Η θαυματουργός εικόνα "Παναγίας της Κεράς"απο το χωριό Μονή του Δημου Ανατολικού Σελίνου

Η θαυματουργός εικόνα "Παναγίας της Κεράς"απο το χωριό Μονή του Δημου Ανατολικού Σελίνου

Δευτέρα 4 Ιανουαρίου 2010

Ο Μέγας Ιεροεξεταστής


Φώτης Κόντογλου

Ο ΜΕΓΑΣ ΙΕΡΟΕΞΕΤΑΣΤΗΣ

Οι τρεις πειρασμοί*

Α'

Πολλά, αμέτρητα, είναι όσα γραφήκανε για τον Παπισμό, αλλά λίγα είναι σαν αυτά που έγραψε για το αινιγματικό τούτο σύστημα ο πλέον βαθυστόχαστος κι' αποκαλυπτικός Ρώσος συγγραφέας Θεόδωρος Ντοστογέφσκη. Τούτο το μοναδικό κείμενο είναι ένα κεφάλαιο μέσα στο βιβλίο του «Τ' Αδέρφια Καραμάζωφ», κι' αυτό το κεφάλαιο έχει για επανώγραμμα «Ο Μέγας Ιεροεξεταστής». Ο Ντοστογέφσκης, μ' όλο που είναι ένα φιλοσοφικό πνεύμα, ωστόσο στον «Μέγαν Ιεροεξεταστή» αισθάνεται και γράφει σαν Ορθόδοξος, που ξέρει καλά ποιος είναι ο αληθινός Χριστός κι' η διδασκαλία του.

Στον «Μέγαν Ιεροεξεταστή» βάζει τον Χριστό αντιμέτωπο με τον ψεύτικο αντιπρόσωπό του στη γη, με τον Ιησουίτη Ιεροεξεταστή, το φοβερό τέρας που έκαιγε τους «αιρετικούς» στ' όνομα του Χριστού, ένα πράγμα απίστευτο κι' ακατανόητο. Είναι τρομερό να σκεφθή κανένας τί μπορεί να κά­νη ο διάβολος για να δυσφημήση τον Χριστό, αφού φτάνει στο σημείο να φαίνεται ο σατανάς πως είναι ο ίδιος ο Χριστός!

Σ' αυτό το παράδοξο κείμενο του Ντοστογέφσκη, ο Ιεροεξεταστής κάνει μια μακρυά εξομολόγηση στον Χριστό, που δεν βγάζει μήτε μια λέξη από το στόμα του για να δώση απάντηση στα ερωτήματα του ιεροδικαστή, και για τούτο αποκρίνεται ο ίδιος σε όσα ερωτά. Με άλλα λόγια, όσα λέγει είναι ένας καταθλιπτικός μονόλογος που βγαίνει από το στόμα κάποιου πλάσματος που θαρρείς πως ανέβηκε από την κόλαση.

Ο Ιεροεξεταστής καταδίκασε κάποιους «αιρετικούς» σε θάνατο με τη φωτιά, κι' αφού έγινε θανάτωση στη μεγάλη πλατεία μιας σπανιόλικης πολιτείας, γύρισε πίσω στο κελλί του, που βρισκότανε στο κτίριο του «Ιερού Δικαστηρίου», ικανοποιημένος πως έκανε το χρέος του, κατά το σύστημα που υπηρετούσε μ' έναν φρικτόν φανατισμό. Το σύστημά του ήτανε ένας Χριστιανισμός όχι όπως τον δίδαξε ο Χριστός, αλλά παραμορφωμένος κι' αγνώριστος ολότελα, μέχρι που να μοιάζη με θρησκεία του αντιχρίστου, κι' αυτό έγινε για να μπορούνε οι άνθρωποι να τον δεχτούνε, επειδή εκείνα που παραγγέλνει και που ζητά ο Χριστός από τους πιστούς του είναι, κατά τη γνώμη του Ιεροεξεταστή και των ομοίων του, απόλυτα κι' ανεφάρμοστα, υπεράνθρωπα κι' απάνθρωπα. Δηλαδή ο Χριστιανισμός έγινε ένα σύστημα σαν τα άλλα ανθρώπινα συστήματα, μια κοσμική εξουσία που έχει στην εξουσία της τους πιστούς της, και που τους διοικεί, τους κρίνει και τους καταδικάζει όπως η πολιτική εξουσία. Από τον Χριστό κράτησε μοναχά το προσωπείο, κι' ό,τι κάνει, λέγει πως το κάνει στ' όνομα του Χριστού, ενώ το κάνει στ' όνομα του σατανά. Για τούτο ο Ιεροεξεταστής ολοένα αναφέρει τον διάβολο με σεβασμό, και τον ονομάζει «Αυτός», «το Μέγα και Σοφό Πνεύμα», «το Σοφό και ισχυρό Πνεύμα».

Αλλά αναπάντεχα, ενώ ο Ιεροεξεταστής ήτανε ικανοποιημένος που έκαψε τους αιρετικούς, υπηρετώντας το σύστημα της Παπικής Εκκλησίας, αναπάντεχα φανερώνεται ο Χριστός μέσα στον δρόμο, κι' ο κόσμος τρέχει από πίσω του, κλαίγοντας από συγκίνηση. Με όλο που δεν λέγει ποιος είναι, κι' ούτε βγάζει μιλιά από το στόμα του, ωστόσο όλοι καταλάβανε πως ήτανε ο Χριστός. Τρέξανε λοιπόν και του πήγανε τους αρρώστους τους, κι' Εκείνος τους θεράπευε, ανάστησε μάλιστα κι' ένα πεθαμένο παιδάκι, μπροστά στην καθεδρική εκκλησιά της Σεβίλλιας, εκεί που καίγανε τους «αιρετικούς» στ' όνομά του.

Εκείνη τη στιγμή πέρασε από κει ο Ιεροεξεταστής, ψηλός, κοκκαλιάρης, καραμουντζωμένος και κατσουφιασμένος, ίδιος σκιάχτρο, με βαθουλωμένα μάτια που βγάζανε σπίθες, γέρος ενενήντα χρονών. Μόλις είδε τον Χριστό και το θαύμα που έκανε, έδωσε διαταγή στην «αγία φρουρά», που τον φύλαγε, να τον πιάσουνε.

Πιάσανε λοιπόν τον Χριστό, κι' ο λαός, που λίγο πριν έκανε σαν τρελλός από τη χαρά του για τον Χριστό, άνοιξε δρόμο, ταπεινά κι' υπάκουα, για να περάσουνε οι στρατιώτες με τον κατάδικο τον Χριστό, κι' όλοι σκύψανε ως τη γη μπροστά στον Ιεροεξεταστή. Και κείνος βλόγησε σιωπηλά τον λαό, και γύρισε στο διαμέρισμά του, όπως είπαμε στην αρχή.

Αυτή τη διήγηση την παρουσιάζει ο Ντοστογέφσκης σαν λογοτεχνικό έργο του Ιβάν Καραμάζωφ, που ήτανε ένας από τους γυιους του γέρου Καραμάζωφ, σπουδασμένος στην ευρωπαϊκή φιλοσοφία. Και το διαβάζει στον μικρότερο αδελφό του, τον Αλιόσα, που είχε γίνει καλόγερος, υποτακτικός σ' έναν άγιο γέροντα ξομολόγο, έναν «στάρετς», όπως τους λέγουνε στα ρωσικά.

Ο Αλιόσας, κάθε τόσο διακόπτει τον Ιβάν που διαβάζει, και κάνει κάποιες παρατηρήσεις. Αυτές δε τις βάζω στο κείμενο του Ντοστογέφσκη που δίνω παρακάτω, για να μην κόβεται ο μονόλογος του Ιεροεξεταστή.

Πρέπει να σημειώσω πως αυτό το κείμενο δεν το αφήνω όπως είναι γραμμένο από τον συγγραφέα, αλλά το άλλαξα κάμποσο, σε πολλά το άλλαξα πολύ, σε άλλα μέρη το συντόμεψα και σε άλλα μέρη προσπάθησα να το κάνω πιο απλοποιημένο, ώστε να το καταλάβη ο αναγνώστης καλύτερα. Το ύφος του Ντοστογέφσκη, επειδή είναι νευρικό, ακατάστατο, και συχνά έχει κάποια βορεινή αοριστία, το άλλαξα, κάνοντάς το πιο ήσυχο, πιο καθαρό και πιο απλό, για να νοιώση ο αναγνώστης τα δύσκολα και βαθειά νοήματα πιο εύκολα. Κάπου-κάπου έβαλα και κάποια λόγια του Χριστού από το Ευαγγέλιο, που δεν τα έχει ο Ρώσος συγγραφέας, για να γίνουν οι ιδέες του πιο χειροπιαστές, καθώς και μερικά εξηγητικά λόγια και υποσημειώσεις.

Η βάση, που απάνω της είναι γραμμένος «ο Μέγας Ιεροεξεταστής», είναι, με άπλα λόγια, τούτη: Πως ο Παπισμός είναι ένα σύστημα φοβερό, βγαλμένο από την αμαρτωλή και πονηρή διάνοια του ανθρώπου, που θέλει να εξουσιάζη απάνω στους ανθρώπους και να τους κάνη υποτακτικούς του, χωρίς αγάπη, χωρίς πίστη, χωρίς τίποτα χριστιανικό, αλλά γεμάτο από το πνεύμα του διαβόλου, που λέγει όμως πονηρά πως η εξουσία του προέρχεται από τον Χριστό, και πως ό,τι κάνει το κά­νει εν ονόματί Του. Αυτή η σατανική υποκρισία είναι το μυστικό αυτού του συστήματος, που το κρύβουνε καλά οι ιερωμένοι του. Αλλά ένας από αυτούς, ο Μέγας Ιεροεξεταστής, από την οργή που ένοιωσε σαν είδε τον Χριστό να έρχεται πάλι σε τούτο τον κόσμο για να χαλάση το «μεγάλο» έργο που έγινε μεν στ' όνομά του, χωρίς όμως να έχη σχέση μ' αυτό το έργο ο ίδιος ο Χριστός, από την παραφορά του λοιπόν το φανερώνει, φωνάζοντας στον Χριστό: «Εμείς δεχθήκαμε το ξίφος του Καίσαρα, που δεν θέλησες να το πάρης Εσύ, κι' έτσι σε πετάξαμε Εσένα κι' ακολουθήσαμε Αυτόν», δηλαδή τον διάβολο.

Σήμερα που γίνονται τόσες συζητήσεις απ' αφορμή της κίνησης που σηκώθηκε άξαφνα για το σμίξιμο του Βατικανού με το Οικουμενικό Πατριαρχείο, κίνηση που προέρχεται από το πνεύμα του κόσμου τούτου, που ενσαρκώνει ο Παπισμός, κι' επειδή οι πολλοί, σχεδόν όλοι, είναι ακατατόπιστοι στα ζητήματα της θρησκείας, και δεν γνωρίζουν τί αντιπροσωπεύει ο Παπισμός και τί αντιπροσωπεύει η Ορθοδοξία, θεώρησα καλό να γράψω μερικά άρθρα σχετικά μ' αυτά τα θέματα, κι' ανάμεσα σ' αυτά είναι και τούτο που γράφω απ' αφορμή του «Μεγάλου Ιεροεξεταστή» του Ντοστογέφσκη.

Β'

Στον μονόλογο που λέγει ο Μέγας Ιεροεξεταστής μπροστά στον Χριστό που στέκεται βουβός, γίνεται πολύς λόγος για τους τρεις πειρασμούς του Χριστού. Γι' αυτό, καλό θα είναι να κυττάξουμε τί λέγει το Ευαγγέλιο γι' αυτούς τους πειρασμούς. Ας πάρουμε το κατά Ματθαίον Ευαγγέλιο: «Τότε ο Ιησούς ανήχθη εις την έρημον υπό του πνεύματος, πειρασθήναι υπό του διαβόλου, και νηστεύσας ημέρας τεσσαράκοντα και νύκτας τεσσαράκοντα, ύστερον επείνασε. Και προσελθών αυτώ ο πειράζων είπεν. "ει υιός ει του Θεού, ειπέ ίνα οι λίθοι ούτοι άρτοι γένωνται". Ο δε αποκριθείς είπε: "Γέγραπται, ουκ επ' άρτω μόνω ζήσεται άνθρωπος, αλλ' επί παντί ρήματι εκπορευομένω δια στόματος Θεού". Τότε παραλαμβάνει αυτόν ο διάβολος εις την αγίαν πόλιν, και ίστησιν αυτόν επί το πτερύγιον του ιερού, και λέγει αυτώ: "Ει υιός ει του Θεού, βάλε σεαυτόν κάτω. Γέγραπται γαρ ότι τοις αγγέλοις αυτού εντελείται περί σου, και επί χειρών αρούσι σε, μήποτε προσκόψεις προς λίθον τον πόδα σου". Έφη αυτώ ο Ιησούς: "Πάλιν γέγραπται, ουκ εκπειράσεις Κύριον τον Θεόν σου". Πάλιν παραλαμβάνει αυτόν ο διάβολος εις όρος υψηλόν λίαν, και δείκνυσιν αυτώ πάσας τας βασιλείας του κόσμου και την δόξαν αυτών, και λέγει αυτώ: "Ταύτα πάντα σοι δώσω, εάν πεσών προσ­κυνήσης μοι". Τότε λέγει αυτώ ο Ιησούς: "Ύπαγε οπίσω μου σατανά. Γέγραπται γαρ, Κύριον τον Θεόν σου προσκυνήσεις και αυτώ μόνω λατρεύσεις". Τότε αφίησιν αυτόν ο διάβολος, και ιδού άγγελοι προσήλθον και διηκόνουν αυτώ»(Ματθ. δ', 1).

Λοιπόν ο Ιεροεξεταστής λέγει στον Χριστό: «Το φοβερό και πονηρό Πνεύμα, το πνεύμα της ανυπαρξίας και της αυτοκαταστροφής, μίλησε μαζί Σου στην έρημο και γράφηκε στο Ευαγγέλιο πως σε έβαλε σε δοκιμασία. Έτσι δεν είναι; Είναι δυνατό να ειπωθή ένα πράγμα πιο αληθινό από το νόημα που έχουνε αυτά τα τρία ερωτήματα που Σου έβαλε και που Εσύ τα πέταξες, και που στα Ευαγγέλια λέγονται πειρασμοί; Αν έγινε ποτέ στη γη ένα αληθινό θαύμα, τρανταχτό σαν κεραυνός, αυτό ήτανε μοναχά εκείνο που έγινε εκείνη την ημέρα, την ημέρα των τριών πειρασμών. Αν συνάζαμε όλους τους σοφούς του κόσμου, τους εξουσιαστές, τους αρχιερείς, τους στοχαστές, τους φιλοσόφους, τους ποιητές, και τους λέγαμε: "Βρήτε και συνθέσετε τρία ερωτήματα, που νάχουνε ανταπόκριση όχι με το άφθαστο ύψος της στιγμής εκείνης, αλλά μέσα σε τρεις φράσεις, σε τρεις λέξεις της ανθρώπινης γλώσσας, να κλείνεται ολόκληρη η μελλοντική ιστορία της ανθρωπότητας, πιστεύεις, Εσύ, πως όλη η σοφία του κόσμου μαζεμένη θα μπορούσε να συλλάβη κάποιο πράγμα που να είναι σε δύναμη και σε βάθος ισάξιο με τα τρία ερωτήματα που Σου πρότεινε τότε το κραταιό και πονηρό Πνεύμα της ερήμου;... Μέσα σ' αυτά τα τρία ερωτήματα βρίσκεται ολόκληρο το μέλλον κι' η ιστορία της ανθρωπότητας σαν προφητεία, και σ' αυτές τις τρεις εικόνες σμίγουνε όλες οι αξεδιάλυτες αντιφάσεις που υπάρχουνε στον κόσμο.

Εκείνον τον καιρό δεν ήτανε αυτό τόσο ολοφάνερο, επειδή το μέλλον της ανθρωπότητας ήτανε άγνωστο. Σήμερα όμως, ύστερ' από δεκαπέντε αιώνες, μπορούμε να δούμε πως με αυτά τα τρία ερωτήματα προφητευθήκανε τα πάντα, και πως πόσο αληθινά βγήκανε, που ημείς να μη μπορούμε μήτε να προσθέσουμε, μήτε ν' αφαιρέσουμε τίποτα.

Κρίνε τώρα και μόνος Σου ποιος είχε δίκιο τότε; Εσύ, ή Εκείνος που Σε ρωτούσε; Θυμήσου το πρώτο ερώτημα. Η έννοιά του ήτανε τούτη: Θέλεις να πας στον κόσμο με αδειανά χέρια, και μοναχά με μια αόριστη υπόσχεση για ελευθερία, που οι στενόψυχοι άνθρωποι δεν μπορούνε να την καταλάβουνε καθόλου, μάλιστα την φοβούνται, γιατί γι' αυτούς δεν υπάρχει τίποτα που να είναι πιο ανυπόφορο από την ελευθερία. Βλέπεις όμως τις πέτρες σ' αυτή την γυμνή και φλογισμένη έρημο; Κάνε τις ψωμιά, κι' η ανθρωπότητα θα σε ακολουθήση σαν κοπάδι, γεμάτη ευγνωμοσύνη. Αλλά Εσύ δεν ήθελες να πάρης από τους ανθρώπους την ελευθερία, και δεν παραδέχτηκες αυτό που σου πρότεινε το κραταιό Πνεύμα, επειδή σκέφθηκες τί είδους ελευθερία θα είναι αυτή που αγοράζεται με ψωμιά, και του αποκρίθηκες: «Ουκ επ' άρτω μόνω ζήσεται άνθρωπος». Αλλά γνωρίζεις πως εν ονόματι αυτού του επιγείου άρτου, το πνεύμα της γης θα σηκωθή καταπάνω Σου και θα Σε πολεμήση και θα Σε νικήση;».

Σημ. Φ.Κ. Αυτόν τον ξεσηκωμό του πνεύματος της γης, δηλαδή της σαρκικής καλοπέρασης, καταπάνω στον Χριστό, τον βλέπουμε σήμερα περισσότερο από κάθε άλλη εποχή. Από αυτό το πνεύμα προέρχεται και η κίνηση που γίνεται για να ενωθούνε οι λεγόμενοι Χριστιανοί, αφού μάλιστα το διακηρύττουν ότι γίνεται για την επίγεια ευδαιμονία της ανθρωπότητας, και την επικροτούνε όλοι οι σαρκικοί άνθρωποι.

Για τους άλλους δυο πειρασμούς, που πρότεινε ο διάβολος στον Χριστό, δηλ. να πέση από την σκεπή του ναού για να τον αρπάξουν οι άγγελοι, καθώς και για τον άλλον, να προσκυνήση τον σατανά και να πάρη στην εξουσία του τα βασίλεια της γης, μιλά ο Ιεροεξεταστής μέσα στο κείμενο του Ντοστογιέφσκη που βάζουμε παρακάτω.

Γ'

Είπαμε λοιπόν πως η «αγία φρουρά» έπιασε τον Χριστό κατά διαταγή του Ιεροεξεταστή. Τον πήγανε και τον κλείσανε σε μια στενή, θολωτή και σκοτεινή φυλακή του Αγίου Δικαστηρίου.

Σαν νύχτωσε, ο Μέγας Ιεροεξεταστής, μ' ένα φανάρι στο χέρι, ξεκλειδώνει τη σιδερόπορτα και μπαίνει μέσα. Σταματά και κυττάζει κατάματα τον φυλακισμένο, σαν να τον τρυπά με το σουβλερό μάτι του. Ύστερα βάζει το φανάρι επάνω στο τραπέζι, πλησιάζει τον Χριστό, και του λέγει: «Είσαι Εσύ ο ίδιος;». Δεν παίρνει καμμιά απόκριση. Μα κατάλαβε πως είναι ο Χριστός, και γι' αυτό τον ρωτά: «Γιατί ήρθες να μας ενοχλήσης;». Ο Χριστός στέκεται βουβός. Για τούτο, ο Ιεροεξεταστής απαντά ο ίδιος στα ερωτήματά του.

Λέγει λοιπόν στον Χριστό: «Πριν από χίλια πεντακόσια χρόνια ήρθες να διδάξης στους ανθρώπους την ελευθερία. Μα εμείς, αφού τους υποδουλώσαμε, τους κάναμε να πιστεύουν πως είναι ελεύθεροι, αν και φέρανε την ελευθερία τους και την ρίξανε στα πόδια μας.

Αυτός ο δρόμος είναι ο μόνος που κάνει τους ανθρώπους ευτυχισμένους. Μα Εσύ δεν θέλησες να τον ακολουθήσης. Ευτυχώς όμως που μας έδωσες την εξουσία "του δεσμείν και λύειν", και κάνουμε εκείνο που Εσύ δεν το έκανες. Τώρα δε μπορεί να σκέπτεσαι πως μπορεί να μας πάρης πίσω αυτήν την εξουσία. Λοιπόν, γιατί ήρθες να μας ενόχλησης;

Το Μέγα Πνεύμα Σου έβαλε τρία ερωτήματα, τότε που Σε πείραξε στην έρημο. Μέσα σ' αυτά τα ερωτήματα βρίσκεται όλη η μέλλουσα ιστορία της οικουμένης και της ανθρωπότητας. Ενώ το κραταιό Πνεύμα Σου είπε να το προσ­κυνήσης για να γίνουν "οι λίθοι άρτοι", Εσύ του αποκρίθηκες: "Δεν θα ζήση ο άνθρωπος μοναχά με το ψωμί", δηλ. μόνο με τις υλικές απολαύσεις. Εσύ δηλαδή, αντί αυτή τη χεροπιαστή υλική επιτυχία, τους έδινες μια ελευθερία που δεν μπορούν να την καταλάβουν οι άνθρωποι, γιατί ο νους κι' η καρδιά τους είναι περιωρισμένα. Η ελευθερία που τους έδωσες, είναι γι' αυτούς το πιο ανυπόφορο πράγμα. Ενώ αν έκανες τις πέτρες ψωμιά, όλη η ανθρωπότητα θα Σε ακολουθούσε με ευγνωμοσύνη. Εσύ όμως είπες: "Δεν θα ζήση με ψωμί μοναχά ο άνθρωπος". Ξέρεις λοιπόν πως εν ονόματι αυτού του επίγειου ψωμιού θα σηκωθή καταπάνω Σου το πνεύμα της Γης (του κόσμου); Ξέρεις ακόμα πως η ανθρωπότητα με το στόμα των σοφών της και των διανοουμένων της θα διακηρύξη, ύστερ' από αιώνες, πως δεν υπήρξανε μήτε αμαρτίες, μήτε εγκλήματα, παρά μοναχά πεινασμένοι άνθρωποι; Εσύ τα ξέρεις αυτά. Η σημαία που θα σηκωθή καταπάνω Σου θα γράφη απάνω: "Πρώτα χόρτασέ μας, κι' ύστερα ζήτα από μας να κάνουμε τον λόγο Σου!". Με αυτή τη σημαία θα γκρεμίσουν τον ναό Σου, και στη θέση του θα χτίσουνε ένα φοβερό πύργο του Βαβέλ.

Εμείς όμως θα τους χορτάσουμε, και θα τελειώσουμε αυτόν τον πύργο του Βαβέλ. Και θα τους πούμε ψέματα πως αυτό που κάνουμε το κάνουμε στ' όνομά Σου.

Εσύ τους υποσχέθηκες "τον ουράνιον άρτον". Μπορεί αυτό το ψωμί να συγκριθή με το χεροπιαστό ψωμί, με το επίγειο ψωμί; Καλά, τέλος πάντων, για "τον ουρά­νιον άρτον" θα Σε ακολουθήσουν χίλιοι, δέκα χιλιάδες, εκατό χιλιάδες. Αλλά τί θα γίνουνε τα εκατομμύρια και τα δισεκατομμύρια πλάσματα που δεν θάχουνε τη δύναμη να περιφρονήσουν το επίγειο ψωμί, για να λάβουν "τον ουράνιον άρτον" Σου; Εμείς θα γίνουμε σωτήρες γι' αυτά τα εκατομμύρια, και θα μας θεοποιήσου­νε, γιατί εμείς πήραμε απάνω μας την ελευθερία τους. Εμείς όμως θα πούμε πως έχουμε για αρχηγό Εσένα, και πως πήραμε την εξουσία από Εσένα. Θα λέμε ψέματα, μα αυτό θα είναι χρέος μας. Να, αυτά είχα να πω για το πρώτο ερώτημα του πειρασμού, που Σου πρότεινε στην έρημο. Περιφρόνησες το μόνο μέσον που μ' αυτό θα μπορούσες να κάνης να σε λατρεύουν όλοι οι άνθρωποι, κι' όχι μοναχά εκείνοι οι λίγοι (δηλ. εκείνοι που κρατούνε τον αληθινό λόγο του Χριστού, Φ.Κ.). Οι άνθρωποι θέλουν να παραδώσουν την ελευθερία τους σε κάποιον. Κι' Εσύ, αντί να πάρης την ελευθερία τους και να γίνης εξουσιαστής τους, τους χάρισες ακόμα περισσότερη ελευθερία. Αυτό ξεπερνά τη δύναμή τους, και για τούτο Εσύ στάθηκες γι' αυτούς σκληρός, και δεν τους αγάπησες με το να τους δώσης την ελευθερία. Γι' αυτό, Εσύ ο ίδιος συνήργησες στο γκρέμισμα της βασιλείας Σου, και δεν πρέπει να κατηγοράς κανέναν γι' αυτή την καταστροφή».


Δ'

Ο Ιεροεξεταστής εξακολούθησε να μιλά δίχως να παίρνη απάντηση από τον Χριστό, που στεκότανε μπροστά του. Του μιλά για τον δεύτερο πειρασμό:
«Το πονηρό και ισχυρό Πνεύμα Σου είπε ακόμα να πέσης από την σκεπή του ναού, για να Σε σηκώσουν οι άγγελοι για να μην πάθης τίποτα. Μα Εσύ κι' αυτό δεν το παραδέχθηκες, και του αποκρίθηκες: "Ουκ εκπειράσεις Κύριον τον Θεόν σου". Και τότε που Σε σταυρώσανε και Σου φωνάζανε περιπαιχτικά "κατέβα, αν μπορής, από τον σταυρό", Εσύ δεν κατέβηκες να τους κάνης να σέρνονται μπροστά Σου, γιατί δεν ήθελες να κατάργησης την ελευθερία τους.

Γι' αυτό, ο προφήτης και μαθητής Σου έγραψε πως είδε στην πρώτη ανάσταση μοναχά δώδεκα χιλιάδες σωσμένους (Αποκάλυψις Ιωάννου ζ', 5. Λέγει όμως για δώδεκα χιλιάδες από κάθε φυλή του Ισραήλ, Φ.Κ.). Λοιπόν, μοναχά αυτοί οι λίγοι ήτανε εκείνοι που βαστάξανε τον σταυρό Σου και γινήκανε παιδιά της ελευθερίας Σου, δηλαδή οι δυνατοί; Κι' οι άλλοι; Τι θα γίνουν οι άλλοι; Ήρθες λοιπόν στον κόσμο μοναχά για τους λίγους εκλεκτούς; Μα αυτό είναι ένα μυστήριο που δεν το καταλαβαίνουμε.

Λοιπόν, εμείς τελειοποιήσαμε το έργο Σου, και κάναμε ένα σύστημα που να μην χάνονται κι' οι αδύνατοι. Ώστε δεν είχαμε δίκιο να κάνουμε όπως κάναμε;1. Δεν αγαπήσαμε εμείς την ανθρωπότητα όπως φερθήκαμε; Γιατί λοιπόν ήρθες να μας το χαλάσης;

Όλα όσα Σου λέγω γνωρίζω πως τα ξέρεις. Λοιπόν, γιατί να Σου κρύψω το μυστικό μας; Αλλά ας Σου το πω, να τ' ακούσης από το στόμα μου: "Λοιπόν, δεν ήμαστε με Σένα, αλλά μ' Αυτόν (τον διάβολο). Από οχτακόσια χρόνια πήγαμε μ' Αυτόν"2.

Από οχτώ αιώνες δεχθήκαμε απ' Αυτόν το τρίτο δώρο που Σου πρόσφερε, δείχνοντάς Σου τα βασίλεια της γης, κι' Εσύ δεν τα δέχτηκες, τα πέταξες. Η εξουσία είναι τρομερή δύναμη, και Σου την πρόσφερε το σοφό Πνεύμα, κι' Εσύ δεν την πήρες. Εμείς όμως την πήραμε. Ναι. Πήραμε απ' Αυτόν τη Ρώμη και το σπαθί του Καίσαρα, κι' ανακηρύξαμε τους εαυτούς μας επίγειους αυτοκράτορες, μάλιστα κοσμοκράτορες, αν και το έργο αυτό δεν τελείωσε ακόμα. Και ποιος φταίει γι' αυτό; Το έργο μας βρίσκεται ακόμα στην αρχή, αλλά θα βαστάξη στον αιώνα, ως να πεθάνη η γη. Όπως και να είναι, εμείς θα το τελειώσουμε, θα ήμαστε Καίσαρες.

Εσύ όμως θα μπορούσες να αδράξης το σπαθί του Καίσαρα από τότε που Σου το πρόσφερε το τρομερό και σοφό Πνεύμα, πριν από χίλια πεντακόσια χρόνια. Αν είχες ακούσει τη συμβουλή του, θα είχες πραγματοποιήσει όσα ποθούν οι άνθρωποι. Θα είχανε γίνει ένα κοπάδι που θα σκέπαζε τη γη, που θα Σε προσκυνούσε. Γιατί η ανθρωπότητα έχει μέσα της την επιθυμία να γίνη μια παγκόσμια οργάνωση. Οι μεγάλοι κατακτητές, όπως ο Ταμερλάνος κι' ο Τζέκις-Χαν, θελήσανε να υποτάξουνε όλον τον κόσμο, φανερώνοντας έτσι κι' αυτοί, χωρίς να το γνωρίζουνε, πως ο πόθος της ανθρωπότητας είναι να κάνη μια παγκόσμια ένωση.

Αν είχες δεχθή τότε την εξουσία τούτου του κόσμου και τη χλαμύδα του Καίσαρα, θα είχες τώρα ιδρύσει ένα παγκόσμιο κράτος και θα είχες χαρίσει την ειρήνη σ' όλον τον κόσμο. Γιατί, ποιος άλλος μπορεί να κυριαρχήση απάνω στους ανθρώπους, παρά εκείνος που εξουσιάζει τα ψωμιά τους, "τους άρτους" τους; Εσύ όμως έλεγες: "Η βασιλεία η εμή ουκ έστιν εκ του κόσμου τούτου". Αλλά εμείς δεχθήκαμε το σπαθί του Καίσαρα, κι' έτσι Σε πετάξαμε Εσένα, κι' ακολουθήσαμε Αυτόν, το μέγα και κραταιό Πνεύμα.

Οι άνθρωποι δεν θα μπορέσουνε να τελειώσουνε τον πύργο του Βαβέλ που αρχίσανε να χτίζουνε, αν δεν αναλάβουμε εμείς, αλλοιώς θα φαγώνουνται μεταξύ τους. Και σαν αναλάβουμε εμείς, τότε θα ανατείλει για τους ανθρώπους το κράτος της ειρήνης και της ευδαιμονίας.

Εσύ είσαι περήφανος για τους λίγους που θα έχης ("το μικρόν ποίμνιον", που είπε ο Χριστός, Φ.Κ.), ενώ εμείς θα χαρίσουμε την ειρήνη και την ευτυχία σε όλη την ανθρωπότητα. Ποιος ξέρει αν κι' αυτοί οι διαλεχτοί Σου δεν θα βαρεθούν να Σε περιμένουνε, κι' αν στο τέλος δεν σηκωθούνε κι' αυτοί καταπάνω Σου! Έννοια Σου. Θα τους πείσουμε πως θα είναι ελεύθεροι και ευτυχισμένοι, αν αφοσιωθούν σε μας. Θα συρθούνε μπροστά μας και θα κράζουνε: "Είχατε δίκιο. μοναχά εσείς γνωρίζετε το μυστικό του Μεγάλου Πνεύματος!". Θα δούνε πως εμείς μπορεί να μην κάνουμε ψωμί τις πέτρες, αλλά θα το παίρνουνε από τα χέρια μας, και θα θυμούνται πως πριν και το ψωμί στα χέρια τους γινό­τανε πέτρες.

Εσύ μπόδισες τους ανθρώπους νάρθουνε σε μας. Εσύ κομμάτιασες το κοπάδι και το έκανες να σκορπίση σε άγνωστους δρόμους. Αλλά θα μαζευτή πάλι, και θα γίνη υπάκουο σε μας. Κι' αυτή τη φορά στους αιώνες των αιώνων.

Θα τους χαρίσουμε εμείς μια ευτυχία ταπεινή και ήσυχη, που είναι για αδύναμα πλάσματα, όπως είναι αυτοί οι άνθρωποι. Θα τους διδάξουμε την ταπείνωση, επειδή Εσύ τους σήκωσες πολύ ψηλά3, και περηφανευθήκανε. Εμείς θα τους δώσουμε να καταλάβουνε πως είναι αδύνατα και φοβιτσάρικα ανθρωπάρια.

Θα μας θαυμάζουνε και θα είναι περήφανοι για μας, που ήμαστε τόσο δυνατοί και τετραπέρατοι, και γιατί μπορέσαμε και δαμάσαμε ένα κοπάδι τόσο μεγάλο με εκατομμύρια κεφάλια που θα σκύβουν μπροστά μας4. Θα τρέμουνε τον θυμό μας. Μα θα μας αγαπούνε κιόλας, γιατί θα τους δίνουμε συγχώρεση των αμαρτιών, επειδή θα τους πούμε πως εμείς έχουμε τη δύναμη να σβήσουμε τις αμαρτίες τους, και πως μπορούνε να κάνουνε αμαρτίες, και πως τις συγχωρούμε από αγάπη.

Όλα όσα λέγω θα γίνουνε, και το βασίλειό μας θα στεριωθή απά­νω σε γερά θεμέλια. Αύριο θα δης αυτό το κοπάδι, που είναι υπάκουο σε κάθε χειρονομία μου, να πλημμυρίση το μέρος που θα προστάξω να Σε κάψουνε, και να συνδαυλίζη τη φωτιά. Γιατί, αν υπάρχη ένας που είναι άξιος να καή, αυτός είσαι Εσύ! Αύριο θα Σε κάψω».

Εδώ τελειώνει αυτός ο βασανιστικός μονόλογος κι' η καταχθόνια αυτή ιστορία. Μια ιστορία συμβολική, που, όπως είπαμε, την είχε γράψει ο Ιβάν Καραμάζωφ και τη διάβαζε στον αδελφό του Αλιόσα, τον καλόγερο, τον φανατισμένο Ορθόδοξο. Ο Αλιόσας κάθε τόσο έκοβε στη μέση τον Ιβάν, για να του κάνη κάποια παρατήρηση. Ανάμεσα σε άλλα, είπε και τα παρακάτω:

«Οι Ιησουίτες είναι ο ρωμαϊκός στρατός για το μελλοντικό επίγειο κράτος, μ' έναν Καίσαρα επί κε­φαλής, τον Πάπα, τον αυτοκράτορα. Σκοπός τους είναι το ν' απο­χτήσουνε δύναμη και πρόστυχα επίγεια πλούτη. Αυτός είναι όλος-όλος ο σκοπός τους. Σε Θεό φαίνεται πως δεν πιστεύουν. Το μεγαλύτερο μυστικό τους, που θα το κρύβουνε καλά, είναι η αθεΐα τους. Ο Ιεροεξεταστής σου, Ιβάν, δεν πιστεύει σε Θεό. Αυτό είναι όλο το μυστήριό του».

* «Ορθόδοξος Τύπος», 10 Φεβρουαρίου, 1 Μαρτίου, 10 Απριλίου, 1 Μαΐου 1970. Το άρθρον τούτο εδημοσιεύθη αρχικώς εις την «Ελευθερίαν» τω 1965, ολίγον προ του θανάτου του Φωτίου.

  • 1. Οι παπικοί κάνουνε μια θρησκεία βολική, με θεατρινισμούς, με τραγούδια, με φιέστες, με παρδαλά φορέματα, με ζωγραφιές ευχάριστες, κ.λπ. (Φ.Κ.).
  • 2. Θέλει να πη για το σχίσμα που χώρισε τον Παπισμό από την Αποστολική Εκκλησία.
  • 3. «Εγώ είπα, θεοί εστε» (Ιωάν. ι', 35) (Φ.Κ).
  • 4. Οι παπικοί καυχιούνται και περηφανεύονται γιατί είναι εκατομμύρια οι οπαδοί τους (Φ.Κ.)

"ΘΕΟΔΡΟΜΙΑ"
ΤΡΙΜΗΝΙΑΙΑ ΕΚΔΟΣΗ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΔΙΔΑΧΗΣ
ΕΤΟΣ Η . ΤΕΥΧΟΣ 1 . ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2006




Ιερά Μονή Παντοκράτορος Μελισσοχωρίου

Παρασκευή 1 Ιανουαρίου 2010

Γιορτινός ουρανός με «Μπλε Σελήνη»

ΗΜΕΡΑ ΠΑΝΣΕΛΗΝΟΣ ΚΑΙ ΕΚΛΕΙΨΗ ΜΑΖΙ, Η ΔΕΥΤΕΡΗ ΤΟΝ ΙΔΙΟ ΜΗΝΑ


Σήμερα το βράδυ πριν ξεκινήσετε την όποια γιορτινή συνεύρεση για τον ερχομό του 2010, μην ξεχάσετε να ρίξετε μια ματιά στον ουρανό. Θα ,χει φορέσει κι αυτός τα καλά του, προσφέροντάς μας ένα άυλο και συνάμα «ακριβό» δώρο... Η Σελήνη θα χάσει την ασημένια της φορεσιά, καθώς θα μπαίνει στην παρα-σκιά που ρίχνει η Γη στο Διάστημα, δίνοντάς μας τη δυνατότητα να παρατηρήσουμε μια μερική έκλειψη. Αρκεί να το επιτρέψουν οι καιρικές συνθήκες.

Αν και όχι τόσο θεαματικό όσο μια ολική ηλιακή έκλειψη ή και μια ολική έκλειψη της Σελήνης, και αυτό το φαινόμενο δεν είναι κάτι που μπορούμε να το παρατηρήσουμε πάρα πολύ συχνά. Το πιο σημαντικό δε, είναι ότι η έκλειψη αυτή συμβαίνει στη διάρκεια μιας επονομαζόμενης «Μπλε Σελήνης» (Blue Moon), μιας σπάνιας συγκυρίας, όταν μέσα σε ένα μήνα έχουμε δύο πανσελήνους. Την πρώτη πανσέληνο του Δεκεμβρίου τη θαυμάσαμε στις 2 του μηνός και τη δεύτερη σήμερα.

Πότε ακριβώς θα πρέπει να στρέψουμε τα μάτια στο νυχτερινό ουρανό; Οπως είπε στην «Ε» ο διευθυντής του Ευγενίδειου Πλανητάριου κ. Διονύσης Σιμόπουλος, η έκλειψη θα αρχίσει στις 19.17 σήμερα το βράδυ, όταν η Σελήνη θα αρχίσει να μπαίνει στην παρα-σκιά της Γης, και θα φτάσει στο μέγιστό της στις 21.22.39. Το όλο φαινόμενο της έκλειψης θα ολοκληρωθεί στις 23.28.11, μισή ώρα περίπου πριν από την έλευση του νέου έτους. Η επόμενη ολική έκλειψη της Σελήνης θα γίνει σ' ένα χρόνο περίπου, στις 21 Δεκεμβρίου του 2010.

«Στη διάρκεια μιας έκλειψης έχουμε τρεις συνολικά πρωταγωνιστές: τον Ηλιο, τη Σελήνη και τη Γη», εξηγεί ο κ. Σιμόπουλος. «Για να συμβεί όμως μια έκλειψη χρειάζεται τα τρία αυτά σώματα να βρίσκονται σε ευθεία γραμμή. Ετσι, παρ' όλο που η Σελήνη περιφέρεται γύρω από τη Γη μία σχεδόν φορά το μήνα, δεν έχουμε εκλείψεις κάθε μήνα.

Για να κατανοήσουμε γιατί συμβαίνει αυτό, ας υποθέσουμε ότι μια ευθεία γραμμή περνάει από το κέντρο του Ηλιου και της Γης και εκτείνεται στην άλλη της πλευρά. Αν η Σελήνη στη διαδρομή της γύρω από τη Γη περνούσε ακριβώς πάνω στη γραμμή θα είχαμε εκλείψεις κάθε μήνα και ηλιακές και σεληνιακές. Η Σελήνη όμως δεν ταξιδεύει με αυτό τον τρόπο, αλλά αντίθετα, στην περιφορά της γύρω από τη Γη, περνάει είτε πιο πάνω είτε πιο κάτω από την υποθετική αυτή γραμμή. Οταν τα τρία αυτά σώματα δεν βρίσκονται στην ίδια ευθεία, οι σκιές και της Γης και της Σελήνης χάνονται στο Διάστημα και δεν γίνονται εκλείψεις».

Οσον αφορά την προέλευση της ονομασίας «Blue Moon», ο κ. Σιμόπουλος τονίζει ότι πράγματι κάτω από ορισμένες συνθήκες υπάρχουν περιπτώσεις που η χροιά της Σελήνης παίρνει ένα γαλαζωπό χρώμα (αντί του κανονικού της γκρίζου). «Οταν στην ατμόσφαιρα υπάρχει μεγάλη συγκέντρωση σκόνης από κάποια πρόσφατη και μεγάλη έκρηξη ηφαιστείου, όπως συνέβη για παράδειγμα με την έκρηξη του ηφαιστείου Κρακατόα το 1883, το φεγγάρι φαίνεται γαλάζιο. Το φαινόμενο αυτό είναι τόσο σπάνιο, ώστε έμεινε στα χρονικά ως έκφραση ενδεικτική της έννοιας του "σχεδόν ποτέ". Μ' αυτή λοιπόν την έννοια χρησιμοποιείται και η φράση "Μπλε Σελήνη", για να χαρακτηρίσει την ύπαρξη δύο πανσελήνων σ' έναν μήνα, η δεύτερη δηλαδή πανσέληνος σ' ένα μήνα ονομάζεται "Μπλε Σελήνη", παρ' όλο που ένα τέτοιο φαινόμενο, αν και ασυνήθιστο (αφού η περίοδος από τη μια πανσέληνο έως την επόμενη φτάνει τις 29,5 περίπου ημέρες και για την ακρίβεια 29,53059 ημέρες), δεν είναι ιδιαίτερα σπάνιο».

Μεταναστευτικό και δημογραφικό η αχίλλειος πτέρνα της χώρας



metanastes_plateiaΕδώ και περίπου ενάμισι χρόνο, από την στιγμή, που οι κάτοικοι του Αγίου Παντελεήμονα ξεκίνησαν τις κινητοποιήσεις στην περιοχή τους, ζητώντας την παρέμβαση του κράτους για την ανυπόφορη κατάσταση που έχει διαμορφωθεί, το μεταναστευτικό έχει έλθει στα χείλια όλων των Ελλήνων, πολλοί από τους οποίους μέχρι τότε αρνούνταν να το αγγίξουν. Η τηλεόραση και τα ΜΜΕ, αναλόγως με πολλές και διάφορες καταστάσεις, άλλοτε το παίζουν και άλλοτε όχι. Πάντως ως θέμα συζήτησης υπάρχει πλέον σε κάθε σχεδόν ελληνικό σπίτι. Η χώρα μας κατά πάσα πιθανότητα έχει έναν αριθμό μεταναστών κάπου ανάμεσα στο 15 και το 20% του συνολικού πληθυσμού. Το 8,1% που δίνει η Eurostat ως αριθμό των μεταναστών στην χώρα μας, πολύ λίγη σχέση έχει με την πραγματικότητα. Μάλλον όση σχέση έχουν και οι αριθμοί που έδινε στην αρχή της θητείας του ο Προκόπης Παυλόπουλος κάτι ανάμεσα σε 200 και 300 χιλιάδες.

Η κυβέρνηση της ΝΔ επέδειξε μια πλήρη ανικανότητα να χειριστεί το θέμα, παγιδευμένη ανάμεσα σε έναν αριστερόστροφο λόγο περί «δικαιωμάτων» που εξέφραζε ο Προκόπης Παυλόπουλος και μια πίεση εκ των κάτω, την οποία αντιλαμβανόντουσαν οι τότε κυβερνώντες. Ανικανότητα επέδειξε η προηγούμενη κυβέρνηση και σε άλλα θέματα, με αποτέλεσμα την εκλογική συντριβή της, τον Οκτώβρη που πέρασε.
Είναι αλήθεια ότι η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ, προεκλογικά δεν έκρυψε τις προθέσεις της, σχετικά με το τι πρόκειται να κάνει με τους μετανάστες. Βέβαια δεν τις διαφήμισε κιόλας. Παρόλα αυτά, θυμόμαστε όλοι τα στελέχη του ΠΑΣΟΚ στους τηλεοπτικούς διαύλους να επιτίθενται κατά της τότε κυβέρνησης, για την ανασφάλεια, την εγκληματικότητα και όλα τα συνεπακόλουθα της μαζικής και ανεξέλεγκτης παρουσίας (λαθρο)μεταναστών στην χώρα, υπονοώντας σαφώς ότι αυτή θα χειριζόταν το θέμα καλύτερα.

Και ποια είναι η κατάσταση σήμερα, δυόμισυ μήνες μετά την εκλογή της. Έχουμε μια πρωτοφανή έξαρση της εγκληματικότητας, με νεκρούς, ληστείες και ξυλοδαρμούς. Έχουμε ομάδες μεταναστών, οι οποίοι πλέον υπό κρατική χορηγία πραγματοποιούν τις διάφορες εκδηλώσεις τους στο κέντρο της Αθήνας.

Και ερχόμαστε αντιμέτωποι για την πρώτη ουσιαστικά πληθυσμιακή αλλαγή στην χώρα μας, από την εποχή της σύστασης του νεοελληνικού κράτους. Αντιμετωπίζουμε το ενδεχόμενο παραχώρησης ιθαγένειας και πολιτικών δικαιωμάτων σε περίπου ένα εκατομμύριο αλλοδαπούς, δίχως ουσιαστικά την παραμικρή πρόνοια, για το αν αυτοί οι άνθρωποι ανήκουν σε αυτή την χώρα. Ακόμη και αρνούμενοι πλήρως την φυλετική υπόσταση του ζητήματος, κάτι το οποίο δεν κάνουμε, και αντιμετωπίζοντας την κατάσταση με ένα καθαρά «παγκοσμιοποιητικό» μάτι, θα απορούσαμε με την προχειρότητα των κινήσεων της κυβέρνησης.

Μια κυβέρνηση η οποία θέλει να εφαρμόσει στην πράξη τις αποδομητικές θεωρίες της … Ρεπούσιας Σχολής, που θέλουν τους πολίτες ενός κράτους ως … υπηκόους, με δεσμούς που χτίζονται εκ των υστέρων και όχι επί της ουσίας συμπολίτες.
Ίσως στόχος του ΠΑΣΟΚ να είναι η δημιουργία ενός στρατού μισθοφόρων. Ίσως πάλι να είναι η ιδεολογική δικαίωση μιας γενιάς, η οποία έφερε την χώρα μας στην κατάσταση στην οποία βρισκόμαστε σήμερα. Ίσως ο «δικαιωματικός» υπερκερασμός του ΣΥΡΙΖΑ, που βλέπει τις απόψεις του να γίνονται από «άκρο» επίσημη κυβερνητική πολιτική.

Αν είναι αυτοί Έλληνες, εμείς τι είμαστε;

Τα τελευταία έτη, η χώρα μας έχει κυριολεκτικά γίνει στόχος μιας εισβολής αλλοεθνών. Αρχικά αυτοί έφτασαν από όμορες χώρες, του πρώην υπαρκτού σοσιαλισμού. Αυτό ήταν το πρώτο σοκ. Τελευταία όμως, όλο και πιο συχνά, άνθρωποι από τα βάθη της Ασίας, από ένα εντελώς διαφορετικό πολιτικό και πολιτισμικό σύμπαν φτάνουν στην χώρα μας κατά δεκάδες χιλιάδες.

Αυτοί οι άνθρωποι, σύμφωνα με το νέο νομοσχέδιο του ΠΑΣΟΚ αποκτούν μερίδιο στην διαχείριση της χώρας μας, αρκεί να … πάνε σχολείο για τρία χρόνια. Σε τι μας οδηγεί αυτό; Μας οδηγεί σε ένα κακέκτυπο της κοινωνίας των ΗΠΑ, όπου οι … αμερικανοί πολίτες, ψηφίζουν με βάση όχι τα συμφέροντα της χώρας τους, αλλά τα διάφορα λόμπυ ή οι φυλετικές ομάδες. Στις επόμενες εκλογές λοιπόν το διακύβευμα δεν θα είναι το ποιος έχει την σωστή άποψη για το μέλλον της πατρίδας.

Αλλά το ποιόν θα ψηφίσουν οι … Αλβανοί, οι Γεωργιανοί ή οι Πακιστανοί. Η όψη της πατρίδας μας θα αλλάξει. Αυτό που θεωρούσαμε ως φυσιολογικό οι περισσότεροι Έλληνες (και αναχρονιστικό οι «διανοούμενοι» της αριστεράς), την κοινότητα δηλαδή των Ελλήνων στην καταγωγή και στην συνείδηση θα ανήκει στο παρελθόν. Αυτό στο οποίο οδηγούμαστε είναι μια καθ’ όλα Οργουελιανή κατάσταση.

Το μεταναστευτικό δεν είναι απλά ένα ζήτημα. Συνδυαζόμενο με το δημογραφικό πρόβλημα, αποτελεί το νούμερο ένα, πρόβλημα στην Ελλάδα. Απειλεί την εθνική μας ταυτότητα. Κάτι που μέχρι τώρα θεωρούσαμε δεδομένο. Τα οικονομικά προβλήματα υπάρχουν. Άλλοτε λύνονται, άλλοτε επιδεινώνονται. Η αλλοίωση όμως της σύστασης του ελληνικού πληθυσμού είναι κάτι που από την στιγμή που έγινε, δεν θα αλλάξει.

Δημήτρης Παπαγεωργίου

πηγή:www.elora.gr

Το… μακεδονικό λάθος του Πάπα ήταν λάθος ή.......



pope Για άλλη μια φορά ο Πάπας απηύθυνε τις χριστουγεννιάτικες ευχές του στη ψευδώνυμη σκοπιανή γλώσσα. Επειδή κανείς δεν δείχνει να συγκινείται πάλι καλά που ο Στέλιος Παπαθεμελής εξέδωσε ανακοίνωση καλώντας σε διαμαρτυρία στο Βατικανό για το γλωσσικό... λάθος του... αλάθητου Πάπα. Θα εισακουστεί;

Αναφέρει ο κ. Παπαθεμελής:
«Ο προκαθήμενος της Καθολικής Εκκλησίας πρόσωπο ευρείας γνώσεως υψηλής κλασικής παιδείας δεν δικαιολογείται να αντιπαρέρχεται την ιστορική αλήθεια που επιβεβαιώνουν αδιάψευστες πηγές αιώνων σύμφωνα με τις οποίες οι Μακεδόνες είναι «Έλληνες γένος τωρχαίον» (Ηρόδοτος ΙΧ, 45,2).

Ο Πάπας Βενέδικτος XVI επέμεινε για άλλη μια φορά να απευθύνει τις χριστουγεννιάτικες ευχές του στην ψευδώνυμη γλώσσα των Σκοπίων, επαναλαμβάνοντας το αρχικό του λάθος.

Δεν υπήρξε στην ιστορία μακεδονική γλώσσα, όπως δεν υπήρξε σπαρτιατική, μυκηναϊκή, βοιωτική κ.λ.π. Η γλώσσα είναι μία ΕΛΛΗΝΙΚΗ. Οι διάλεκτοι πολλές. Αλλά και στην φανταστική εκδοχή να υπήρχε μακεδονική γλώσσα, αυτή δεν θα μπορούσε να είναι το σημερινό μιξοσλαβικό ιδίωμα των Σκοπίων. Η μακεδονική γλώσσα είναι η ελληνική γλώσσα. Η ψευδώνυμη των Σκοπίων είναι νόθον προπαγανδιστιικόν κατασκεύασμα, απόκλιση του βουλγαρικού ιδιώματος και ομιλείται από τους Σλάβους κατοίκους του γειτονικού μας κράτους που οι πρόγονοί τους εγκατεστάθησαν στην περιοχή τον 6ον - 7ον μ.Χ.αιώνα, χίλια χρόνια αφότου ο Μέγας Αλέξανδρος είχε καταστήσει τον ελληνικό πολιτισμό και τη γλώσσα του παγκόσμια γλώσσα.

Κυβέρνηση και Εκκλησία της Ελλάδος αλλά και οι Έλληνες Καθολικοί οφείλουν να διαμαρτυρηθούν στο Βατικανό και να αξιώσουν να σταματήσει επί τέλους το ατόπημα, το οποίο θίγει και τον ίδιο τον Ποντίφηκα».

πηγή:www.elora.gr

Ένα "άλλο" μήνυμα σε καιρούς οικονομικής κρίσης.

Όσον υπερέχεις κατά τον πλούτον, τόσον υστερείς κατά την αγάπην» (Μέγας Βασίλειος)
alopsis



Η ικανοποίησις των αναγκών των πτωχών καταναλώνει τον πλούτον, όταν δηλ. ο καθένας μεν δέχεται ολίγα δια την ικανοποίησιν των αναγκών του, όλοι δε μαζί μοιράζωνται τα υπάρχοντα που εξοδεύονται δι' όλους. Ώστε αυτός που αγαπά τον πλησίον ωσάν τον εαυτόν του δεν κατέχει τίποτε περισσότερον από τον πλησίον. Αλλ' όμως φαίνεσαι να έχης πολλά κτήματα. Από πού αυτά; Από που αλλού παρά από του ότι είναι φανερόν ότι επροτιμούσες την ιδικήν σου απόλαυσιν από την παρηγορίαν τών πολλών. Όσον, λοιπόν, υπερέχεις κατά τον πλούτον, τόσον υστερείς κατά την αγάπην. Διότι προ πολλού θα είχες σκεφθή να απομακρύνης τα χρήματα, εάν είχες αγαπήσει τον πλησίον. Τώρα δε τα χρήμα­τα είναι συνδεδεμένα μαζί σου περισσότερον από τα μέλη τού σώματος, και ο χωρισμός από αυτά σε λυπεί, σαν τον ακρωτηριασμόν τών χρησιμωτέρων μελών.

Διότι εάν είχες ενδύσει τον γυμνόν, εάν είχες δώσει τον άρτον σου εις αυτόν που πεινά, εάν η πόρτα σου είχεν ανοιγή εις κάθε ξένον, εάν είχες γίνει πατέρας τών ορφανών, εάν συνέπασχες με κάθε αδύνατον, δια ποία τώρα χρήματα θα εδοκίμαζες λύπην; Πού δε θα εδυσκολευόσουν νά διάθεσης τα υπόλοιπα, εάν από πολ­λού είχες σκεφθή να τα μοιράζης εις τους ενδεείς; Έπειτα, εις μεν τας πανηγύ­ρεις κανένας δεν λυπείται να πωλή τα υπάρχοντά του και να αποκτά αντ' αυτών αυτά που χρειάζεται. Αλλά με όσον μικροτέραν τιμήν αγοράζει τα πολυτίμητα πράγματα, τόσον περισσότερον χαίρει, διότι η συναλλαγή του υπήρξε λαμπρά. Εσύ δε λυπείσαι με το να δίδης χρυσίον και αργύριον και κτήματα, δηλαδή με το να προσφέρης λίθους και χώμα, δια να αποκτήσης την αιώνιον ζωήν;

Αλλά τί τον χρειάζεσαι τον πλούτον; Θα ενδυθής με ένδυμα; Δύο πήχεις σου αρκούν, λοιπόν, δια τον χιτωνίσκον και η ένδυσις ενός ιματίου θα καλύψη ολόκληρον την ανάγκην των ενδυμάτων. Μήπως θα εξοδεύσης τον πλούτον εις την διατροφήν; Ένας άρτος είναι αρκετός δια να γεμίσης την κοιλίαν σου. Διατί, λοιπόν, λυπείσαι; Σαν τί να στερήσαι; Την δόξαν τού πλούτου; Αλλ' εάν δεν αναζητήσης την επίγειον δόξαν, θα εύρης την πραγματικήν, εκείνην και λαμπράν, που σε προάγει εις την βασιλείαν τών ουρανών. Αλλά το να έχεις απλώς τον πλούτον είναι πράγμα αγαπητόν, έστω και αν δεν προκύπτει κανένα όφελος απ' αυτόν. Ότι, λοιπόν, είναι ανόητος η φροντίδα δια άχρηστα πράγματα, είναι εις όλους γνωστόν. Ίσως σου φανή παράδοξον αυτό που σκοπεύω να είπω, πλην όμως είναι από όλα το πιο αληθινόν. Όταν ο πλούτος σκορπίζεται, κατά τον τρόπον που ο Κύριος παραγγέλλει, είναι φυσικόν να παραμένη, όταν όμως φυ­λάσσεται είναι φυσικόν να αποξενώνεται. Εάν τον φυλάσσης, δεν θα τον έχης, εάν τον σκορπίσης, δεν θα τον χάσης. Διότι «εσκόρπισεν ελευθέρως και εμοίρασεν εις τους πτωχούς΄ η δικαιοσύνη του παραμένει αιωνίως».



(Μετάφρ. Βασίλειος Ψευτογκάς - Πηγή: «ΕΥΘΥΝΗ», Απρ. 2009)

Ο «Καιρός» των θεολόγων

… Στην ίδρυση χωριστού επιστημονικού φορέα από την Πανελλήνια Ενωση Θεολόγων (ΠΕΘ) προχωρά ομάδα πανεπιστημιακών καθηγητών Θεολογίας και θεολόγων εκπαιδευτικών Β/θμιας εκπαίδευσης, με την επωνυμία «ΚΑΙΡΟΣ για την αναβάθμιση της θρησκευτικής εκπαίδευσης»
Του Χάρη Ανδρεόπουλου *

Στην ίδρυση πανελληνίου θεολογικού συνδέσμου με την επωνυμία «ΚΑΙΡΟΣ - για την αναβάθμιση της θρησκευτικής εκπαίδευσης» προχωρά ομάδα πανεπιστημιακών καθηγητών Θεολογίας και θεολόγων εκπαιδευτικών δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης επιχειρώντας ν’ αποτελέσουν ένα χωριστό – σε σχέση με την Πανελλήνια Ενωση Θεολόγων (ΠΕΘ) και τις Ομοσπονδίες των εκπαιδευτικών (ΠΟΣΔΕΠ, ΟΛΜΕ, ΔΟΕ) – επιστημονικό πόλο αναφοράς και παρέμβασης για το θρησκευτικό μάθημα σ’ όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης. Συζητείται, μάλιστα, και το ενδεχόμενο να γίνονται δεκτοί στις τάξεις του νέου φορέα και εκπαιδευτικοί της Α/θμιας εκπαίδευσης, καθώς ως μέλημα του νέου φορέα καταγράφεται η ενασχόλησή του και με το θρησκευτική αγωγή στη πρωτοβάθμια εκπαίδευση.

Σύμφωνα με πληροφορίες, το όλο εγχείρημα ευρίσκεται στη τελική του φάση και – εκτός απροόπτου - εντός του Ιανουαρίου, αναμένεται η επίσημη αναγγελία περί της ίδρυσης του νέου θεολογικού επιστημονικού φορέα. Το προηγούμενο διάστημα σε συγκεντρώσεις που πραγματοποιήθηκαν στη Θεσσαλονίκη και στην Αθήνα συζητήθηκαν τα θέματα της τελικής διαμόρφωση του κειμένου αρχών (διακήρυξη) και του Καταστατικού, της ονομασίας (τίτλος) της νέας κίνησης καθώς και ο τρόπος και ο χρόνος παρουσίασης του τελικού κειμένου της διακήρυξης και δρομολογήθηκαν οι επόμενες δράσεις της κίνησης.

ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ

Στην ομάδα πρωτοβουλίας για την ίδρυση του «Καιρού» συμμετέχουν καθηγητές από τα Τμήματα Θεολογίας του ΑΠΘ (καθηγητές οι οποίοι συμμετείχαν παλαιότερα στο «Θεολογικό Σύνδεσμο» Θεσσαλονίκης που εξέδιδε το ιστορικό περιοδικό «Καθ’ Οδόν»), του ΕΚΠΑ, σχολικοί σύμβουλοι καθώς και θεολόγοι καθηγητές από την ομάδα των «44» που τον περασμένο Μάϊο είχε δημοσιοποιήσει, ως «Πρωτοβουλία Θεολόγων Ελλάδας», το κείμενο με τίτλο «Τα Θρησκευτικά ως αίτημα Παιδείας και όχι συντεχνίας». Με το κείμενο αυτό οι «44» είχαν εκφράσει την αντίθεσή τους στον ομολογιακό χαρακτήρα του θρησκευτικού μαθήματος, υποστηρίζοντας την άποψη για ένα μάθημα που θα έχει σαφέστατο γνωστικό και όχι βιωματικό ή κατηχητικό χαρακτήρα και θα είναι υποχρεωτικό για όλους, με τρόπο που να αφορά και να ενδιαφέρει τον καθένα μαθητή που ζει στην Ελλάδα, ανεξάρτητα από την πολιτιστική του προέλευση (http://theologylar.blogspot.com/2009/05/blog-post_27.html).

Το σχέδιο Διακήρυξης του «Καιρού» και ως προς τον χαρακτήρα του θρησκευτικού μαθήματος, παρουσιάζει σχεδόν απόλυτη σύγκλιση απόψεων με τις θέσεις για μια θρησκευτική αγωγή γνωσιολογικού προσανατολισμού που διατυπώνονται στα Υπομνήματα προς το ΥΠΕΠΘ, πρώτον του τομέα Θεολόγων του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου (Στ. Γιαγκάζογλου, σύμβουλος Π.Ι. Γ. Στάθης πάρεδρος και Παντ. Καλαϊτζίδης, πάρεδρος, http://theologylar.blogspot.com/2008/09/blog-post_6322.html) και δεύτερον του Τμήματος Θεολογίας του ΑΠΘ (http://www.alfavita.gr/anakoinoseis/ank08_9_08_806.php), απόψεις που διαφοροποιούνται από την σταθερή θέση της ΠΕΘ υπέρ της ομολογιακότητας του μαθήματος των Θρησκευτικών.

Την νέα αυτή κίνηση των θεολόγων του «Καιρού» θα μπορούσαμε, σχηματικά, να την εντάξουμε στο χώρο της λεγόμενης «ανανεωτικής θεολογίας», σε αντιδιαστολή με εκείνη της «παραδοσιαρχικής» που θεωρείται ότι εκφράζει η ΠΕΘ. Αν πάλι θέλαμε να ερμηνεύσουμε θεολογικά την ονομασία «Καιρός» που επέλεξαν οι ιδρυτές της νέας κίνησης, θα ανατρέχαμε στην αγιογραφική έννοια της λέξεως («καιρός») που σημαίνει τον λυτρωτικό χρόνο της ζωής μας, δηλαδή τον καθορισμένο και κατάλληλο χρόνο, στα πλαίσια του οποίου ο άνθρωπος πρέπει να σωθεί. Η έκφραση του Απ. Παύλου: «ιδού νυν καιρός ευπρόσδεκτος, ιδού νυν ημέρα σωτηρίας» (Β΄ Κορ. 6,2) η οποία προσδιορίζει ακριβώς αυτόν τον προσωπικό χρόνο του καθ΄ ενός μας, φαίνεται ότι ήταν αυτή που ενέπνευσε τα στελέχη της νέας κίνησης στο θέμα της ονοματοδοσίας, υπό την έννοια ότι επέστη ο καιρός του αγώνα για τη σωτηρία του ολοένα και περισσότερο υποβαθμιζομένου (θρησκευτικού) μαθήματος και κατ’ επέκταση της (θεολογικής) ειδικότητας.

Η «ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΑΡΧΩΝ»

Η νέα κίνηση («σύνδεσμος») θεολόγων προχώρησε στα μέσα Δεκεμβρίου και στην σύνταξη της ακόλουθης διακήρυξης αρχών:

«Καθώς διαβαίνουμε ήδη τον 21ο αιώνα, μεγάλες αλλαγές συντελούνται και εδραιώνονται σταδιακά στην ελληνική κοινωνία. Η προϊούσα εκκοσμίκευση, ο συνεχώς αυξανόμενος πολιτισμικός πλουραλισμός, η αποστασιοποίηση -ιδιαίτερα των νέων- από τις θρησκευτικές κοινότητες και τις παραδόσεις τους, η στροφή σε μια τεχνοκρατική και χρησιμοθηρική αντίληψη για την παιδεία, αλλά και η ανάδυση φονταμενταλιστικών τάσεων είναι μερικές από αυτές. Οι αλλαγές αυτές εγείρουν έντονο προβληματισμό και θέτουν το ζήτημα της επανεξέτασης των όρων και των προϋποθέσεων της Θρησκευτικής Εκπαίδευσης (ΘΕ) στην Ελλάδα. Η ορατή, πλέον, προοπτική αναθεώρησης του υπάρχοντος νομικού και εκπαιδευτικού πλαισίου εκ μέρους της Πολιτείας, καθιστά ακόμη πιο επιτακτικό και επίκαιρο τον προβληματισμό σχετικά με τη θέση, το χαρακτήρα, τους στόχους και το περιεχόμενο του μαθήματος των Θρησκευτικών (ΜτΘ) στο ελληνικό σχολείο.

Παράλληλα, στο ευρύτερο ευρωπαϊκό περιβάλλον αναπτύσσεται ένας εξαιρετικά πλούσιος διάλογος, τόσο για τα θεμελιακά ιδεώδη και τους στόχους μιας εκπαίδευσης που θα συντονίζεται αυθεντικά με τις αγωνίες και τα βαθύτερα υπαρξιακά αιτήματα των νέων, όσο και για τη δυνατότητα των θρησκειών να λειτουργήσουν στις σύγχρονες ευρωπαϊκές κοινωνίες ως παράγοντες κοινωνικής συνοχής και συναλληλίας. Σε αυτόν το διάλογο, όλο και περισσότεροι από αυτούς που ασχολούνται με την εκπαιδευτική θεωρία και πράξη υποστηρίζουν ότι μια ΘΕ που θα εμπνέει τον αμοιβαίο σεβασμό μπορεί να συμβάλει θετικά και ουσιαστικά στη συγκρότηση μιας κοινωνίας, η οποία θα αξιοποιεί δημιουργικά κάθε πολιτισμική και θρησκευτική ετερογένεια, με την προϋπόθεση ότι δεν θα θίγεται το δικαίωμα κάθε ευρωπαίου πολίτη για ανεμπόδιστο αυτοπροσδιορισμό.

Έχοντας αυτά κατά νου, θεωρούμε πως πρέπει να απαντήσουμε θετικά στην
πρόκληση της εποχής• πως τώρα είναι ο καιρός για την αναβάθμιση της ΘΕ στην Ελλάδα. Πιστεύουμε ότι ένα αναβαθμισμένο ΜτΘ μπορεί πράγματι να λειτουργήσει ως παράγοντας εμβάθυνσης και εμπλουτισμού της ίδιας της δημοκρατίας: ενθαρρύνοντας την κατάργηση στερεοτύπων και προκαταλήψεων, καλλιεργώντας την υπευθυνότητα και εμπνέοντας την έμπρακτη αγάπη για το συνάνθρωπο και την κτίση.

Μπορεί και πρέπει να συμβάλει το ΜτΘ, ώστε οι μαθητές να έχουν τη δυνατότητα, τη γνωστική υποδομή και την ψυχική ευρυχωρία για έναν απροκατάληπτο και εποικοδομητικό διάλογο, με αποδοχή και σεβασμό της θρησκευτικής ετερότητας, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι απεμπολούν ή σχετικοποιούν τη δική τους -θρησκευτική ή μη ταυτότητα.

«ΘΕΟΛΟΓΙΑ ΑΝΟΙΧΤΩΝ ΟΡΙΖΟΝΤΩΝ»

Ο ευαίσθητος χώρος της εκπαίδευσης έχει ανάγκη από μια Θεολογία «ανοιχτών οριζόντων»: διαλεκτική με τον Άλλο και τίμια με τον Εαυτό της. Μια Θεολογία, που μέσα από τη μελέτη της ιστορίας του θρησκευτικού φαινομένου, των πηγών της ορθόδοξης παράδοσης και της εν γένει πνευματικής κληρονομιάς του πολιτισμού μας διακρίνει, αλλά δεν διαιρεί. Μια Θεολογία, που όχι μόνο δεν παραβιάζει την ελευθερία της συνείδησης αλλά, αντίθετα, τη θεωρεί «ιερό κέντρο» της ανθρώπινης ύπαρξης και ιδρυτική προϋπόθεση για τη συγκρότηση της κοινωνίας.

Γι' αυτόν ακριβώς το λόγο υποστηρίζουμε τον υποχρεωτικό χαρακτήρα του ΜτΘ για όλους τους μαθητές, ανεξάρτητα από τη θρησκευτική ή μη προέλευση και ταυτότητά τους: διότι μέσα από τη γνώση αποκτά περιεχόμενο η ελευθερία.

Σε αυτό το πλαίσιο προβληματισμού για την ΘΕ στην Ελλάδα, δεν παραγνωρίζουμε ούτε υποτιμούμε τα όσα θετικά έχουν γίνει τα τελευταία 30 χρόνια, σε μια προσπάθεια να αποβληθεί ο κατηχητισμός και να βελτιωθεί η διδακτική προσέγγιση του -κατά βάση μονοφωνικού- ΜτΘ. Ούτε, βέβαια, θεωρούμε πως η αλλαγή του ΜτΘ μπορεί να εξαντληθεί σε μια απλή διακηρυκτική-ιδεολογική πρόταση, που αγνοεί αβασάνιστα τις ιδιαιτερότητες και τις απαιτήσεις της σχολικής πραγματικότητας.

Στην προοπτική αναμόρφωσης της ΘΕ, οφείλουμε να αξιοποιήσουμε δημιουργικά τις προτάσεις που κατά καιρούς έχουν διατυπωθεί για το χαρακτήρα του ΜτΘ (Πολιτιστικό, Βιβλικό, Ιστορικό, Θρησκειολογικό κ.ά.)• να εργαστούμε συντονισμένα και μεθοδικά, ώστε να κατατεθεί πρόταση τεκμηριωμένη παιδαγωγικά, που θα βασίζεται στη δυναμική της σύνθεσης. Ανάμεσα σε μια εκτός χρόνου αντίληψη, που υπεραμύνεται πεισματικά ενός ΜτΘ μονοδιάστατου και παρωχημένου, και σε μιαν άλλη, εκτός τόπου αυτή, που ισοπεδώνει αδιάκριτα στο όνομα της ουδετερότητας την ιδιαιτερότητα, προβάλλει η ανάγκη για μια τρίτη πρόταση εντός τόπου και χρόνου, γόνιμη και συνθετική, που να λειτουργεί όπως ο διαβήτης: με το ένα σκέλος να πατάει γερά στο δικό του πολιτισμό και με το άλλο να εκτείνεται διαλεκτικά στον Άλλο, «ιχνογραφώντας» τη συνομιλία. Η εποχή μας και τα παιδιά της δεν έχουν ανάγκη από μια σειρά παράλληλων μονολόγων ούτε από ένα καταιγισμό θρησκευτικής πληροφορίας. Ο καιρός απαιτεί το ΜτΘ να ανοιχτεί στον αναγκαίο διάλογο των ιδεών και των πολιτισμών, προσδιορίζοντας ταυτόχρονα με υπευθυνότητα και επιστημονική επάρκεια τους όρους, τις προϋποθέσεις και τα κριτήρια που πρέπει να διέπουν τον διάλογο αυτόν, μακριά από άγονες αντιπαραθέσεις και ιδεοληψίες.

ΤΟ ΧΡΕΟΣ ΤΗΣ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ…

Πιο συγκεκριμένα, οφείλουμε:

α. Να εξηγήσουμε με σαφήνεια και ειλικρίνεια στην ελληνική κοινωνία τους
λόγους, για τους οποίους είναι επείγον και απαραίτητο να υπάρχει μια κοινή θρησκευτική εκπαίδευση για όλους τους μαθητές, ανεξάρτητα από τις θρησκευτικές επιλογές τους. Εκτός από την προβολή των στατιστικών στοιχείων, που καταγράφουν τη θρησκευτική και πολιτισμική «ποικιλοχρωμία» των σχολικών τάξεων, χρειάζεται να αναδείξουμε τις επιπτώσεις και τις προοπτικές που αυτή έχει στην ίδια τη ζωή και στην ανάπτυξη των μαθητών• τα συγκεκριμένα προβλήματα, αλλά και τις ευκαιρίες που παρέχει η νέα αυτή σχολική συνθήκη.

β. Να εκτιμήσουμε την αγωνιώδη αναμέτρηση των σημερινών νέων με τα υπαρξιακά και κοινωνικά αδιέξοδα (τη μοναξιά, την αδικία, τη φτώχεια, την ανεργία, την οικολογική απειλή κ.ά.) και να συμπορευθούμε μαζί τους μαρτυρώντας την ελπίδα. Το ΜτΘ έχει το προνόμιο, αλλά και το χρέος να εκφέρει λόγο που να συγκροτεί την ύπαρξη και να ιχνηλατεί πρόταση συνεκτική της ζωής, είτε μέσα από τη μελέτη, την ερμηνεία και την ανάδειξη του οικουμενικού και επίκαιρου λόγου της ορθόδοξης θεολογίας και των άλλων χριστιανικών παραδόσεων, είτε μέσα από τη σπουδή και την κατανόηση των άλλων θρησκειών και των φιλοσοφικών συστημάτων. Χρέος ιδιαίτερα επιτακτικό στις μέρες μας, καθώς σημειώνεται μια γενικότερη υποχώρηση των ανθρωπιστικών σπουδών στο όνομα μιας τεχνοκρατικής και χρησιμοθηρικής εκπαίδευσης, η οποία μπορεί να βελτιώνει τη διαχειριστική ικανότητα, αφήνει όμως να ατροφεί επικίνδυνα ο στοχασμός και η κρίση.

γ. Να διαμορφώσουμε μια νέα και λειτουργική πρόταση για το ΜτΘ, που να υπερβαίνει την τρέχουσα μεταβιβαστική και διαχειριστική αντίληψη για την εκπαίδευση. Άλλωστε, είναι πια κοινά αποδεκτό ότι η γνώση δεν είναι μόνο προϊόν μεταβίβασης, αλλά ανακαλύπτεται και παράγεται και από τον ίδιο τον μαθητή. Επομένως, το Αναλυτικό Πρόγραμμα αλλά και τα διδακτικά βιβλία είναι ανάγκη να αποβάλουν τη λογική μιας κλειστής και προκατασκευασμένης γνώσης. Θα πρέπει να παρέχουν τη δυνατότητα για μια ουσιαστική και δυναμική αλληλεπίδραση ανάμεσα στον μαθητή, στα περιεχόμενα και στον δάσκαλο, που θα εδράζεται στην ερμηνεία, στην κριτική και στον διάλογο. Στην προοπτική αυτή, θα πρέπει να επεξεργαστούμε μια νέα καθολική προσέγγιση της γνώσης, καθώς και τη συνακόλουθη μεθοδολογία, ώστε το ΜτΘ να μην εξαντλείται στην «πληροφόρηση γύρω από» τις θρησκείες, αλλά να στοχεύει σε μια «μάθηση από» τις θρησκείες, που θα διευρύνει τον πνευματικό ορίζοντα του μαθητή.

δ. Να προχωρήσουμε στη δημιουργία ενός λειτουργικού πλαισίου συνεργασίας και αλληλεπίδρασης ανάμεσα στις τρεις βαθμίδες της Εκπαίδευσης.

ε. Να μελετήσουμε τις ευρωπαϊκές θρησκειοπαιδαγωγικές εξελίξεις και να διαλεχθούμε με τους ευρωπαίους συναδέλφους μας. Πέρα από τις διαφορές, υπάρχουν αναμφίβολα ομοιότητες και αναλογίες, καθώς και το κοινό ευρωπαϊκό αίτημα για μετεξέλιξη και αναβάθμιση της ΘΕ.

στ. Να συμβάλουμε στη δημιουργία πλαισίου διαλόγου με όλους τους φορείς,
που είτε εμπλέκονται θεσμικά (Υπουργείο Παιδείας, Παιδαγωγικό Ινστιτούτο, πολιτικά κόμματα, Θεολογικές σχολές κ.ά.) είτε έχουν νόμιμο και θεμιτό ενδιαφέρον σχετικά με τη ΘΕ (Διοικούσα Εκκλησία, Θρησκευτικές κοινότητες, Ανεξάρτητες Αρχές, Σύλλογοι κ.ά.), μέσα από τη διοργάνωση συνεδρίων και σεμιναρίων, την έκδοση περιοδικού και τη δημιουργία ιστοσελίδας.

Έχουμε την πεποίθηση πως αυτό το αναγκαίο βήμα για την αλλαγή της ΘΕ δεν μπορεί και δεν πρέπει να γίνει ερήμην των εκπαιδευτικών, που αναμετρώνται καθημερινά με τις απαιτήσεις, αλλά και τις ανεπάρκειες του ΜτΘ στο δημόσιο σχολείο. Εκτιμούμε πως είναι πια καιρός να συμβάλουμε και εμείς θετικά και με επεξεργασμένες προτάσεις στο διάλογο για τις αναγκαίες αλλαγές. Αυτό, όμως, μπορεί να γίνει μόνο νηφάλια και συλλογικά μέσα από τη συνδρομή όλων μας. Για το σκοπό αυτό, προχωρούμε στην ίδρυση του Πανελλήνιου Θεολογικού Συνδέσμου «ΚΑΙΡΟΣ - για την αναβάθμιση της θρησκευτικής εκπαίδευσης» και απευθύνουμε ανοιχτή πρόσκληση συμμετοχής σε αυτόν».

ΤΟ ΚΑΤΑΣΤΑΤΙΚΟ

Ως σκοποί του νέου Συνδέσμου, σύμφωνα με το σχέδιο Καταστατικού, τίθενται:

1. Η ανάπτυξη ελεύθερου διεπιστημονικού διαλόγου.
2. Η ανταλλαγή ιδεών και επιστημονικών απόψεων μεταξύ των εκπαιδευτικών της Πρωτοβάθμιας – Δευτεροβάθμιας και Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης.
3. Η ανάπτυξη διαλόγου με την Εκκλησία καθώς και με τις θρησκευτικές κοινότητες που ζουν στην Ελλάδα.
4. Η διερεύνηση, μελέτη και διαμόρφωση προτάσεων γύρω από τη θρησκευτική εκπαίδευση.
5. Ο σχεδιασμός, η ανάπτυξη, η παραγωγή, η διάχυση και η αξιολόγηση διδακτικού υλικού σχετικού με τη θρησκευτική διδασκαλία.
6. Η προώθηση της διαρκούς επιμόρφωσης των μελών σε συνεργασία με επιστημονικούς φορείς (Πανεπιστήμια, Ινστιτούτα, Μουσεία, Ακαδημίες, Επιστημονικές Ενώσεις κ.ά.).
7. Η καλλιέργεια σχέσεων με ευρωπαίους συναδέλφους και ευρωπαϊκούς φορείς .
8. Η ανύψωση του θεολογικού, παιδαγωγικού και μορφωτικού επιπέδου των μελών.
9. Η δημιουργία και καλλιέργεια δεσμών αλληλεγγύης και επικοινωνίας ανάμεσα στα μέλη.
10. Η θεσμοθετημένη εκπροσώπηση των μελών σε κέντρα λήψης αποφάσεων.

Ο Σύνδεσμος μπορεί να συμμετέχει και σε άλλους φορείς, σε Εθνικό και Διεθνές επίπεδο και να συνεργάζεται με αυτούς, καθώς και με κοινωνικούς φορείς που έχουν παρεμφερείς με αυτόν σκοπούς. Σχετικώς με το εάν θα μπορεί ένα μέλος να είναι ταυτόχρονα και μέλος της ΠΕΘ, η απάντηση που δίδεται είναι καταφατική, με τη διευκρίνιση ότι ο «Καιρός» προσανατολίζεται σε δράση για αμιγώς επιστημονικά θέματα (χαρακτήρας θρησκευτικής εκπαίδευσης, αναλυτικά προγράμματα σπουδών, επιμόρφωση θεολόγων εκπαιδευτικών, κ.α.) και όχι για τα αμιγώς επαγγελματικά (αδιοριστία, ωράριο αναθέσεις, διορισμοί θεολόγων σε φορείς εκτός ΥΠΕΠΘ, κλπ.) με τα οποία ασχολείται η ΠΕΘ. Αλλα εκκρεμή θέματα, όπως, π.χ. αν θα έχουν δικαίωμα εγγραφής στον «Καιρό» συνταξιούχοι θεολόγοι εκπαιδευτικοί, οι μη εκπαιδευτικοί πτυχιούχοι θεολογίας, κλπ, μένει να διευκρινισθούν το αμέσως επόμενο διάστημα.

Η προσωρινή επιτροπή έχει δημιουργήσει ιστολόγιο (http://kairoi.wordpress.com), μέσω του οποίου οι ενδιαφερόμενοι (αφού αποκτήσουν τον κωδικό σύνδεσης) θα μπορούν να ενημερώνονται για τη δράση του θεολογικού συνδέσμου.

* ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Ο Χάρης Ανδρεόπουλος είναι δημοσιογράφος – θεολόγος ΑΠΘ (xaan@theo.auth.gr), συνεργάτης της εφημ. «Ελευθερία», της Πύλης Εκκλησιαστικών Ειδήσεων «amen.gr» και καθηγητής Β/θμιας εκπαίδευσης (Γ/σιο Αρμενίου Ν. Λάρισας)

πηγή:www.amen.gr

Ιερέας βρέθηκε νεκρός με τραύματα από κυνηγετικό όπλο


Νεκρός βρέθηκε λίγο πριν το μεσημέρι στην διασταύρωση των Λυγκιάδων του παλιού εθνικού δρόμου Ιωαννίνων-Τρικάλων , 63χρονος ιερέας, που φέρει τραύμα από σκάγια κυνηγετικού όπλου στο κεφάλι και το στήθος του.

Να αναφερθεί, ότι ο ιερέας ήταν μέσα στο αυτοκίνητό του και δίπλα του βρέθηκε μια κυνηγετική καραμπίνα.

Τέλος, να σημειωθεί πως από τα μέχρι τώρα στοιχεία της Αστυνομίας, αποκλείστηκε η εγκληματική ενέργεια.

Εκοιμήθη ο Μητροπολίτης πρ. Λέρου Νεκτάριος


Εκοιμήθη πριν λίγη ώρα σύμφωνα με πληροφορίες της Romfea.gr, ο Μητροπολίτης Γάνου και Χώρας (πρ. Λέρου) Νεκτάριος, ο οποίος τα τελευταία χρόνια ζούσε στα Χανιά της Κρήτης και συγκεκριμένα στο Ιερό Ησυχαστήριο Αγ. Χριστοφόρου - Κορακιών Ακρωτηρίου.

Να αναφερθεί, ότι η εξόδιος ακολουθία και η ταφή του μακαριστού μητροπολίτη Γάνου και Χώρας κυρού Νεκταρίου, θα τελεστεί στην ιδιαιτέρα πατρίδα του τα Χανιά.

Βιογραφικό

Ο Σεβ. Μητροπολίτης Γάνου και Χώρας, υπέρτιμος και έξαρχος Θράκης Παραλίας, κ. Νεκτάριος (κατά κόσμον Εμμανουήλ Χατζημιχάλης) εγεννήθη εις Χανιά Κρήτης το έτος 1932. Μετά την αποπεράτωσιν των εγκυκλίων αυτού σπουδών εφοίτησεν εις την Θεολογικήν Σχολήν του Πανεπιστημίου Αθηνών, εξής απεφοίτησε το έτος 1956.

Το έτος 1960 εχειροτονήθη Διάκονος και Πρεσβύτερος. Εν συνεχεία επραγματοποίησεν ευρυτέρας σπουδάς εις Γαλλίαν και Γερμανίαν, ανακηρυχθείς κατά το έτος 1967 Διδάκτωρ του Πανεπιστημίου του Στρασβούργου, κατά δε το έτος 1972 Διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.

Διηκόνησεν εις Ενορίας της Ευρώπης, εις ιεραποστολικάς κοινότητας της Ασίας και της Αφρικής, ως και εις την Εκπαίδευσιν, γενόμενος Σχολάρχης της Εκκλησιαστικής Σχολής Κρήτης, εξ ης το 1980 εξελέγη Μητροπολίτης Κισάμου και Σελίνου, μετατεθείς το αυτό έτος εις την Ιεράν Μητρόπολιν Καρπάθου και Κάσου, εκείθεν δε εις την Ιεράν Μητρόπολιν Λέρου, Καλύμνου και Αστυπαλαίας το έτος 1983.

Tώ 2005 παρητήθη του Θρόνου της Επαρχίας ταύτης, εκλεγείς μετά διετίαν Μητροπολίτης Γάνου και Χώρας. Δια το εν γένει έργον αυτού εβραβεύθη υπό της Ακαδημίας Αθηνών, δις, υπό του Δήμου Αθηναίων δια της χρυσής κλειδός του κλεινού άστεως, υπό τη εν τη Πόλει Ιδρύματος A. Ipekci και ετέρων πνευματικών ιδρυμάτων του Ελλαδικού και διεθνούς χώρου.

πηγή:www.romfea.gr

Ο όσιος Σεραφείμ του Σάρωφ ο άγιος της εν Χριστώ Χαράς





Σε όλες τις εποχές και σε όλα τα προβλήματα του κόσμου η Ορθόδοξη Εκκλησία προσφέρει πολυμερώς και ποικιλοτρόπως την βοήθεια της προς τους ανθρώπους. Ειδικότερα στην σημερινή κοινωνία που κατακλύζεται από ποικίλες καταθλιπτικές τάσεις τόσο στις συμπεριφορές όσο και στην μόδα. Η προσφορά αυτή δεν είναι μόνο υλική, αλλά κυρίως πνευματική. Την προσφορά αυτή την κομίζει πάντοτε δια μέσων των αγίων της. Οι άγιοι «ομοιόπτωτοι» και ομοφυείς άνθρωποι με εμάς, ζώντας ανάμεσα μας κατάφεραν με την θέληση και την πίστη τους να αλλάξουν τον πτωτικό προσανατολισμό τους1 ,δηλαδή να γίνουν θεόμορφα κάτοπτρα της Θείας Ωραιότητας. Η πρόταση προς την αγιότητα στηρίζεται στο αγιογραφικό λόγιο άγιοι γίνεσθε, ότι εγώ άγιος ειμί (Ά Πετρ.α 16). Η ζωή των αγίων δεν είναι ο βίος οποιουδήποτε ηθικού ανθρώπου αλλά είναι «η ζωή του Σωτήρος Χριστού επαναλαμβανόμενη σε κάθε άγιο2».
Ένας τέτοιος άνθρωπος είναι και ο Όσιος Σεραφείμ του Σάρωφ. Ο πιο αγαπητός και λαοφιλής άγιος της ρωσικής γης. Η λαοφιλότητα του είναι αποτέλεσμα του ενάρετου βίου, των πολλών θαυμάτων του αλλά και της ενσυναίσθησης των προβλημάτων του λαού. Για πάρα πολλά χρόνια άκουγε τα προβλήματα, τις ανησυχίες των συμπατριωτών του, τους βοηθούσε με τις χαριτωμένες διδαχές του, αλλά πρωτίστως με την ένθερμη και νηπτική προσευχή του, σκορπίζοντας στις πονεμένες ψυχές την εν Χριστώ Χαρά με την αγία ζωή του .
Ο άγιος Σεραφείμ γεννήθηκε το 17593 στο Κούρσκ της Ρωσίας κοντά στην Μόσχα. Το κοσμικό του όνομα ήταν Πρόχορος Μόσνιν, γόνος εύπορης χριστιανικής οικογένειας εμπόρων. Πολύ σύντομα πέθανε ο πατέρας του και την ανατροφή την ανέλαβε η μητέρα του Αγαθά. ,που τον μεγάλωσε σε ένα αυστηρό αλλά Ορθόδοξο περιβάλλον. Ο Πρόχορος όταν ήταν πολύ μικρός, σε ηλικία δέκα ετών ασθένησε βαριά αλλά θεραπεύθηκε θαυματουργικά από την εικόνα της Θεοτόκου του Κούρσκ, όταν περνούσε η εικόνα της σε μία λιτανεία κάτω από το σπίτι τους. Από μικρός είχε την κλίση προς την ένθεο ζωή, αφού κάποτε ένας δια Χριστός Σαλός είχε προφητεύσει στην μητέρα του που την συνάντησε μαζί με τον Πρόχορο στο δρόμο ότι «είσαι ευτυχής, γιατί έχεις ένα γιό που θα γίνει δυνατός μεσολαβητής στο Άγιο Πνεύμα και θα προσεύχεται για όλο τον κόσμο».
Μόλις ο Πρόχορος έμαθε να διαβάζει δόθηκε με όλο του το «Είναι» στην χριστιανική μελέτη. Έτσι αρχίζει να μελετάει με πολύ ζήλο την Αγία Γραφή, το Ωρολόγιο, το Ψαλτήρι και του βίους των αγίων. Περνούσε όλο τον ελεύθερο χρόνο του εντρυφώντας στην μελέτη και στις ακολουθίες της Εκκλησίας. Ασχολήθηκε για λίγο και με το εμπόριο, κοντά στον αδερφό του, όμως δεν τον έθελγε και σύντομα αποσύρθηκε. Έχοντας σφοδρό πόθο προς τον Θεό, σε εφηβική ηλικία πήγε ένα προσκυνηματικό ταξίδι μαζί με άλλους φίλους του. Πέρασε από όλα τα προσκυνήματα και τέλος κατέληξε στην Λαύρα του Κιέβου. Εκεί συνάντησε ένα Έγκλειστο ασκητή (γυναίκα) ονόματι Δοσίθεος. Μόλις είδε τον Πρόχορο του είπε να πάει να μονάσει στην μονή του Σάρωφ. Ο Πρόχορος γυρνάει στο σπίτι του, λαμβάνει την ευχή μητέρας του και σε ηλικία 17 ετών πηγαίνει και μονάζει στο Σάρωφ.
Αμέσως με την είσοδο του στην μονή κατατάσσεται στους δόκιμους μοναχούς. Εκεί αρχίζει την υπακοή στον γέροντα Ιωσήφ και παράλληλα υπηρετεί σε διάφορα διακονήματα. Όλη την ώρα που εργάζεται ή που βρίσκεται στον ναό δεν αφήνει τον νου του από την παρουσία του Θεού διά της νοερά προσευχής και όταν τελειώσει τα διακονήματα τον ελεύθερο χρόνο του απασχολείται στην ανάγνωση της Αγίας Γραφής, του Ψαλτηρίου, την μελέτη των νηπτικών-ασκητικών Πατέρων και στην μνήμη του Θεού. Μετά την περίοδο της δοκιμασίας του κείρεται μοναχός και ονομάζεται Σεραφείμ. Κατά το διάστημα της παραμονής του στην μονή προσβάλλεται από μία θανατηφόρα ασθένεια όμως θεραπεύθηκε θαυματουργικά από την Θεοτόκο έπειτα από όραμα της. Σύντομα χειροτονείται διάκονος, λόγω της ψυχικής του καθαρότητας και υπηρετεί με θερμό, ένθεο ζήλο το θείο θυσιαστήριο. Καθ’ολη την διάρκειας της υπηρεσίας του και κατά την διάρκεια της θείας λειτουργίας, λόγω ότι είχε φτάσει στο χαρισματικό στάδιο του ψυχικού φωτισμού, αξιώνεται να βλέπει θεία οράματα. Έτσι μία Μεγάλη Πέμπτη ενώ λειτουργούσε είδε τον Ιησού Χριστό περιβεβλημένο από μυριάδες αγγέλους. Έπειτα από επτά χρόνια χειροτονείται σε ιερέα. Μετά την λήψη του ιερού αυτού υπουργήματος αρχίζει να λειτουργάει καθημερινά ενώ τα βράδια αποσύρεται σε μία καλύβα στο δάσος που επιδίδεται απερίσπαστα στην νοερά εργασία.
Από την αρχή που πήγε στη μονή είχε σφοδρό πόθο να ζήσει σαν ερημίτης και να αφιερωθεί περισσότερο στην εν Χριστώ ζωή. Έτσι παίρνει την ευλογία του ηγουμένου και εγκαθίσταται σε μια καλύβα στο δάσος. Εκεί επιδίδεται στην μελέτη της Αγίας Γραφής την οποία διαβάζει σε διάφορα μέρη. Τους τόπους αυτούς τους κατονομάζει με βιβλικά ονόματα (Βηθλεέμ, Ναζαρέτ, Θαβώρ κ.τ.λ.) ώστε να μπορεί να αναγιγνώσκει την κάθε περικοπή που έχει σχέση με τον αντίστοιχο τόπο, να αναβιώνει τα γεγονότα και να κάνει σε αυτούς τις διάφορες ακολουθίες του νυχθημέρου. Στη έρημο εκτελεί τον μεγάλο προσευχητικό κανόνα του, νηστεύει υπερβολικά και μόνο το Σάββατο και την Κυριακή επισκέπτεται την μονή του, εξομολογείται και κοινωνάει των Αχράντων Μυστηρίων και ξαναγυρνάει πίσω στη καλύβα του. Το 1804 δέχθηκε την επίθεση ληστών που τον άφησαν μισοπεθαμένο από την σατανική τους μανία, θεραπεύθηκε μόνο μετά από αρκετό χρονικό διάστημα με την βοήθεια της Θεοτόκου.






Όλη η ασκητική ζωή του Οσίου Σεραφείμ, ήταν ζωή έντονου ασκητικού-πνευματικού αγώνα, ενάντια στην παθογόνα σάρκα, στον διάβολο και στις ποικίλες μεθοδεύσεις του. Έτσι σε κάποια φάση του βίου του, βιώνοντας έντονα το αίσθημα της Θεοεγκατάλειψης4(άρσης της Χάριτος), επιδίδεται επίμονα στο ασκητικό αγώνα να προσεύχεται απερίσπαστα για χίλιες ημέρες και νύχτες πάνω σε μία πέτρα. Την άσκηση αυτή την πραγματοποίησε για να γυμνάσει το σώμα του και να μην πολεμάται από την ακηδία. Όμως δεν σταμάτησε σε αυτό αλλά προχώρησε ως φιλότιμος εργάτης του Χριστού σε ανώτερα αγωνίσματα. Διότι με το να ασκεί το σώμα του στην άσκηση και στην εγκράτεια το κατέστησε συνοδοιπόρο στην κατά Χριστό αρετή. Γι αυτό προχώρησε στην πλήρη ησυχία-απομόνωση για τρία χρόνια, χωρίς να έχει επικοινωνία με την αδελφότητα. Με αυτό τον τρόπο μπόρεσε να ασκείται περισσότερο στην νοερά προσευχή, σταυρώνοντας τα πάθη και τις επιθυμίες του και ανεβαίνοντας πιο ψηλά στην απάθεια. Επειδή η πλήρης ησυχία του οσίου προκάλεσε τον σκανδαλισμό και την ζηλοφθονία κάποιων μοναχών, εγκαταλείπει την έρημο ύστερα από εντολή του ηγουμένου και εγκαθίσταται στην μονή. Με την ευλογία του ηγουμένου αποφασίζει τον έγκλειστο βίο. Σ’ αυτό θα παραμείνει για πέντε ολόκληρα χρόνια. Το καθημερινό του πρόγραμμα είναι η ανάγνωση της Καινής Διαθήκης. Όλη την εβδομάδα, διαβάζει όλες τις καθημερινές ακολουθίες, έχοντας συγκεντρωμένο το νου στην αδιάλειπτη προσευχή δηλαδή στο «Κύριε Ιησού Χριστέ, ελέησον με» και στη συνεχή μνήμη θανάτου. Στην περίοδο αυτή αξιώνεται να δει πολλά οράματα και να φτάσει στην απάθεια της καρδίας του. Έτσι με προτροπή της Θεοτόκου εγκαταλείπει τον έγκλειστο βίο και αρχίζει να δέχεται επισκέπτες.
Ο όσιος Σεραφείμ τώρα είναι πλέον Στάρετς που έως το τέλος της ζωής του θα συμβουλεύει, θα οδηγεί και θα παρηγορεί τον κάθε πονεμένο και απελπισμένο Χριστιανό. Θα δέχεται τους πάντες στο κελί του, θα τους βοηθάει σε ότι του ζητήσουν προσφωνώντας τον καθένα ξεχωριστά με την λέξη «Χαρά μου» και υποδέχοντας τους πάντα με το «Χριστός Ανέστη».Στη μονή θα καθίσει για λίγο και έπειτα από όραμα της Παναγίας θα αποσυρθεί σε ένα κελί κοντά στο δάσος και ως το τέλος της ζωής του θα διδάσκει κάθε άνθρωπο τον σκοπό της εν Χριστό ζωής που είναι η απόκτηση του Αγίου Πνεύματος. Παράλληλα έχει αναλάβει και την πνευματική καθοδήγηση των μοναζουσών του Ντιβέγεβου. Προικισμένος με πάρα πολλά χαρίσματα ,ιδιαίτερα με το προορατικό, διορατικό και το ιαματικό, βοηθάει τον κάθε άνθρωπο που έχει προβλήματα και απογοητεύσεις σκορπίζοντας σε αυτούς την εν Χριστώ χαρά που είχε εντός του με την χάρη του Αγίου Πνεύματος. Στις 24 Μαρτίου το 1831 ο όσιος είδε την Θεοτόκο και του είπε πως σύντομα θα είναι κοντά τους, δηλαδή θα απολαμβάνει την ατέρμονη θέα του Θεού. Έτσι άρχισε να προετοιμάζεται για την επουράνια έξοδο του και προετοιμάζει τους μαθητές του σταδιακά γι’ αυτήν. Την 2η Ιανουαρίου εκδημεί προς Κύριο σε στάση προσευχής στο κελί του αφού προηγούμενη ημέρα κοινώνησε των Αχράντων Μυστηρίων και τον άκουγαν να ψάλλει φαιδρούς αναστάσιμους ύμνους. Έτσι συνοπτικά υπήρξε η φωτισμένη και αγία ζωή του οσίου Σεραφείμ .Ζωή ασκητική αλλά συνάμα προσφορά προς τον δυστυχισμένο άνθρωπο.
. Η Χαρά για την οποία μιλάμε δεν είναι εκβλάστημα ενός υλιστικόφρονου τρόπου ζωής, αλλά κατά τον Απόστολο Παύλο καρπός του Παναγίου Πνεύματος (Γαλ,κεφ.Έ-22), ο οποίος δίδεται στον πιστό που αποκτά την χάρη Του. Σήμερα όλο και περισσότεροι άνθρωποι πασχίζουν να νιώσουν χαρά σε όλους τους τομείς της ζωής τους, ικανοποιώντας κάθε ηδονιστική επιθυμία τους όμως η πραγματικότητα διαφέρει από αυτό που φαντάζονται. Αρέσκονται στο να απολαμβάνουν με βουλιμία όλες τις εφήμερες ηδονές νομίζοντας ότι με αυτές θα νιώσουν πιο ευτυχισμένοι κολακεύοντας έτσι τις ναρκισσιστικές τους φιλοδοξίες . Γι’ αυτό αγωνίζονται καθημερινώς να αποκτήσουν υλικά και εφήμερα πράγματα-διακρίσεις νομίζοντας ότι έτσι θα αισθανθούν καλύτερα και θα είναι χαρούμενοι. Όμως το μόνο που καταφέρνουν είναι να εγκλωβίζουν ακόμα περισσότερο σε αυτά και να διεισδύσουν εντονότερα στην αγχωτική του ζωή. Έτσι χάνοντας το νόημα της ζωής τους οδηγούνται σε ένα ψυχοπαθολογικό μαρασμό και στην κατάθλιψη.
Ο σημερινός χρόνος τείνει να χαρακτηριστεί ως καιρός της κατάθλιψης .Ο όρος κατάθλιψη5 είναι η περιγραφή μίας ψυχοπαθολογικής φάσεως που περνάνε κάποια άτομα που χαρακτηρίζεται γενικά από ανηδονία, διαταραχές ύπνου, ανορεξία κ.α. Τα άτομα που πάσχουν από την ψυχική νόσο αυτή χαρακτηρίζονται συνήθως από αντικοινωνικότητα ή τάσεις μανίας(υπερδραστηριότητα-υποτονικότητα).Η ασθένεια αυτή σήμερα χαρακτηρίζει και ένα τρόπο ζωής της σημερινής νεολαίας(βλ.ΕΜΟ)6. Για την αντιμετώπιση της ασθένειας συνίσταται φαρμακευτική και ψυχολογική συμπαράσταση ώστε το άτομα να επανέλθει στον φυσιολογικό ρυθμό ζωής του και να είναι, χαρούμενο.
Σε αντιδιαστολή προς αυτό ο όσιος Σεραφείμ λέγει πως χαρούμενος άνθρωπος είναι αυτός που αποκτά την θεία Χάρη οντολογικά-υπαρξιακά. Την χάρη του αγίου Πνεύματος την αποκτά κάποιος που όσες αρετές πράττει το κάνει για την αγάπη του Χριστού συνειδητά . Συγκεκριμένα στην συνομιλία του με τον Μοτοβίλωφ ο Όσιος λέγει «η προσευχή, η νηστεία, η αγρυπνία και κάθε άλλη χριστιανική άσκηση, όσο καλή και αν είναι από μόνη της, δεν αποτελεί σκοπό της χριστιανικής ζωής μας, αν και υπηρετεί σαν ένα απαραίτητο μέσον για να φτάσει κανείς σ’ αυτό τον σκοπό. Ο πραγματικός σκοπός της χριστιανικής ζωής μας είναι η απόκτηση του Αγίου Πνεύματος του Θεού….κάθε καλή πράξη που γίνεται για χάρη του Χριστού, είναι μόνο μέσο για την απόκτηση του Αγίου Πνεύματος του Θεού….μόνο οι καλές πράξεις που γίνονται για τον Χριστό μας φέρνουν τους καρπούς του Αγίου Πνεύματος. Οτιδήποτε δεν γίνεται για τον Χριστό, ακόμα κι αν είναι καλό, δε φέρνει ούτε ανταμοιβή στην μέλλουσα ούτε ευλογία του Θεού σ΄ αυτή τη ζωή7». Η αμεσότερη αρετή που μας εξασφαλίζει τους καρπούς του Πνεύματος ,με βάση τις παραπάνω προϋποθέσεις, είναι η προσευχή. Η προσευχή ,λέγει ο Όσιος Σεραφείμ, «είναι πάντα σαν ένα όργανο στα χέρια μας για την απόκτηση του Αγίου Πνεύματος» διότι «είναι πάντα δυνατή στον κάθε άνθρωπο, πλούσιο ή φτωχό, ευγενή ή ταπεινό, δυνατό ή αδύνατο, υγιείς ή άρρωστο, δίκαιο ή αμαρτωλό8» αλλά επίσης και σε όποια πνευματική κατάσταση βρίσκεται ο καθένας, αρκεί να το θέλει μέσα από την ψυχή του.
Στην ευόδωση της προσευχής συνεργεί και η νήψη (πνευματική επαγρύπνηση). Όσο περισσότερο κάποιος προσέχει στο νόημα των λόγων της προσευχής τόσο και ευκολότερα βαδίζει προς την εν Χριστώ ζωή, που είναι το «μυστικό» για την απόκτηση της Χριστοειδή Χαράς. Η χαρά αυτή δίδεται στον καθένα που πιστεύει ακράδαντα στο Ιησού Χριστό και αποφασίζει να αφιερωθεί στην προσευχή, στην άσκηση έχοντας ως στήριγμα τις εντολές του Ευαγγελίου και συμμετέχοντας στα ζωοποιά μυστήρια της Εκκλησίας. Γι’ αυτή την χαρά λοιπόν οφείλουμε να μοχθήσουμε, ώστε να μπορούμε να την απολαύσουμε.
Εν κατακλείδι λοιπόν η Χαρά που προβάλει και πραγματοποιεί στους ανθρώπους η Ορθόδοξη Εκκλησία δεν εγκλωβίζεται σε συμβατικά ανθρώπινα σχήματα, ούτε υπόκεινται σε ψυχοπαθολογικές καταστάσεις της σημερινής καταναλωτικής πραγματικότητας αλλά υλοποιείται με την Θεανθρώπινη ζωή, δηλαδή την συμμετοχή του πιστού στις άκτιστες ενέργειες του Αγίου Πνεύματος. Διότι σ’ αυτή τη ζωή ξαναβρίσκει τη χαμένη του χαρά ο άνθρωπος που τον αποσπά από όλη την αμαρτωλή εκούσια παθητικότητα του στην οποία έχει εγκλωβιστεί. Η Ορθόδοξη Εκκλησία προβάλει αυτή την χαρά μέσα από την ζωή των αγίων της , οι οποίοι την γεύτηκαν, την έζησαν , προεκτείνοντας την στον κόσμο, σε όλο το εύρος της και μπορούν να την μεταλαμπαδεύσουν σε οποιονδήποτε την επιθυμεί.
Σημειώσεις-Παραπομπές

1Αγίου Ιωάννου Χρυσοστόμου Λόγος Έ στον Απ.Παύλο επ.Ι.Καραβιδόπουλος, Αν. Κόλτσιου-Νικήτα, Λοβέρδου Τσιγαρίδα, Ι. Σκιαδαρέσης, Δ.Τσάμης. εκδ. ιεραποστολικός σύνδεσμος «Άγιος Κοσμάς ο Αιτωλό» Θες/νίκη 2003 σελ.99
2.Αρχ.Ιουστίνου Πόποβιτς «Άνθρωπος και Θεάνθρωπος» εκδ. Αστήρ σελ.81
3. Η βιογραφία αντλήθηκε από τις παρακάτω μελέτες: Νικοδήμου Μητρ. Αττικής «Ο Σεραφείμ του Σάρωφ» εκδ. Σπορά 19924 ,Harry Boosalis «Ο άγιος της Χαράς» εκδ. Έλαφος 1998, Γκοραίνοβα Ειρήνη « Ο άγιος Σεραφείμ του Σάρωφ» εκδ Τήνος10 , Αρχ. Ιουστίνου Πόποβιτς «Όσιος Σεραφείμ του Σάρωφ βίος» εκδ. ΤΟ Περιβόλι Της Παναγίας 19957, Μπότση Πέτρου Φιλοκαλία των Ρώσων Νηπτικών «Όσιος Σεραφείμ του Σάρωφ βίος-διδαχές-ακολουθία» Αθήνα 20006 , Αρχ.Χερουβείμ «Ο όσιος Σεραφείμ του Σάρωφ»εκδ.Ι.Μ.Παρακλήτου19934.

4.Αρχ.Σωφρονίου «Ο άγιος Σιλουανός» εκδ.Ι.Μ. Τιμίου Προδρόμου Έσσεξ Αγγλίας 200310 σελ.52.
5. βλ. περισσότερα στο ιστόχωρο www.e-psychology.gr/content/view και στο ένθετο της Καθημερινής της Κυριακής /12/2007 σελ . Στην Ορθόδοξη διδασκαλία ο όρος κατάθλιψη είναι συνώνυμος με τον όρο κατά κόσμο λύπη. Τα αίτια οφείλονται σε δαιμονικές επιρροές και αντιμετωπίζονται με την εξομολόγηση και την προσευχή.
6. Σημερινή τάση μόδας που συναντάτε ανάμεσα στους νέους και χαρακτηρίζεται από ιδιόμορφα τραγούδια και στυλ ένδυσης-κόμμωσης. βλ περισσότερα στην Καθημερινή της Κυριακής 16/12/2007 σελ.
7.ο.π.π Μπότσης σελ.104
8.ο.π.π σελ.105

γράφει ο Γιώργος Ζαμπιάκης

ΠΡΟΣΕΥΧΗ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΣΕΡΑΦΕΙΜ ΤΟΥ ΣΑΡΩΦ







« ΚΥΡΙΕ, ΣΩΣΕ ΚΑΙ ΕΛΕΗΣΕ ΟΛΟΥΣ ΤΟΥΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΟΥΣ ΠΟΥ ΖΟΥΝ ΣΕ ΚΑΘΕ ΤΟΠΟ ΤΗΣ ΔΕΣΠΟΤΕΙΑΣ ΣΟΥ ΟΡΘΟΔΟΞΩΣ. ΔΩΡΗΣΑΙ ΤΟΥΣ ΕΙΡΗΝΗ ΨΥΧΗΣ ΚΑΙ ΣΩΜΑΤΟΣ. ΣΥΓΧΩΡΕΣΕ ΤΟΥΣ ΚΑΘΕ ΑΜΑΡΤΗΜΑ ΕΚΟΥΣΙΟ ΚΑΙ ΑΚΟΥΣΙΟ. ΔΙΑ ΤΩΝ ΑΓΙΩΝ ΠΡΟΣΕΥΧΩΝ ΤΟΥΣ ΕΛΕΗΣΕ ΚΑΙ ΕΜΕΝΑ ΤΟΝ ΑΘΛΙΟ»

Τι είναι η Σλάβα?


Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια


Σλάβα (Слава) είναι χριστιανικό έθιμο, κυρίως των Σέρβων, για τη γιορτή του οικογενειακού προστάτη αγίου. Εκτός από τη Σερβία, το έθιμο τηρείται και στην ΠΓΔΜ[1] και τη Βουλγαρία[2] καθώς και από ορισμένους Κροάτες, ακόμη και από μερικούς Γκοράνι (μουσουλμάνοι οι οποίοι κατά τον 18ο αιώνα ήταν Σέρβοι Ορθόδοξοι). Η Σλάβα είναι η πιο σημαντική γιορτή των Σέρβων.

Εορτασμός

Koljivo (Κόλλυβα)

Στη γιορτή αυτή συγκεντρώνεται όλη η οικογένεια και γίνεται τραπέζι με παραδοσιακά φαγητά «σλάβσκι κολάτς» (славски колач) και «κόλλυβα (koljivo)» (кољиво). «Σλάβσκι κολάτς» σημαίνει «κέικ της Σλάβα», αν και μοιάζει περισσότερο με ψωμί. Ανάλογα με το αν ο εορτασμός πέφτει σε περίοδο νηστείας, το σλάβσκι κολάτς φτιάχνεται είτε με είτε χωρίς αυγά, βούτυρο και γάλα.

Στην ημέρα της Σλάβα, η οικογένεια πηγαίνει στην εκκλησία και συμμετέχει στη Θεία Κοινωνία. Μετά τη λειτουργία, ο ιερέας πηγαίνει στο σπίτι της οικογένειας, όπου κάνει μια σύντομη λειτουργία στη μνήμη του Αγίου που τιμάται και ευλογεί το σλάβσκι κολάτς και τα κόλυβα και ανάβει το κερί της Σλάβα. Αν και δεν είναι απαραίτητο, συχνά ο ιερέας ευλογεί το σπίτι και κάνει μνημόσυνο για τους συγγενείς της οικογένειας που έχουν πεθάνει.

Οι πιο συχνές ημέρες εορτών είναι του Αγίου Νικολάου (που πέφτει στις 19 Δεκεμβρίου), του Αγίου Γεωργίου (6 Μαΐου, Αγίου Ιωάννη του Βαπτιστή στις (20 Ιανουαρίου), Αγίου Δημητρίου (8 Νοεμβρίου) και Αγίου Μιχαήλ (21 Νοεμβρίου).

Πολλές Σερβικές κοινότητες, πόλεις, οργανισμοί, πολιτικά κόμματα, εταιρείες, επαγγελματικές ενώσεις γιορτάζουν επίσης τον προστάτη άγιό τους. Για παράδειγμα, η πόλη του Βελιγραδίου γιορτάζει ως Σλάβα της, την Ανάληψη.

Παραπομπές

  1. ↑ Jovan F. Trifunovski. Породична слава и сличне славе у охридско-струшкој области (Σέρβικα). Bulletin of the Ethnografical Institute SASA, vol XLV
  2. ↑ Petko Hristov. За пропагандната употреба на празника (Βουλγάρικα). Literature Network
  • Srpska slava ili krsno ime - Κατάλογος αγίων, περιγραφή εθίμων (στα Σερβικά)
  • Mrsni post, Zoran Majdin, Vreme 827, 9 Νοεμβρίου 2006. (στα Σερβικά)