει ακόμη ένα ωραίο νεφέλωμα, που ονομάζεται «Καρκίνος», λόγω του σχήματός του, που προήλθε από έναν καινοφανή (σουπερνόβα), ο οποίος εξερράγη το 1054 μ.Χ.

Παρατήρηση: Το παρόν άρθρο περιλαμβάνει αποσπάσματα από το βιβλίο «Η ουρανογραφία των Αγίων» του Κ. Δ. Μαυρομμάτη (Βόλος 2005) και δημοσιεύθηκε στο τεύχος Νο 24 του περιοδικού ΠΕΜΠΤΟΥΣΙΑ (Αυγ.-Νοε. 2007)



www.pemptousia.gr

Το κοτόπουλο κάνει καλό στη... μνήμη

Επιμέλεια: Ρούλα Τσουλέα

Μπορεί να το ακούτε για πρώτη φορά, αλλά η πλούσια σε χολίνη διατροφή μπορεί να προστατεύει τον εγκέφαλο από τις συνέπειες του γήρατος. Η βιταμίνη αυτή υπάρχει σε τρόφιμα όπως τα αυγά, το κοτόπουλο, τα ψάρια του αλμυρού νερού και τα όσπρια όπως τα φασόλια.

Επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο της Βοστώνης διαπίστωσαν πως όσοι τρώνε άφθονη χολίνη αποδίδουν καλύτερα στα τεστ μνήμης και έχουν λιγότερες πιθανότητες να παρουσιάσουν αλλοιώσεις στον εγκέφαλο οι οποίες σχετίζονται με την άνοια.

«Τα ευρήματα αυτά προσθέτουν νέο βάρος στην άποψη πως ό,τι τρώμε στη διάρκεια της ζωής μας έχει αντίκτυπο (και) στο πως θα γεράσει ο εγκέφαλός μας», δήλωσε η επικεφαλής ερευνήτρια δρ Ρόντα Έιου, αναπληρώτρια καθηγήτρια Νευρολογίας στην Ιατρική Σχολή του πανεπιστημίου.

Ωστόσο, πρόσθεσε πως δεν θα πρέπει να θεωρήσει κανείς πως βρέθηκε το μαγικό χάπι κατά της άνοιας.

«Νομίζω πως το μήνυμα είναι περισσότερο να φροντίσουμε να τρώμε υγιεινά και ισορροπημένα καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής μας», πρόσθεσε.

Προγενέστερες μελέτες έχουν δείξει πως προστατευτική δράση στον εγκέφαλο παρέχει και η παραδοσιακή, μεσογειακή διατροφή, η πλούσια σε ψάρια, λαχανικά και ελαιόλαδο.

Η μελέτη

Στη νεώτερη μελέτη, η δρ Έιου και οι συνεργάτες της ανέλυσαν στοιχεία από σχεδόν 1.400 εθελοντές, ηλικίας 36 έως 83 ετών, οι οποίοι συμπλήρωσαν ερωτηματολόγια διατροφής την περίοδο 1991-1995 και χρόνια αργότερα υποβλήθηκαν σε τεστ μνήμης και νοητικών δεξιοτήτων.

Οι εθελοντές υποβλήθηκαν επίσης σε μαγνητικές τομογραφίες εγκεφάλου.

Όπως έδειξε η ανάλυση, οι άντρες και οι γυναίκες που κατανάλωναν την περισσότερη χολίνη είχαν τις καλύτερες επιδόσεις σε όλα τα τεστ - ακόμα και όταν ελήφθησαν υπ’ όψιν άλλοι παράγοντες που επηρεάζουν τη μνήμη, όπως το μορφωτικό επίπεδο και η κατανάλωση λίπους και θερμίδων.

Η ίδια ομάδα εθελοντών είχε και τις λιγότερες πιθανότητες να παρουσιάζει στην μαγνητική τομογραφία ενδείξεις αγγειοπάθειας στον εγκέφαλο, η οποία σηματοδοτεί αυξημένο κίνδυνο εγκεφαλικού ή, τελικά, άνοιας.

Η δρ Έιου διευκρίνισε πως όποιος δεν καταναλώνει πολλή χολίνη δεν αντιλαμβάνεται κάτι ιδιαίτερο στην καθημερινή του ζωή. Όμως με το πέρασμα του χρόνου, μπορεί να αρχίσει να συνειδητοποιεί ότι η μνήμη του φθίνει αργά αλλά σταθερά.

Πηγές

Αν και η μελέτη δεν αποδεικνύει οριστικά και αμετάκλητα πως η χολίνη προστατεύει τη μνήμη, υπάρχουν πολλοί λόγοι για να θεωρείται αυτό εξαιρετικά πιθανό, κατά την δρα Έιου.

Και αυτό, διότι η χολίνη αποτελεί πρόδρομη ουσία της ακετυλοχολίνης – μιας χημικής ουσίας του εγκεφάλου, η οποία όχι μόνο παίζει ρόλο-κλειδί στη μνήμη και σε άλλες νοητικές λειτουργίες, αλλά σε χαμηλά επίπεδα σχετίζεται με τη νόσο Αλτσχάιμερ.

Οι ειδικοί συνιστούν να καταναλώνουν οι άντρες 550 mgχολίνης την ημέρα και οι γυναίκες 425 mg.

Τα 220 γραμμάρια ψημένο κοτόπουλο περιέχουν 149 mg χολίνης, ένα μεγάλο βραστό, σφικτό αυγό 113, ένα κουταλάκι του καφέ (περίπου 8 γραμμάρια) λεκιθίνη σόγιας 250, δύο φλιτζάνια βρασμένα φασόλια 108, ένα φλιτζάνι φύτρο σταριού 202, μισό κιλό κουνουπίδι 177 και 220 γραμμάρια μπακαλιάρος 190.

Η νέα μελέτη δημοσιεύεται στην «Αμερικανική Επιθεώρηση Κλινικής Διατροφής» (AJCN).

Πηγή : Web Only

www.tanea.gr